Nỗ lực bảo đảm an toàn và tháo gỡ khó khăn cho đội tàu Việt Nam tại khu vực Trung Đông

Theo thống kê từ các doanh nghiệp vận tải, hiện có 18 tàu thuộc sở hữu của Việt Nam (bao gồm 4 tàu treo cờ Việt Nam và 14 tàu treo cờ nước ngoài) đang hoạt động tại khu vực Trung Đông.

Để bảo đảm an toàn cho các phương tiện này, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam đã kiến nghị Bộ Xây dựng đề nghị Bộ Ngoại giao làm việc trực tiếp với phía Iran.

Mục tiêu trọng tâm là đề nghị phía bạn ban hành thông báo chính thức cho phép tàu và thuyền viên Việt Nam lưu thông qua eo biển Hormuz.

Đây được xem là cơ sở pháp lý quan trọng, giúp các doanh nghiệp giải quyết khó khăn khi nhiều đơn vị bảo hiểm hiện từ chối cung cấp bảo hiểm chiến tranh nếu thiếu văn bản xác nhận an toàn từ phía Iran.

Công tác bảo hộ được tập trung theo các cấp độ ưu tiên, trong đó cao nhất là tàu mang cờ Việt Nam chở hàng hai chiều, tiếp đến là tàu cờ nước ngoài của chủ tàu Việt Nam sử dụng thuyền viên Việt.

Đặc biệt, việc tạo điều kiện cho các chuyến tàu chở dầu thô và sản phẩm dầu về nước được nhấn mạnh nhằm góp phần giữ vững an ninh năng lượng quốc gia.

Bên cạnh rủi ro an ninh, ngành vận tải biển đang đối mặt với thử thách lớn về chi phí vận hành. Giá nhiên liệu FO/DO hiện đã chạm mức 1.100/2.000 USD/tấn, tăng khoảng 100-120% so với thời điểm trước xung đột.

Do nhiên liệu chiếm tỷ trọng từ 30-40% giá thành, các hãng tàu buộc phải điều chỉnh giá cước để duy trì hoạt động.

Chỉ tính riêng trong tháng 3, giá cước container nội địa đã trải qua hai đợt điều chỉnh: đợt đầu tăng 7-12% và đợt sau tăng thêm 17-25%. Cước tàu hàng rời cũng ghi nhận mức tăng từ 30-45% tùy tuyến.

Khó khăn còn đến từ việc thiếu hụt nguồn cung dầu tại một số cảng, khiến tàu phải dừng chờ hoặc chuyển hướng, gây phát sinh thêm thời gian và chi phí.

Để đồng hành cùng doanh nghiệp, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam đã chính thức đề xuất giảm mức thu phí, lệ phí hàng hải nội địa xuống mức 0 đồng/GT.

Chính sách này dự kiến áp dụng cho các tuyến nội địa đến hết ngày 31/12/2026 hoặc đến khi giá nhiên liệu bình ổn trở lại. Sau thời gian hỗ trợ, mức thu sẽ được thực hiện theo quy định hiện hành.

Đồng thời, cơ quan quản lý cũng kiến nghị các đơn vị liên quan có giải pháp điều tiết, bình ổn giá xăng dầu, bảo đảm nguồn cung liên tục và xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ. Tùy vào thời gian kéo dài của xung đột, các kịch bản kiểm soát giá dịch vụ và minh bạch hóa phụ phí sẽ được áp dụng.

Các hãng tàu cũng được khuyến cáo linh hoạt đa dạng hóa tuyến đường để hạn chế tối đa rủi ro, bảo đảm chuỗi cung ứng hàng hóa được thông suốt.