Những con số đáng suy ngẫm về ung thư tại Việt Nam

Tỉ lệ tử vong tương đối lớn

Trong hai ngày 18 - 19/7/2019, tại Hà Nội, Bệnh viện K Trung ương đã phối hợp tổ chức Hội thảo phòng chống ung thư quốc gia lần thứ XIX. Đây là Hội thảo được tổ chức thường niên 2 năm một lần nhằm mang đến cơ hội để các nhà chuyên môn ung thư của Việt Nam và quốc tế có dịp cùng nhau chia sẻ kinh nghiệm, cập nhật các tiến bộ trong dự phòng, chẩn đoán, điều trị và kiểm soát ung thư.

Tại Hội thảo, GS.TS Trần Văn Thuấn, Giám đốc Bệnh viện K chia sẻ: “Theo báo cáo của Cơ quan nghiên cứu ung thư quốc tế, năm 2018 tại Việt Nam có khoảng 165.000 ca ung thư mới mắc, gần 115.000 trường hợp tử vong và hơn 300.0000 người đang phải chung sống với căn bệnh ung thư.

Ung thư đang thực sự là một gánh nặng lớn cho xã hội. Chính vì vậy, vấn đề nâng cao kiến thức về dự phòng, phát hiện sớm, chẩn đoán và điều trị ung thư là hết sức quan trọng, cần nhận được nhiều sự quan tâm của ngành y tế nói riêng và xã hội nói chung”.

Hội thảo phòng chống ung thư lần thứ XIX lần này nhằm mục tiêu chia sẻ kinh nghiệm, cập nhật các tiến bộ, đồng thời tạo cơ hội học tập, chia sẻ một cách toàn diện trong lĩnh vực kiểm soát ung thư bao gồm: Dự phòng và sàng lọc phát hiện sớm bệnh ung thư; Các tiến bộ trong chẩn đoán và điều trị ung thư; Chăm sóc giảm nhẹ bệnh ung thư; Chi phí và hiệu quả trong phòng chống bệnh ung thư; Hỗ trợ tâm lý xã hội, Tư vấn dinh dưỡng cho người bệnh ung thư và chương trình quốc gia phòng chống ung thư”.

Ban tổ chức cũng nhận được hơn 250 bài đăng ký báo cáo, đăng ký tham dự của hơn 1.000 các bác sĩ, điều dưỡng, nghiên cứu viên chuyên ngành ung thư.

Phiên toàn thể của Hội thảo được tổ chức chiều ngày 18/7/2019 tại Bệnh viện K cơ sở Tân Triều với sự tham dự của Lãnh đạo Bộ Y tế; GS.TS Trần Văn Thuấn, Giám đốc Bệnh viện K, Viện trưởng Viện Ung thư Quốc gia cùng hơn 50 chuyên gia quốc tế đến từ Viện Curie, Đại học (ĐH) Toulouse, Viện Nghiên cứu dự phòng quốc tế (Pháp), Đại học (ĐH) Vanderbilt, ĐH Miami, ĐH Marquette (Hoa Kỳ), Trung tâm ung thư quốc gia Nhật Bản, Hàn Quốc,…với những chia sẻ kinh nghiệm, kiến thức cập nhật nhất về gánh nặng bệnh ung thư, dự phòng các yếu tố nguy cơ và các phương pháp pháp điều trị ung thư.

Phát biểu tại Hội thảo, GS.TS. Nguyễn Viết Tiến, Thứ trưởng thường trực Bộ Y tế nhấn mạnh: “Ung thư đang trở thành gánh nặng lớn cho xã hội. Tại Việt Nam, số ca ung thư mới tăng nhanh từ 68.000 người năm 2000 lên gần 165.000 người vào năm 2018. Dự báo con số này sẽ tăng lên khoảng 200.000 ca vào năm 2020.

“Nhìn tổng quan trên bản đồ ung thư thế giới, tỉ lệ mắc ung thư của Việt Nam không cao nhưng tỉ lệ tử vong tương đối lớn, xếp vị trí 56/185 quốc gia và vùng lãnh thổ với tỉ lệ 104,4/100.000 dân.

Những số liệu trên cho thấy, chúng ta cần có những quan tâm đúng mức nhằm đẩy mạnh công tác phòng chống ung thư: từ việc nâng cao nhận thức của cộng đồng về phòng chống và phát hiện sớm ung thư, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực, nâng cao năng lực chẩn đoán và điều trị, giảm tỷ lệ tử vong và nâng cao chất lượng sống cho bệnh nhân ung thư”.

