Phát huy giá trị Đờn ca tài tử ở Cà Mau, tạo sức mạnh nội sinh phát triển bền vững

Nhiều kết quả nổi bật trên các lĩnh vực

Báo cáo tại Hội nghị, đại diện lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh cho biết, giai đoạn 2021–2025, đặc biệt trong năm 2025, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Cà Mau đã đạt nhiều kết quả quan trọng, khá toàn diện trên các lĩnh vực.

Công tác bảo tồn và phát huy di sản văn hóa được triển khai có trọng tâm, trọng điểm; các hoạt động văn hóa, văn nghệ, tuyên truyền ngày càng phong phú, sáng tạo, đáp ứng tốt hơn nhu cầu hưởng thụ văn hóa tinh thần của Nhân dân. Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” tiếp tục được đẩy mạnh, gắn với xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh, góp phần bồi đắp bản sắc văn hóa con người Cà Mau.

Lĩnh vực thể dục, thể thao phát triển tích cực cả về phong trào quần chúng và thể thao thành tích cao. Đặc biệt, vận động viên Cà Mau đã xuất sắc giành 02 Huy chương Vàng môn Rowing và 01 Huy chương Bạc môn Cử tạ tại SEA Games 33, góp phần vào thành tích chung của thể thao Việt Nam.

Hoạt động du lịch tiếp tục duy trì đà tăng trưởng ổn định, với khoảng 8,1 triệu lượt khách, tăng 11,8%; tổng doanh thu đạt 8.585 tỷ đồng, tăng 16,83% so với năm 2024. Nhiều sản phẩm du lịch mới gắn với sinh thái, văn hóa bản địa được hình thành; công tác xúc tiến, quảng bá ngày càng chuyên nghiệp, góp phần nâng cao hình ảnh du lịch Cà Mau là điểm đến khác biệt, giàu bản sắc.

Giữ gìn và phát huy Đờn ca tài tử trong giai đoạn phát triển mới

Sau 5 năm triển khai Đề án, Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ trên địa bàn tỉnh Cà Mau tiếp tục được bảo tồn và phát huy hiệu quả. Toàn tỉnh hiện có hơn 750 câu lạc bộ với trên 5.000 nghệ nhân, tài tử tham gia; tổ chức hơn 100 lớp truyền dạy cho trên 4.000 học viên. Đờn ca tài tử đã được đưa vào giảng dạy tại 14 trường THPT và một số cơ sở đào tạo.

Nhận thức của các cấp, các ngành và Nhân dân về giá trị, vai trò của di sản ngày càng được nâng cao; phong trào thực hành Đờn ca tài tử được duy trì rộng khắp, trở thành không gian sinh hoạt văn hóa thường xuyên ở cơ sở. Qua đó tiếp tục khẳng định quan điểm: di sản chỉ thực sự sống khi có cộng đồng nuôi dưỡng.

Tuy nhiên, Hội nghị cũng thẳng thắn chỉ ra một số khó khăn, hạn chế như nguồn lực đầu tư còn hạn chế, chất lượng nhân lực chưa đồng đều, xã hội hóa và chuyển đổi số mới ở giai đoạn đầu; việc gắn kết di sản với phát triển du lịch chưa tương xứng tiềm năng.

Định hướng giai đoạn 2026–2030, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Cà Mau xác định tiếp tục củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động các câu lạc bộ Đờn ca tài tử; đẩy mạnh truyền dạy, đào tạo lực lượng kế thừa, nhất là thế hệ trẻ; tăng cường xã hội hóa; gắn bảo tồn di sản với phát triển du lịch và ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số.

Ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh sẽ xây dựng và triển khai Đề án “Bảo vệ và phát huy giá trị nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ tỉnh Cà Mau giai đoạn 2026–2030”, tạo nền tảng vững chắc để di sản được gìn giữ và phát huy bền vững trong bối cảnh mới.

Phát huy sức mạnh văn hóa, thúc đẩy phát triển bền vững năm 2026

Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị, ông Ngô Vũ Thăng – Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau nhấn mạnh: “Cà Mau đang bước vào giai đoạn phát triển mới, đặt ra yêu cầu xây dựng con người Cà Mau phát triển toàn diện; phát triển kinh tế gắn với bảo tồn văn hóa, bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng đời sống tinh thần của Nhân dân”.

Theo ông Ngô Vũ Thăng, văn hóa phải thực sự là nền tảng tinh thần của xã hội, là sức mạnh nội sinh cho phát triển bền vững. Việc bảo tồn và phát huy di sản, trong đó có Nghệ thuật Đờn ca tài tử, phải lấy cộng đồng và đội ngũ nghệ nhân làm trung tâm; bảo tồn không phải là “đóng khung” di sản mà phải tạo điều kiện để di sản tiếp tục được thực hành, truyền dạy và sáng tạo trong đời sống đương đại; gắn với phát triển du lịch nhưng phải bảo đảm giữ gìn giá trị nguyên gốc, tránh thương mại hóa.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau đề nghị sớm xây dựng Đề án quản lý, bảo vệ và phát huy Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ giai đoạn 2026–2030; đẩy mạnh đưa Đờn ca tài tử vào trường học; tăng cường sưu tầm, tư liệu hóa, số hóa; tổ chức hội thảo khoa học; mở rộng giao lưu, hợp tác, qua đó nâng cao vị thế và sức lan tỏa của loại hình nghệ thuật đặc sắc này.

Thay mặt lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Giám đốc Sở Nguyễn Quốc Thanh trân trọng cảm ơn sự quan tâm, chỉ đạo sâu sát của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh; khẳng định toàn ngành nghiêm túc tiếp thu các ý kiến chỉ đạo để nâng cao hiệu quả hoạt động trong thời gian tới.

“Năm 2026 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng – năm đầu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 5 năm 2026–2030. Ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch xác định phương châm hành động: “Tư duy phải đổi mới – Hành động phải quyết liệt – Về đích phải thực chất”, hướng tới mục tiêu “Văn hóa thẩm thấu – Truyền thông lan tỏa – Thể thao vươn tầm – Du lịch đột phá”, phấn đấu đón 8,5 triệu lượt khách, doanh thu đạt 9.100 tỷ đồng” – ông Nguyễn Quốc Thanh cho biết.

Dịp này, Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau đã tặng Bằng khen cho 05 tập thể và 12 cá nhân có thành tích tiêu biểu, xuất sắc trong thực hiện nhiệm vụ năm 2025 và có nhiều đóng góp trong bảo vệ, phát huy giá trị Nghệ thuật Đờn ca tài tử Nam Bộ trên địa bàn tỉnh.