Nhiều vi phạm tại Khu Công nghệ cao TP Hồ Chí Minh

Theo đó, Thanh tra TP Hồ Chí Minh đã ban hành Thông báo kết luận thanh tra số 102/TB-TTTP-P5 ngày 10/8/2023 về chấp hành các quy định của pháp luật tại Ban Quản lý Khu Công nghệ cao TP Hồ Chí Minh. Kết quả thanh tra đã chỉ ra nhiều hạn chế, thiếu sót, vi phạm.

Khu Công nghệ cao TP Hồ Chí Minh là một khu kinh tế - kỹ thuật có tính chất đặc biệt nhằm tập trung thu hút đầu tư nước ngoài, đồng thời huy động các nguồn lực trong nước về khoa học và công nghệ cao, hình thành lực lượng sản xuất hiện đại, kết hợp hiệu quả giữa sản xuất kinh doanh với nghiên cứu, tiếp thu, chuyển giao, phát triển công nghệ cao và đào tạo nguồn nhân lực phục vụ cho công nghiệp công nghệ cao. Ban Quản lý khu Công nghệ cao đã có nhiều cố gắng, nỗ lực hoàn thành nhiệm vụ trong triển khai thực hiện các dự án hạ tầng kỹ thuật nhằm hoàn thiện quy hoạch chung khu Công nghệ cao, thu hút đầu tư nước ngoài.

Cho thuê đất không phù hợp quy hoạch

Tuy nhiên qua thanh tra, Thanh tra TP Hồ Chí Minh đã phát hiện, Ban Quản lý Khu Công nghệ cao lập hồ sơ điều chỉnh cục bộ quy hoạch chi tiết 1/2.000 giai đoạn I và giai đoạn II có một số nội dung chưa phù hợp quy hoạch chung được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Cụ thể: Không thể hiện được quy mô điều chỉnh cây xanh, mặt nước trong hồ sơ điều chỉnh cục bộ; chưa tạo ra một không gian kiến trúc cảnh quan phù hợp, đồng bộ với tính chất, chức năng Khu công nghệ cao.

Ngoài ra, việc quản lý trật tự xây dựng theo quy hoạch và sau cấp phép xây dựng đối với một số chủ đầu tư dự án, công trình còn chưa chặt chẽ, kịp thời, để xảy ra tình trạng xây dựng sai phép chậm khắc phục (Nhà máy Jabil Việt Nam, Công ty TNHH MTV Công nghệ cao Điện Quang, Tổng Công ty Công nghiệp Sài Gòn - TNHH một thành viên).

Cơ quan thanh tra cho rằng, Ban Quản lý Khu Công nghệ cao thực hiện thẩm định công nghệ của 32/39 dự án đầu tư không đúng thẩm quyền theo Luật Chuyển giao công nghệ năm 2017 và Thông tư số 03/2016/TT-BKHCN ngày 30/3/2016 của Bộ Khoa học và Công nghệ; thực hiện thẩm định cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư còn thiếu sót về thủ tục, một số trường hợp chưa phù hợp với quy hoạch được duyệt hoặc chưa đảm bảo cơ sở pháp lý.

Trong quản lý, sử dụng tài chính, Thanh tra TP Hồ Chí Minh cho rằng, Ban Quản lý Khu Công nghệ cao đã thu 29,157 tỷ đồng, đã chi 17,264 tỷ đồng phí an ninh, trật tự; đã cho phép Ban Quản lý Các Dự án trích tỷ lệ đối với các khoản thu gồm: 10% trên số phí duy tu, bảo trì công trình hạ tầng và tiện tích công cộng, số tiền 14,619 tỷ đồng; 5% trên tổng chi phí thường xuyên của hoạt động xử lý nước thải, số tiền 1,179 tỷ đồng làm chi phí quản lý, nhưng chưa kịp thời báo cáo để được sự chấp thuận của UBND TP là chưa đảm bảo cơ sở pháp lý.

