Quốc hội thông qua Luật sửa đổi Luật Trợ giúp pháp lý, bổ sung đối tượng được trợ giúp

Kết quả, 494/494 đại biểu có mặt tán thành (đạt 100% số đại biểu tham gia biểu quyết, tương đương 98,80% tổng số đại biểu Quốc hội).

Trước khi biểu quyết, Quốc hội đã nghe Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật.

Theo đó, dự thảo Luật được rà soát, chỉnh lý theo hướng bảo đảm tính hợp hiến, đồng bộ với hệ thống pháp luật; lấy người được trợ giúp pháp lý làm trung tâm, bảo đảm tốt hơn quyền con người, quyền công dân, đặc biệt đối với các nhóm yếu thế.

Một trong những nội dung đáng chú ý là việc mở rộng diện người được trợ giúp pháp lý. Dự thảo Luật bổ sung nhóm “người lao động có thu nhập thấp là người bị buộc tội, bị hại”, đồng thời quy định rõ tiêu chí, điều kiện áp dụng đối với từng nhóm đối tượng. Bên cạnh đó, bổ sung quy định mở về “người được trợ giúp pháp lý khác theo quy định của pháp luật” nhằm tăng tính linh hoạt.

Đối với phạm vi trợ giúp pháp lý, Chính phủ đề nghị giữ quy định của Luật hiện hành, không mở rộng sang lĩnh vực kinh doanh, thương mại, nhằm bảo đảm đúng bản chất là chính sách an sinh xã hội, tập trung hỗ trợ các đối tượng yếu thế.

Về tổ chức thực hiện, dự thảo Luật bổ sung quy định về điều kiện thành lập chi nhánh Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước, giao Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định căn cứ nhu cầu thực tiễn tại địa phương.

Liên quan đến đội ngũ trợ giúp viên pháp lý, Luật sửa đổi theo hướng siết chặt tiêu chuẩn, điều kiện bổ nhiệm; bổ sung các trường hợp không được cấp thẻ, như người đang bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính bắt buộc hoặc chưa được xóa án tích đối với một số loại tội phạm.

Đồng thời, rút ngắn thời gian không tham gia tố tụng làm căn cứ miễn nhiệm từ 2 năm xuống 12 tháng; bổ sung cơ chế miễn nhiệm đương nhiên và quy định thẻ trợ giúp viên pháp lý không còn giá trị khi nghỉ hưu, thôi việc hoặc chuyển công tác.

Đối với cộng tác viên trợ giúp pháp lý, Luật làm rõ điều kiện theo hướng giảm yêu cầu về thời gian kinh nghiệm đối với một số đối tượng có trình độ cao, đồng thời giới hạn phạm vi hoạt động ở tư vấn pháp luật và đại diện ngoài tố tụng.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.