PCI năm 2020: DN đã giảm được chi phí không chính thức và tiền "bảo kê"

Môi trường kinh doanh cấp tỉnh được cải thiện

Trình bày tóm tắt Báo cáo, ông Đậu Anh Tuấn - Trưởng ban Pháp chế VCCI cho biết, qua khảo sát về môi trường kinh doanh cấp tỉnh, doanh nghiệp (DN) đánh giá mức độ năng động, sáng tạo của chính quyền) "gia tăng rất mạnh mẽ"

Đánh giá sự vào cuộc sự nhanh nhạy của rất nhiều chính quyền cấp tỉnh, nhất là trong việc giải quyết khó khăn phát sinh của DN giải quyết và mức độ hài lòng với kết quả giải quyết cho thấy, con số này cũng tăng qua từng năm.

Nhờ đó, trước đây, DN tư nhân cho rằng, môi trường kinh doanh cấp tỉnh có "những phân biệt đối xử, dành ưu đãi cho doanh nghiệp nhà nước hay chứ chỉ quan tâm đến những tập đoàn nước ngoài lớn" thì hiện nay, theo DN, môi trường kinh doanh Việt Nam có xu hướng bình đẳng hơn, xu hướng bình đẳng này đang được cải thiện, cho dù "các DN tư nhân cũng chưa hoàn toàn hài lòng về sự bình đẳng của môi trường kinh doanh cấp tỉnh" - ông Tuấn phản ánh.

Đối với tính minh bạch của môi trường kinh doanh - ảnh hưởng lớn đến cái sự phát triển của DN tư nhân - thì đây là lĩnh vực có tín hiệu rất là tích cực trong năm vừa rồi. DN đánh giá, năm qua, tính minh bạch của môi trường kinh doanh có dấu hiệu được cải thiện.

Tỷ lệ DN cho biết họ có thể tiếp cận được kế hoạch quy hoạch nhất kế hoạch sử dụng đất có dấu hiệu cải thiện (so với những năm trước). Tuy nhiên, DN cho rằng vẫn cần cải cách hơn nữa về tính minh bạch của môi trường kinh doanh, nhất là trong lĩnh vực chi tiêu công mua sắm công trong thời gian sắp tới.

Còn rất ít DN phải trả tiền "bảo kê"

Liên quan đến thể chế pháp lý và an ninh trật tự thì doanh nghiệp đánh giá về hệ thống giải quyết tranh chấp (tòa án) cũng đang được cải thiện. Tỷ lệ DN sẵn sàng "nhờ" Toà án giải quyết tranh chấp đã có sự thay đổi đáng kể. Năm 2005 có 38%, năm 2010 là 36% và 2019 đã tăng lên 56% DN sẽ đưa tranh chấp ra Toà để giải quyết.

Điều đó cho thấy, những kết quả của quá trình cải cách hệ thống tòa án tương đối tích cực thời gian vừa đã tác động một cách trực tiếp và tích cực đến cái cảm nhận của của của doanh nghiệp đối với thiết chế giải quyết tranh chấp này.

Ông Tuấn cho biết, tình hình an ninh trật tự trên địa bàn tỉnh là chỉ tiêu mới được đưa vào trong ba năm gần đây cũng có chuyển biến tích cực theo đánh giá của DN. Trong đó, tình trạng DN phải trả tiền bảo kê cho các băng nhóm xã hội đen đã có xu hướng giảm, chỉ còn tỷ lệ rất thấp.

Trong điều tra năm nay năm thứ ba liên tiếp là lĩnh vực về chi phí không chính thức của DN tiếp tục có xu hướng giảm đối với cả DN trong nước và FDI. Trong năm 2016, tỷ lệ DN phải trả chi phí không chính thức là 66,5% nhưng năm 2020 đã giảm 3% (còn 63%).

Tình trạng nhũng nhiễu, không giải quyết thủ tục hành chính cũng giảm. Những địa phương nào ứng dụng công nghệ thông tin tốt hay có mô hình trung tâm hành chính công tập trung mà rất là hiệu quả, đem lại kết quả tích cực trong cải cách hành chính.

"Chúng tôi cũng đánh giá rằng là công cuộc phòng chống tham nhũng của đảng và nhà nước với việc ứng dụng công nghệ thông tin và cải cách thủ tục hành chính mà chính phủ đang rốt ráo làm mạnh thời gian vừa rồi thì đã có hiệu ứng trên thực tiễn" - ông Đậu Anh Tuấn cho biết.

Theo Báo cáo, lĩnh vực đất đai, thuế, bảo hiểm xã hội vẫn là những lĩnh vực mà DN thấy "còn phiền hà" trong quá trình hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Báo cáo PCI năm 2020 không chỉ truyền tải tiếng nói của cộng đồng DN về những chuyển động của môi trường kinh doanh trong nước giai đoạn 2016-2020 vừa qua, mà còn định vị sức hấp dẫn của Việt Nam trong con mắt của các nhà đầu tư và phản ánh kỳ vọng của cộng đồng DN đối với nỗ lực cải cách của chính quyền các cấp trong 5 năm tới.

Báo cáo PCI 2020 cũng phân tích chi tiết về tác động của dịch COVID-19 đối với các DN Việt Nam, nhằm cung cấp đầu vào cần thiết cho các cơ quan chính quyền và các tổ chức hỗ trợ phát triển trong việc xây dựng triển khai các chính sách sát thực tế nhằm thực hiện hiệu quả “mục tiêu kép” vừa phòng, chống dịch bệnh, vừa phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội mà Chính phủ đã đề ra.

Đặc biệt, lần đầu tiên báo cáo PCI 2020 đưa ra những phân tích, nhận định về động lực thúc đẩy doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ xanh và kinh doanh theo hướng thân thiện với môi trường, một định hướng lớn của Đảng và Chính phủ đặt ra gần đây trong việc nâng cao chất lượng thu hút đầu tư vì sự phát triển bền vững của Việt Nam trong tương lai.