Ban Quản lý Khu Công nghệ cao chưa ràng buộc chặt chẽ biện pháp chế tài khi ký hợp đồng, dẫn đến các nhà đầu tư còn dây dưa nợ khó đòi, không nộp số tiền 41,664 tỷ đồng (gồm phí duy tu, bảo trì công trình hạ tầng, tiện ích công cộng 32,617 tỷ đồng và phí an ninh, trật tự 9,047 tỷ đồng), thiếu kiểm tra thường xuyên, không kịp thời phát hiện để hạch toán trích lập quỹ dự phòng nhà máy xử lý nước thải năm 2020, số tiền 2,293 tỷ đồng của Ban Quản lý Các dự án.

Ban Quản lý Khu Công nghệ cao cho thuê đất không phù hợp với quy hoạch xây dựng đã được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền phê duyệt 7 dự án còn hiệu lực đến thời điểm thanh tra; thiếu đôn đốc, kiểm tra, để chủ đầu tư của 33 dự án chậm đưa đất vào sử dụng, thấp nhất 1 tháng, nhiều nhất 63 tháng, tính đến thời điểm tháng 7/2021. Trong đó, có 3 đơn vị sử dụng đất không đúng mục đích theo giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.

Trách nhiệm thuộc về lãnh đạo Ban Quản lý

Theo Thanh tra TP Hồ Chí Minh tại Ban Quản lý Khu Công nghệ cao còn 10/24 nội dung chưa thực hiện xong theo Thông báo kết quả kiểm toán số 408/TB-KTNN ngày 24/8/2018 của Kiểm toán Nhà nước. Trong đó, chưa nộp ngân sách Nhà nước số tiền 58,607 tỷ đồng (gồm tiền thuê đất 27,399 tỷ đồng; chi phí bồi thường, giải phóng mặt bằng phải hoàn trả ngân sách Nhà nước đối với dự án miễn tiền thuê đất 30,557 tỷ đồng), chưa truy thu tiền thuê đất đối với Dự án Trường Đại học Fullbright Việt Nam số tiền 241,708 tỷ đồng, chưa tổ chức kiểm điểm trách nhiệm theo kiến nghị của Kiểm toán Nhà nước.

Thanh tra TP Hồ Chí Minh xác định, để xảy ra các thiếu sót, khuyết điểm, vi phạm nêu trên, trách nhiệm thuộc về lãnh đạo Ban Quản lý Khu Công nghệ cao, các tổ chức, cá nhân thuộc Ban Quản lý được phân công phụ trách tại thời điểm xảy ra vụ việc.

Chánh Thanh tra TP Hồ Chí Minh kiến nghị và đã được Chủ tịch UBND TP cơ bản thống nhất, chỉ đạo xử lý tại Văn bản số 8031/VP-NCPC ngày 31/7/2023 của Văn phòng UBND TP Hồ Chí Minh. Trong đó, giao Trưởng Ban Quản lý Khu Công nghệ cao tổ chức kiểm điểm trách nhiệm, xử lý theo thẩm quyền, phân cấp đúng quy định đối với tập thể, cá nhân có thiếu sót, khuyết điểm, vi phạm.

Kiểm tra, rà soát, sắp xếp, bố trí lại việc sử dụng đất cho đúng chức năng theo quy hoạch được phê duyệt đối với 15 dự án, gồm 7 dự án qua thanh tra phát hiện và 8 dự án qua kiểm toán kết luận; kiểm tra, rà soát đối với những dự án chậm tiến độ; thu hồi giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, thu hồi đất đối với các dự án đã đôn đốc, nhắc nhỡ nhiều lần nhưng vẫn vi phạm, bỏ đất trống, lãng phí, không triển khai thực hiện đầu tư theo quy định.

Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh giao Giám đốc Sở Nội vụ tổ chức kiểm điểm, đề xuất xử lý trách nhiệm của lãnh đạo Ban Quản lý Khu Công nghệ cao đối với những khuyết điểm, thiếu sót, vi phạm.

Thanh tra TP được giao chuyển hồ sơ các vụ việc có khả năng gây thất thu ngân sách Nhà nước cho Cục Thuế, Sở Tài nguyên và Môi trường để kiểm tra, rà soát, làm rõ, truy thu (nếu có vi phạm). Trường hợp phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự, gây thiệt hại cho Nhà nước thì báo cáo Chủ tịch UBND TP chuyển cơ quan điều tra thụ lý giải quyết theo quy định của pháp luật.