Quy định thí điểm thành lập Văn phòng đại diện của UBND cấp tỉnh ở nước ngoài

Tiêu chí chọn địa phương và quốc gia tiếp nhận

Nghị định số 227/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều về thúc đẩy tham gia tổ chức, diễn đàn, mạng lưới hợp tác; hội nhập quốc tế của địa phương; khoán chi nghiên cứu phục vụ hội nhập quốc tế và một số cơ chế, chính sách đặc thù theo Nghị quyết số 250/2025/QH15 ngày 10/12/2025 của Quốc hội.

Theo quy định, chính quyền địa phương cấp tỉnh được thí điểm thành lập văn phòng đại diện ở nước ngoài phải thuộc nhóm 05 tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương có giá trị thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (bao gồm đăng ký mới, điều chỉnh và vốn góp mua cổ phần) cao nhất cả nước, hoặc có kim ngạch xuất khẩu hàng hóa cao nhất cả nước trong năm trước đó, hoặc thuộc trường hợp đặc biệt khác.

Về địa điểm đặt trụ sở, nơi đặt văn phòng đại diện phải thuộc nhóm 03 nước có vốn đầu tư trực tiếp (đăng ký mới, điều chỉnh và vốn góp mua cổ phần) cao nhất hoặc có kim ngạch nhập khẩu hàng hóa cao nhất với tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương đó, hoặc thuộc trường hợp đặc biệt khác.

Nghị định quy định rõ các điều kiện để thí điểm thành lập văn phòng đại diện bao gồm:

Phù hợp với đường lối, yêu cầu đối ngoại của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Phù hợp với nhu cầu, nguồn lực thực tế và không làm tăng tổng số biên chế của UBND cấp tỉnh.

Có đề án cụ thể về việc thành lập và hoạt động, trong đó nêu rõ tên đầy đủ bằng tiếng Việt và tiếng nước ngoài (nếu có); địa chỉ dự kiến; lý do, nhu cầu thành lập; quy định, điều kiện theo pháp luật của quốc gia tiếp nhận; dự kiến nhân sự, chức năng, nhiệm vụ, trách nhiệm của từng thành viên; dự kiến trụ sở, dự toán kinh phí; kế hoạch thành lập và hoạt động cụ thể trong 03 năm đầu.

Về thẩm quyền, trên cơ sở thống nhất ý kiến với Bộ Ngoại giao, Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Bộ Tài chính và Bộ Nội vụ, chính quyền địa phương cấp tỉnh quyết định việc thành lập văn phòng đại diện ở nước ngoài. Trong trường hợp có ý kiến phản đối của một trong các bộ nêu trên thì không tiến hành thành lập.

Chính quyền địa phương quyết định chấm dứt, tạm đình chỉ hoạt động của văn phòng đại diện trong trường hợp hoạt động không còn phù hợp với đường lối, yêu cầu đối ngoại, điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên; gây ảnh hưởng tiêu cực về quốc phòng, an ninh, đối ngoại; hoặc các trường hợp khác do địa phương tự quyết định và tự chịu trách nhiệm.

Chính quyền địa phương liên quan cũng quyết định và chịu trách nhiệm về nội dung thỏa thuận cho phép một văn phòng có thể đại diện cho hai hoặc nhiều UBND cấp tỉnh.

Chức năng, nhiệm vụ và cơ chế hoạt động

Văn phòng đại diện thực hiện chức năng đại diện chính thức của UBND cấp tỉnh trong quan hệ với cơ quan, tổ chức địa phương của quốc gia tiếp nhận.

Một văn phòng có thể đại diện cho hai hoặc nhiều UBND cấp tỉnh tại địa phương của quốc gia tiếp nhận trên cơ sở thỏa thuận giữa các chính quyền địa phương này.

Nhiệm vụ và quyền hạn của văn phòng đại diện bao gồm:

Thúc đẩy triển khai các chương trình, dự án, kế hoạch, hoạt động hợp tác giữa chính quyền, cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và người dân của địa phương hai nước.

Tham gia xúc tiến, thúc đẩy hợp tác thương mại, đầu tư, khoa học - công nghệ, văn hóa, lao động; vận động tranh thủ viện trợ, quảng bá về lịch sử, văn hóa và du lịch Việt Nam tại địa phương của quốc gia tiếp nhận.

Hỗ trợ xác minh thông tin liên quan đến hoạt động kinh tế và tư cách pháp nhân của doanh nghiệp tại địa phương của quốc gia tiếp nhận khi có yêu cầu; kết nối, phát huy vai trò của các hội đồng hương, cá nhân người Việt Nam tại sở tại.

Nghiên cứu, đánh giá và cung cấp thông tin cho UBND cấp tỉnh về tình hình, nhu cầu hợp tác; kiến nghị các biện pháp cần thiết để phát triển quan hệ hợp tác.

Hỗ trợ tạo điều kiện thuận lợi cho việc trao đổi đoàn và hoạt động giao lưu; tổ chức hoặc tham gia tổ chức hoạt động, sự kiện quảng bá về tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tại địa phương tiếp nhận.

Về mô hình tổ chức, văn phòng đại diện của UBND cấp tỉnh ở nước ngoài không phải là một bộ phận của Cơ quan đại diện Việt Nam tại quốc gia tiếp nhận.

Văn phòng hoạt động theo chế độ thủ trưởng, phù hợp với quy định của pháp luật Việt Nam, pháp luật quốc tế và pháp luật của quốc gia sở tại; chịu sự chỉ đạo, quản lý của UBND cấp tỉnh và sự quản lý thống nhất về đối ngoại của Cơ quan đại diện Việt Nam tại quốc gia tiếp nhận.

Tiêu chuẩn nhân sự và thời hạn nhiệm kỳ

Thành viên văn phòng đại diện phải đáp ứng các tiêu chuẩn: có trình độ đại học trở lên; sử dụng thông thạo tiếng Anh và/hoặc ngôn ngữ chính thức của quốc gia tiếp nhận; có chuyên môn, nghiệp vụ và kinh nghiệm phù hợp; đủ sức khỏe hoàn thành nhiệm vụ.

Nghị định khuyến khích việc sử dụng người đang thường trú ở nước ngoài làm việc cho văn phòng đại diện trên cơ sở hợp đồng lao động.

Trước khi bổ nhiệm, UBND cấp tỉnh yêu cầu nhân sự cung cấp giấy tờ chứng minh đáp ứng các điều kiện; lý lịch cá nhân và phiếu lý lịch tư pháp của họ, của vợ hoặc chồng, con chưa thành niên dự kiến đi cùng (nếu có); đồng thời lấy ý kiến của Bộ Công an về mặt nhân sự.

Chủ tịch UBND cấp tỉnh có thẩm quyền quyết định việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, triệu hồi thành viên văn phòng đại diện; việc giao kết và chấm dứt hợp đồng lao động với người thường trú ở nước ngoài; việc bổ nhiệm, miễn nhiệm Trưởng văn phòng đại diện.

Nhiệm kỳ công tác của thành viên văn phòng đại diện không phải là người thường trú ở nước ngoài có thời hạn 36 tháng và có thể được kéo dài trong trường hợp cần thiết theo quyết định của Chủ tịch UBND cấp tỉnh.

Đối với thành viên là người thường trú ở nước ngoài, nhiệm kỳ thực hiện theo thời hạn ghi trên hợp đồng lao động. Quy định nêu rõ, tổng thời hạn nhiệm kỳ, bao gồm cả thời hạn kéo dài, không vượt quá ngày 31/12/2030.

Nghị định số 227/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày ban hành.