Mỹ tố Trung Quốc muốn kiểm soát biển Đông

AFP dẫn lời ông Harris nói rằng, bằng việc xây dựng các căn cứ không quân và củng cố các cơ sở trên các đảo nhỏ - bao gồm một số đảo nhân tạo được bồi lấn, cải tạo trái phép - và bằng việc thiết lập các hệ thống radar và phòng thủ tên lửa phức tạp, Trung Quốc đã cho thấy nước này quyết tâm đạt được quyền bá chủ ở khu vực.

“Nếu Trung Quốc tiếp tục trang bị vũ khí tại tất cả các căn cứ mà nước này đã cải tạo ở biển Đông, họ sẽ thay đổi cục diện ở khu vực. Trung Quốc sẽ nắm quyền kiểm soát trên thực tế ở biển Đông” - ông Harris nhận định.

Đô đốc Harris cho biết ông lo ngại về khả năng Trung Quốc sẽ tuyên bố thiết lập một Vùng nhận dạng phòng không (ADIZ) đối với toàn bộ biển Đông để có thể truy vấn quân sự bất cứ tàu hay máy bay nào di chuyển qua vùng biển chiến lược này.

“Tôi lo ngại về khả năng này vì nghĩ đó là hành động gây mất ổn định và là hành vi gây hấn” — ông Harris nói. Các phát biểu nói trên được ông Harris đưa ra tại Lầu Năm Góc, sau khi ông có một số cuộc điều trần tại Washington.

Trong các cuộc điều trần này, phát biểu trước các nhà làm luật Mỹ, ông này đã cảnh báo về tốc độ quân sự hóa trên biển của Trung Quốc.

“Ông Harris đã đưa ra cảnh báo về những sự việc có thể xảy đến nếu các nước không có các động thái ngăn chặn phù hợp. Ông ấy đang muốn kêu gọi một phản ứng mạnh mẽ hơn từ khu vực và các nước bên ngoài khu vực. Mỹ không thể làm điều đó một mình” - bà Bonnie Glaser, cố vấn cấp cao về châu Á tại Trung tâm Nghiên cứu quốc tế và chiến lược.

Tướng Joe Dunford - Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân, một quan chức quân sự hàng đầu của Mỹ - trong ngày 25/2 cũng tuyên bố ông lo ngại về khả năng Trung Quốc muốn cản trở hoạt động của Mỹ ở trong khu vực.

“Tôi thấy rất rõ rằng các hành động của Trung Quốc đang được tiến hành với ý đồ hạn chế khả năng di chuyển và hoạt động tự do của chúng ta ở Thái Bình Dương mà chúng ta gọi đó là năng lực chống tiếp cận” - ông Dunford phát biểu trước các nhà làm luật Mỹ.

Trong thời gian qua nhiều lần Mỹ bác bỏ các tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc trên biển Đông và kể từ tháng 10 vừa qua đã tiến hành 2 cuộc tuần tra “tự do hàng hải”, huy động 2 tàu chiến tiến vào khu vực 12 hải lý xung quanh các đảo nhỏ mà Trung Quốc đòi hỏi chủ quyền.

“Chúng ta cần và phải tiếp tục thực thi quyền tự do hàng hải trong vùng biển và không phận quốc tế” - ông Harris tuyên bố, đồng thời thúc giục các nước có chung quan điểm có các động thái tương tự.

Còn Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Ashton Carter cho rằng sự hiện diện của quân đội Trung Quốc ở biển Đông đang làm gia tăng nguy cơ tính toán sai hay xung đột giữa các nước trong khu vực.

“Hành vi của Trung Quốc đã đẩy nước này vào tình thế tự cô lập và khiến các nước khác có hành động chống lại nước này” ông Carter cho hay.