Nhiều dấu hiệu bất minh trong bản án của tòa cấp cao tại Đà Nẵng?

Quá trình chuyển nhượng đúng thủ tục và hợp pháp

Sau nhiều năm xa quê hương, vào năm 2003, bà Trần Kim Lý và chồng là ông Nguyễn Ngọc Toàn (cùng định cư tại Hoa Kỳ) về nước và mua 05 lô đất tại TP.Quy Nhơn, tỉnh Bình Định. Theo những thông tin được bà Lý cung cấp tại tòa sau đó thì vào thời điểm vợ chồng bà mua đất, do nhà nước chưa có chính sách cho người Việt Kiều mua nhà, đất tại Việt Nam nên ông bà có nhờ vợ chồng anh Nguyễn Thái Hào, là em ruột ông Toàn đứng tên hộ.

Nói về việc này, anh Nguyễn Thái Hào đưa cho phóng viên một bản photo tờ giấy có tên là “giấy thỏa thuận và cam kết”.

Theo nội dung của tờ giấy này, vào ngày 27/7/2008 giữa ông Nguyễn Ngọc Toàn và Nguyễn Thái Hào có lập một hợp đồng nhờ đứng hộ tên sở hữu chủ để mua nhà.

Tuy nhiên, nay vì lý do ông Toàn đã sinh sống và định cư ở Mỹ, nên không có thời gian phụng dưỡng mẹ già.

Vì vậy, để báo hiếu cha mẹ, ông Toàn quyết định cho hẳn ông Hào được toàn quyền sở hữu nhà và đất tại lô số 09, đường Nguyễn Tư, phường Lý Thường Kiệt, TP.Quy Nhơn, tỉnh Bình Định với điều kiện là ông Hào đưa lại cho ông Toàn 200 triệu đồng và phải chăm sóc cha mẹ đến hơi thở cuối cùng, không được mua bán nhà cho đến khi cha mẹ qua đời.

Sau khi hoàn thành các thủ tục, ngày 08/12/2008, vợ chồng anh Hào được UBND TP Quy Nhơn cấp GCNQSDĐ đối với lô đất số 09 nêu trên.

Về phần ngôi nhà số 10 đường Nguyễn Tư thì anh Hào cho biết: Ngôi nhà này là do anh Hào mua lại của chị Khổng Thụy Thu Thảo với giá là 750 triệu đồng, anh Hào đã đưa đủ tiền cho chị Thảo; giữa hai bên có lập Hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ và được Văn phòng Công chứng Thanh Bình chứng thực ngày 02/5/2012.

Nội dung hợp đồng cũng ghi rõ: “Bên B đã giao đủ tiền cho Bên A”. Ngày 31/5/2012, UBND TP Quy Nhơn đã cấp GCN cho anh Hào lô đất nói trên. Anh Hào khẳng định nhà đất này không phải là đứng tên hộ như đơn của chị dâu là bà Trần Kim Lý kiện tại tòa.

Hàng loạt khuất tất cần làm rõ

Dù các hợp đồng cho tặng, mua bán đất nêu trên đều đã được thực hiện theo đúng quy định của pháp luật, nhưng tại bản án phúc thẩm số 05/2015/DS-PT ngày 11/11/2015 của TAND Cấp Cao tại Tp Đà Nẵng đã xử: Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của bà Trần Kim Lý. Theo đó, nhà đất số 09 đường Nguyễn Tư là tài sản chung của vợ chồng ông Toàn, bà Lý. Buộc vợ chồng anh Hào phải trả lại cho bà Trần Kim Lý có toàn quyền sử dụng và định đoạt.

Về nhà đất tại lô số 10 đường Nguyễn Tư. Tòa xác định là tài sản chung của các ông, bà Nguyễn Ngọc Toàn, Trần Kim Lý, Khổng Đình Xuân, Trần Kim Hiền, Trần Chấn Hùng, Trần Nguyễn Thị Trâm. Buộc vợ chồng anh Hào phải trả lại nhà và đất nói trên và giao cho bà Hiền có toàn quyền sử dụng và định đoạt.

Trao đổi với PV, sau khi kết thúc phiên tòa, Luật sư của bị đơn cho biết: Bản án phúc thẩm nêu trên và cả bản án sơ thẩm số 07/2015/DS-ST ngày 21/5/2015 của TAND Tỉnh Bình Định tuyên trước đó đã vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng.

Theo đó, bà Lý khởi kiện và xác định tài sản tranh chấp thuộc sở hữu chung của vợ chồng bà. Ông Toàn chết ngày 06/12/2013, tại thời điểm khởi kiện thì mẹ ruột ông Toàn là cụ Nguyễn Thị Hiếu vẫn còn sống, và một người con riêng của ông Toàn là chị Nguyễn Thị Hạnh Duyên.

