Quy định đấu thầu mới: Tăng hạn mức chỉ định thầu, nới lỏng mua sắm nhỏ

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc vừa thay mặt Chính phủ ký ban hành Nghị định số 349/2026/NĐ-CP ngày 9/9/2026. Nghị định này có hiệu lực ngay khi ban hành, tập trung sửa đổi các quy định chi tiết thi hành Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà thầu.

Một điểm nhấn quan trọng của nghị định mới là quy trình thu thập báo giá đã được siết chặt và chuẩn hóa hơn.

Chủ đầu tư bắt buộc phải đăng tải yêu cầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia với thời gian nhận báo giá thông thường giảm từ 5 ngày xuống tối thiểu 3 ngày làm việc.

Trong trường hợp thu thập được nhiều báo giá, mức giá trung bình sẽ được sử dụng làm căn cứ xác định giá gói thầu. Đáng chú ý, chủ đầu tư nay đã được trao quyền loại trừ những báo giá hoặc hạng mục có mức chênh lệch cao hoặc thấp hơn 30% so với giá trung bình.

Đối với lĩnh vực y tế như mua sắm thuốc hay thiết bị xét nghiệm, thời gian nhận báo giá kéo dài tối thiểu là 10 ngày.

Cơ quan chức năng cũng bổ sung quy định bảo vệ chủ đầu tư, miễn trừ trách nhiệm cho họ nếu đã tuân thủ đúng quy trình công khai minh bạch nhưng nhà cung cấp lại vi phạm quy định báo giá.

Bên cạnh việc quản lý giá, nghị định mới còn bổ sung thêm các trường hợp được phép chỉ định thầu nhằm đẩy nhanh tiến độ dự án. Các gói thầu không có nhà thầu tham gia hoặc hồ sơ không đáp ứng yêu cầu sau khi mời thầu sẽ được chuyển sang hình thức này. Việc mua sắm từ tài sản thanh lý, giải thể, phá sản hoặc giao dịch trên sàn hàng hóa cũng chính thức được áp dụng chỉ định thầu.

Cùng với việc mở rộng đối tượng, hạn mức áp dụng chỉ định thầu cũng được Chính phủ điều chỉnh tăng mạnh.

Cụ thể, áp dụng chỉ định thầu đối với gói thầu thuộc dự toán mua sắm không hình thành dự án có giá gói thầu không quá 01 tỷ đồng (hạn mức cũ là 500 triệu đồng); gói thầu dịch vụ tư vấn thuộc dự án có giá gói thầu không quá 03 tỷ đồng (hạn mức cũ là 800 triệu đồng); gói thầu dịch vụ phi tư vấn, hàng hóa, xây lắp, hỗn hợp thuộc dự án có giá gói thầu không quá 03 tỷ đồng (hạn mức cũ là 02 tỷ đồng).

Nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính, quy định mới đã nới lỏng đáng kể cơ chế đối với các nhu cầu mua sắm thường xuyên có giá trị nhỏ. Hạn mức để thủ trưởng cơ quan tự quyết định việc mua sắm được nâng gấp đôi, từ 50 triệu đồng lên không quá 100 triệu đồng.

Với mức này, các đơn vị tự chịu trách nhiệm và chỉ cần đảm bảo đầy đủ hóa đơn chứng từ mà không phải thực hiện quy trình đấu thầu phức tạp.

Văn bản mới cũng đưa ra hướng dẫn cụ thể để gỡ vướng một số tình huống phát sinh trong thực tế đấu thầu.

Nếu gói thầu chỉ có một nhà thầu tham dự nhưng bị lỗi kỹ thuật nhỏ ở hạng mục thông dụng chiếm dưới 1% giá trị, chủ đầu tư có thể xem xét cho phép bổ sung hoặc thay thế với điều kiện không làm tăng đơn giá.

Ngoài ra, trong trường hợp thời gian đánh giá kéo dài làm hồ sơ dự thầu hết hiệu lực, chủ đầu tư được quyền yêu cầu nhà thầu khôi phục hiệu lực. Nếu nhà thầu từ chối yêu cầu này, hồ sơ của họ sẽ ngừng được xem xét và đánh giá mà không bị coi là vi phạm pháp luật về đấu thầu.