Nam Định: 700 năm gìn giữ và phát huy lễ hội Thái Bình Xướng ca
Đây là lễ hội truyền thống từ thời Trần được tổ chức 3 năm một lần với mục đích để kỷ niệm chiến thắng quân xâm lược Nguyên Mông, mừng quốc thái - dân an.
Sáng ngày 15/04, tại đình Đụn, thuộc thôn Quả Linh, xã Thành Lợi, huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định đã diễn ra lễ khai mạc lễ hội truyền thống Thái Bình Xướng ca. Theo kể lại, làng Quả Linh được bắt đầu từ khi cụ tổ của 18 dòng họ tới đây khai khẩn lập ấp.
Lễ hội tổ chức ba năm một lần, nhằm mục đích chào mừng kỷ niệm chiến thắng quân xâm lược Nguyên Mông, mừng thái bình - thịnh vượng, quốc thái - dân an.
Trong bài phát biểu khai mạc buổi lễ, ông Bùi Huy Lễ - Chủ tịch xã Thành Lợi nhận định: "Trải qua và tồn tại hơn 700 năm sau chiến thắng Bạch Đằng giang, Lễ hội Thái Bình Xướng ca không những hướng nhân dân đến với di tích, góp phần tôn tạo, tu sửa di tích mà còn nâng cao ý thức trách nhiệm của mọi người trong việc bảo vệ chống xuống cấp di tích. Lễ hội thể hiện ước mơ, nguyện vọng và năng lực sáng tạo văn hóa của nhân dân, góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa, đề cao lòng tự tôn dân tộc".
Lễ hội Thái Bình Xướng ca làng Quả Linh mang những nét văn hóa điển hình và độc đáo của văn hóa thời Trần. Tên gọi này gắn với chiến thắng của nhà Trần trước quân xâm lược Nguyên Mông. Vì thế từ xa xưa, người dân Quả Linh vẫn truyện tụng câu ca: "Vua Trần có lệnh tuyển binh/ Đánh giặc Nguyên thắng, Thái Bình xướng ca/ Ba năm một lệ làng ta/ Dần, Thân, Tỵ, Hợi hát ca vui mừng".
Nét độc đáo điển hình của lễ hội mang văn hóa thời Trần là rước kiệu 18 hương án của 18 dòng họ trong làng; cùng với đó là các môn nghệ thuật diễn xướng, trò chơi dân gian, đều được tổ chức trên sông nước, lại có rồng vàng, rồng xanh biểu dương sự hòa quyện, sức mạnh của Nhà nước và nhân dân trong cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Nguyên - Mông và đại thắng Bạch Đằng lịch sử.
Đặc biệt, lễ hội Thái Bình Xướng ca còn gắn liền với Di tích cấp Quốc gia, đó là Đền Đông thờ Thập Bát gia tiên khai điền lập ấp, lại được tổ chức ở Đám Hát Cổ Kính, nơi hội tụ Nhang án của 18 dòng họ, nơi gặp gỡ của con cháu ngàn đời của 18 cụ Tổ trong làng.
Ông Bùi Huy Lễ - Chủ tịch xã Thành Lợi khẳng định: "Nhằm góp phần xây dựng nền Văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, hướng con người đến chân - thiện - mỹ, cần kế thừa những tinh hoa văn hóa, văn minh; đồng thời loại bỏ những hình thức phi văn hóa, phản văn hóa, thương mại hóa, các vấn đề mê tín, dị đoan,...".
Lễ hội Thái Bình Xướng ca diễn ra trong 3 ngày, từ ngày 15/4 đến ngày 17/4 (tức ngày 9 đến 11 tháng 3 năm Bính Thân) với rất nhiều nghi lễ và hoạt động như rước kiệu, dâng hương, trò chơi dân gian: tổ tôm, cờ vua, cờ tướng, trọi gà,...
Ngay trong ngày đầu tiên, lễ hội đã thu hút hàng nghìn du khách thập phương trong và ngoài tỉnh về tham quan và trẩy hội.
Dưới đây là một số hình ảnh trong buổi khai mạc lễ hội:
