Tại cuộc họp an ninh cấp cao ngày 9/11, giới chức Mỹ đã hối thúc Trung Quốc ngừng quân sự hóa Biển Đông, đồng thời tuyên bố sẽ tiếp tục đưa tàu tuần tra tự do hàng hải ở khu vực này.
 |
| Giới chức Mỹ và Trung Quốc trong cuộc họp báo chung sau đối thoại an ninh, ngoại giao ngày 9/11. (Ảnh: Reuters) |
Theo Reuters, giới chức cấp cao Mỹ và Trung Quốc ngày 9/11 đã tiến hành cuộc họp an ninh, ngoại giao cấp cao tại Washington trong bối cảnh quan hệ hai bên có xu hướng căng thẳng thời gian qua. Phía Mỹ có sự tham gia của Ngoại trưởng Mike Pompeo, Bộ trưởng Quốc phòng James Mattis, trong khi phía Trung Quốc có Ủy viên quốc vụ viện Dương Khiết Trì, Bộ trưởng Quốc phòng Ngụy Phụng Hòa.
Hai bên đã đề cập đến hàng loạt vấn đề nóng trong quan hệ song phương như căng thẳng thương mại, tự do hàng hải ở châu Á-Thái Bình Dương, vấn đề Đài Loan.
Tại cuộc họp báo sau đó, ông Dương Khiết Trì cảnh báo Mỹ ngừng đưa tàu và máy bay tới gần các thực thể mà Trung Quốc chiếm đóng trái phép trên Biển Đông.
Đề nghị này đã vấp phải sự phản ứng của giới chức Mỹ. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mattis tuyên bố: "Mỹ sẽ tiếp tục các hoạt động tự do hàng không, hàng hải ở bất cứ đâu luật pháp quốc tế cho phép". Trong khi đó, Ngoại trưởng Pompeo cảnh báo Trung Quốc ngừng "quân sự hóa" Biển Đông. "Chúng tôi tiếp tục quan ngại về các hoạt động và động thái quân sự hóa của Trung Quốc ở Biển Đông. Chúng tôi hối thúc Trung Quốc giữ đúng cam kết trước đó ở khu vực này", Ngoại trưởng Pompeo nói.
Tuy nhiên, hai bên nhất trí quan điểm rằng, Mỹ và Trung Quốc cần hạ nhiệt căng thẳng quân sự để tránh các vụ đụng độ ngoài ý muốn.
Washington gần đây đã chỉ trích hành động của tàu chiến Trung Quốc là “không an toàn và thiếu chuyên nghiệp” khi áp sát tàu khu trục USS Decatur của Mỹ trên Biển Đông hồi tháng 9.
Ngoài những căng thẳng về quân sự, quan hệ Mỹ-Trung cũng căng thẳng do vấn đề thương mại.
Hai bên đã áp thuế lên 360 tỷ USD hàng hóa của nhau và chính quyền Tổng thống Donald Trump cảnh báo tiếp tục áp thuế lên toàn bộ hàng hóa nhập khẩu của Trung Quốc nếu không thể hóa giải căng thẳng.
Tổng thống Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến sẽ gặp nhau vào cuối tháng này bên lề hội nghị thượng đỉnh G20 ở Argentina. Tuy nhiên, giới quan sát cho rằng, chỉ một cuộc họp này khó hóa giải căng thẳng Mỹ-Trung.
