Oái ăm câu chuyện bị kiện đòi lại lợi nhuận từ việc cho thuê lại tài sản

Vừa qua, ông T. ở TP.HCM có đơn gửi đến báo Pháp luật Việt Nam để phản ánh về việc ông thuê nhà để cho thuê lại, nhưng sau đó ông bị chủ nhà kiện để đòi lại phần tiền được xem là lợi nhuận của ông.

Theo đơn ông T. (sinh năm 1978, ngụ quận 7, TP.HCM) cho biết, vào tháng 4/2017, ông có thuê của ông Nguyễn Quang Chiến (sinh năm 1968, ngụ quận 4, TP.HCM) căn nhà tại địa chỉ: 145 Khánh Hội, Phường 3, quận 4, TP.HCM với giá thuê 63.000.000 đồng/tháng để cho thuê lại (chưa gồm thuế). Cả hai bên đã lập vi bằng tại Văn phòng thừa phát lại quận 1 về việc cho thuê trong 6 năm, và ký Hợp đồng ủy quyền cho ông T. toàn quyền cho thuê, thu tiền thuê trong 10 năm. Căn cứ điều khoản trong các Hợp đồng đã ký thì ông T. được cho bên thứ ba mượn, thuê lại, sử dụng tiền cho thuê lại, đồng thời có nghĩa vụ đóng tiền thuê đúng hạn cho chủ nhà.

Sau khi hoàn tất các thủ tục thuê nhà với ông Chiến, ông T. đã cho ngân hàng V. thuê lại với giá 100.000.000 đồng/tháng (bao gồm thuế, phí), cũng như hoàn thành nghĩa vụ thuế và hưởng lợi nhuận từ việc cho thuê lại này trong suốt thời gian thuê.

Đến tháng 8/2023, Ngân hàng V. hết thời hạn thuê nhà và thanh lý Hợp đồng. Sau 4 tháng từ ngày thanh lý Hợp đồng thuê với ngân, chủ nhà lại kiện ông T. ra tòa để đòi lại toàn bộ lợi nhuận từ việc cho thuê lại nhà là gần 4 tỷ đồng. Bên cạnh đó, tuy Hợp đồng ủy quyền cho ông T. vẫn còn hiệu lực, nhưng ông Chiến vẫn lấy lại căn nhà số 145, Khánh Hội cho người khác thuê mà không thông báo cho phía bên ông T.

Trao đổi với phóng viên ông T. cho biết: "Ban đầu, ông Chiến cho thuê giá nào là tôi thuê giá đó chứ không ép giá hay trả giá gì cả. Tôi thuê nhà rồi cho thuê lại rủi ro cũng rất cao, lỡ không tìm được đối tác thì tôi vẫn phải đóng tiền thuê nhà hàng tháng. Rồi chi phí cho anh em phụ chạy tìm khách, đăng quảng cáo. Chi phí quản lý, bảo trì, bảo dưỡng... Tôi chấp nhận lời ăn lỗ chịu. Nếu tôi không tìm được người thuê hoặc cho thuê giá thấp hơn giá tôi thuê, thì ông Chiến có bù lỗ cho tôi không, mà khi thấy có lợi nhuận lại quay sang kiện tụng đòi tiền vô lý”.

Liên quan vụ việc trên, ngày 11/12/2023 Toà án Nhân dân quận 7 có Giấy xác nhận đã nhận đơn khởi kiện của ông Nguyễn Quang Chiến và bà Trần Thị Kim Hoa về việc yêu cầu toà án giải quyết tranh chấp hợp đồng thuê nhà. Hiện Toà án nhân dân quận 7 sẽ tiến hành xem xét đơn khởi kiện theo quy định của pháp luật tố tụng dân sự.

Phóng viên Báo Pháp luật Việt Nam có liên hệ với ông Chiến để làm rõ thông tin thì ông Chiến nói đã giao hết cho luật sư. Phóng viên liên hệ đặt lịch nhiều lần để gặp luật sư nhưng luật sư báo bận.

Trao đổi với Báo Pháp luật Việt Nam về những quy định của pháp luật liên quan đến thuê nhà và cho thuê lại, luật sư Nguyễn Tiến Hiểu, Đoàn Luật sư TP.HCM cho biết, hợp đồng cho thuê nhà là loại hợp đồng dân sự. Do đó, khi nội dung của hợp đồng được các bên tham gia giao kết, có đầy đủ các điều kiện tại Điều 117 Bộ luật dân sự thì hợp đồng đó có hiệu lực. Không cần và cũng không có quy định của pháp luật cho phép về việc cho thuê lại nhà mà chỉ cần luật không cấm thì người dân tự do thỏa thuận và giao kết hợp đồng. Do đó, việc thuê nhà rồi sau đó cho thuê lại là hết sức bình thường.

Khi nội dung của hợp đồng không cấm hoặc không bắt buộc có ý kiến của chủ nhà khi muốn cho bên thứ 3 thuê lại để hưởng chênh lệch thì người thuê hoàn toàn được quyền cho thuê lại để hưởng chênh lệch về giá thuê (hiện nay dịch vụ này rất phát triển ở các thành phố lớn như TP.HCM - Hà Nội).

Khi thấy bên thuê cho thuê lại để hưởng chênh lệch thì bên chủ nhà không có quyền khởi kiện để đòi tiền chênh lệch. Trường hợp, chủ nhà cho thuê chứng minh được bên thuê vi phạm hợp đồng (như không thanh toán tiền thuê; vi phạm điều khoản Hợp đồng...) thì được quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng hoặc khởi kiện ra tòa để yêu cầu tòa án tuyên bố hủy bỏ hợp đồng và bàn giao lại căn nhà.

Còn theo Luật sư Trần Quân, đoàn Luật sư Đồng Nai thì cho rằng, việc ông Chiến khởi kiện đòi lại phần chênh lệch tiền thuê được xem là lợi nhuận của phía ông T. là không có cơ sở, vì tất cả Hợp đồng cho thuê, Hợp đồng ủy quyền, Biên bản nhận cọc, và tiền thuê hàng tháng do phía Ông T. thanh toán cho ông Chiến trong suốt thời gian dài hơn 6 năm chặt chẽ về pháp lý, nên ông Chiến không thể lấy lý do cho rằng không biết số tiền ông T. cho Ngân hàng V thuê để đòi lại phần lợi nhuận của Ông T. Vì việc ông T. cho bên thứ 3 thuê là hợp đồng dân sự độc lập với Hợp đồng của Ông Chiến cho Ông T. thuê.