Thứ trưởng thường trực Bộ Y tế Nguyễn Viết Tiến cũng đánh giá cao những kết quả tích cực cũng như sự phát triển của Bệnh viện K, Viện Ung thư Quốc gia vì đã có nhiều cải tiến kĩ thuật và đang trong quá trình ứng dụng công nghệ điện tử để nâng cao chất lượng chẩn đoán, điều trị ung thư như sử dụng trí tuệ nhân tạo trong hỗ trợ lựa chọn phác đồ điều trị ung thư, xây dựng hệ thống y tế trực tuyến Telemedicine nhằm hỗ trợ trực tuyến các bệnh viện vệ tinh, xây dựng hệ thống dữ liệu lớn (big data), sử dụng robot trong phẫu thuật và xạ trị ung thư.

“Tôi hi vọng trong thời gian tới, bệnh viện K sẽ áp dụng thành công các công nghệ trên và góp phần nhân rộng các thành công này tại các bệnh viện, nhằm nâng cao hiệu quả chẩn đoán, điều trị ung thư.”- Thứ trưởng thường trực Bộ Y tế nhấn mạnh.

Ứng dụng công nghệ vào phòng chống ung thư

Tham dự hội nghị năm nay có đông đảo chuyên gia Ung bướu hàng đầu tại Việt Nam và thế giới với những bài tham luận mang ý nghĩa quan trọng trong điều trị và phòng ngừa bệnh Ung thư. Vấn đề điều trị bệnh lý Ung thư cũng gặp vô vàn khó khăn với những câu hỏi được đặt ra như: Phẫu thuật? hóa trị? Xạ trị?

Hay kết hợp cũng đều gây ra những hậu quả nặng nề cho bệnh nhân. Đôi khi, bệnh nhân Ung thư thực sự tử vong vì tác dụng phụ của biện pháp điều trị chứ không phải do chính căn bệnh Ung thư gây ra. Chủ đề này gây tranh cãi và chia rẽ lớn trong cộng đồng chuyên gia trên thế giới và Việt Nam.

Tại hội thảo, PGS.TS Đỗ Thị Thảo thuộc Viện CN Sinh Học, Viện Hàn lâm Khoa học VN báo cáo một nghiên cứu ấn tượng, lần đầu tiên một phức hệ dược liệu ứng dụng công nghệ cao, công nghệ Nano hướng đích dạng Solid-Lipid được công bố trên tạp chí quốc tế Sage, một tạp chí uy tín trong lĩnh vực hóa sinh. Nghiên cứu của PGS.TS. Đỗ Thị Thảo có tên “Nghiên cứu độc tính cấp, độc tính bán trường diễn và kháng khối u ung thư trên chuột BALB/C của Antican”.

Phức hệ nghiên cứu có tên là Vietlife Antican có thành phần là các loại Nano công nghệ Solid-Lipid độc đáo từ GS.TS. Nguyễn Đức Nghĩa, chuyên gia Nano hàng đầu Việt Nam, trong đó có Nano Curcumin NDN từ củ Nghệ vàng Việt Nam, Nano Oleoresin từ củ Gừng Việt Nam, Nano Rutin từ nụ Hòe Việt Nam.

Nghiên cứu này cho thấy khả năng kháng khối u hiệu quả, giảm tác dụng phụ khi sử dụng hóa trị cho đối tượng ung bướu, giúp kéo dài tuổi thọ của đối tượng ung bướu. Đặc biệt, nghiên cứu cho thấy phức hệ này không gây tác dụng bất lợi nào cho cơ thể và có thể sử dụng lâu dài trong suốt thời gian điều trị ung bướu bằng hóa trị như Cisplatin.

Vietlife Antican là thành tựu nghiên cứu ứng dụng công nghệ Nano tại Nhà máy Nano sinh phẩm Vietlife, do GS.TS Nguyễn Đức Nghĩa - Nguyên Phó Viện trưởng Viện Hóa học, Viện Hàn lâm Khoa học Việt Nam dày công nghiên cứu nhiều năm. Đây thực sự là niềm tự hào của nền khoa học Việt Nam, được các tạp chí uy tín thế giới ghi nhận và là tin cực vui cho những ai đang phải đối mặt với căn bệnh nguy hiểm mang tên Ung thư.

Đứng trước năm bản lề trong việc thực hiện các mục tiêu của hoạt động phòng, chống ung thư, thuộc Chương trình Mục tiêu Quốc gia về dân số và y tế Việt Nam giai đoạn 2016 - 2020, Hội thảo chính là diễn đàn chia sẻ kinh nghiệm, trao đổi, bàn luận, để giải quyết các khó khăn, thách thức và phát huy tốt nhất các thành quả đã đạt được trong công tác phòng, chống ung thư.

Bệnh viện K sẽ không ngừng đẩy mạnh hợp tác với nhiều quốc gia trên thế giới về việc hỗ trợ, nghiên cứu khoa học, trao đổi kinh nghiệm, đào tạo, chuyển giao công nghệ chẩn đoán, điều trị ung thư nói chung, góp phần phát triển y tế Việt Nam trong tương lai.