Thế nhưng, hai cấp xét xử không đưa những người thừa kế quyền và nghĩa vụ tố tụng của ông Toàn gồm: Cụ Hiếu và chị Duyên và bà Trần Kim Lý vào tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, làm cho cụ Hiếu và chị Duyên mất đi quyền và lợi ích hợp pháp vì có thể họ sẽ đứng về phía nguyên đơn hoặc bị đơn hoặc sẽ có yêu cầu độc lập trong cùng vụ án.

Cũng theo vị Luật sư này: Một mình bà Lý khởi kiện và xác định lô đất số 10 là sở hữu chung của vợ chồng bà Lý, vợ chồng bà Hiền và vợ chồng ông Hùng, nhưng chỉ có một mình bà Lý khởi kiện còn vợ chồng bà Hiền và vợ chồng ông Hùng không khởi kiện, không nộp tiền tạm ứng án phí và cũng không ủy quyền cho bà Lý khởi kiện.

Nhưng tòa xác định đây là tài sản chung của các ông, bà: Toàn, Lý, Xuân, Hiền, Hùng, Trâm. Buộc vợ chồng anh Hào phải trả lại nhà và đất nói trên cho bà Trần Kim Hiền trọn quyền sở hữu và sử dụng là vượt quá phạm vi khởi kiện

Ngoài những cứ liệu chứng minh tòa vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, Luật sư của bị đơn cũng khẳng định: Hai cấp xét xử đã ra hai bản án không phù hợp với nội dung có trong hồ sơ vụ án và không phù hợp với quy định của pháp luật :

Đối với lô đất số 09, tại tòa, ông Hào có đưa ra một bản thỏa thuận photo giữa ông và ông Toàn, ký ngày 1/8/2008.

Nội dung của bản thỏa thuận này ghi nhận việc ông Toàn cho em ruột là ông Hào lô đất số 09 có kèm theo điều kiện là ông Hào đưa lại cho ông Toàn 200 triệu đồng và phải phụng dưỡng, chăm sóc mẹ già mà không được bán nhà, đất này cho đến khi mẹ qua đời.

Mặc dù ông Hào không lưu bản chính nhưng biên bản này có ông Nguyễn Nghiêm làm chứng, tuy nhiên Tòa đã không xem xét.

Ngoài ra việc Tòa giao nhà và đất số 09 cho bà Lý trọn quyền sở hữu và định đoạt là không phù hợp, vì giả sử, kể cả trong trường hợp nếu nhà và đất này ông Hào và bà Xuyên đứng tên giùm thì phải xác định là tài sản chung của ông Toàn, bà Lý.

Ông Toàn đã chết thì phần của ông Toàn thuộc di sản thừa kế, Tòa tuyên như thế làm mất đi quyền thừa kế của các đồng thừa kế (nếu có). Bên cạnh đó, tại thời điểm xét xử, bà Trần Kim Lý (Quốc tịch Mỹ) vẫn chưa đủ điều kiện đứng tên nhà và đất theo quy định của pháp luật.

Đối với lô đất số 10, Luật sư phía bị đơn cho rằng: Việc bà Thảo và bà Hiền tại Tòa cho rằng do bà Thảo và chồng trục trặc hôn nhân nên nhờ ông Hào đứng tên giùm là gian dối, bởi ông Xuân, bà Hiền đã lập thủ tục tặng cho nhà và đất cho cá nhân bà Thảo thì theo quy định của pháp luật là tài sản riêng của bà Thảo.

Nguyên đơn cũng không xuất trình bất cứ chứng cứ nào cho Tòa về việc đứng tên giùm. Tòa lại tuyên buộc bị đơn trả lại tài sản nêu trên đã làm thiệt hại nghiêm trọng về tài sản cho bị đơn đã được pháp luật công nhận.

Ngoài ra, việc Tòa giao căn nhà và đất này cho bà Hiền trọn quyền sở hữu và định đoạt là không phù hợp, vì giả sử nếu nhà và đất này ông Hào đứng tên giùm thì phải xác định có một phần là tài sản chung của ông Toàn, bà Lý, ông Toàn đã chết thì phần của ông Toàn thuộc di sản thừa kế, Tòa án tuyên như thế làm mất đi quyền thừa kế của các đồng thừa kế (nếu có).

Với hàng loạt các bằng chứng, luận cứ rất rõ ràng nêu trên, thiết nghĩ các cơ quan hữu trách cần rà soát lại một cách kỹ lưỡng để có những quyết định cuối cùng một cách công tâm, đảm bảo quyền lợi cho người dân.

Phapluatplus tiếp tục thông tin về vụ việc.