Sau khi UBND TP Hà Nội có Quyết định thu hồi hơn 500m2 nhà đất tại 35 Điện Biên Phủ (Ba Đình, Hà Nội), Viện Nghiên cứu Công nghệ và Phát triển SENA (Viện SENA) khiếu nại và cho rằng đây là tài sản thuộc sở hữu của mình.
UBND TP Hà Nội vẫn kiên quyết cho rằng, dù cho phép SENA cải tạo nhà thuê thì Nhà nước cũng không thể mất quyền sử dụng nhà đất của mình; còn SENA chỉ được hoàn trả giá trị còn lại của công trình.
Cho cải tạo không đồng nghĩa là “mất quyền sở hữu”
Ngày 4/3/2013, UBND TP Hà Nội có Quyết định 1977/QĐ-UB thu hồi 565,4m2 đất và toàn bộ công trình trên đất tại số nhà 35 Điện Biên Phủ (ĐBP) do Cty TNHH MTV Quản lý và Phát triển Nhà Hà Nội (Cty Nhà HN) đang quản lý và cho Viện SENA thuê sử dụng làm trụ sở làm việc.
Giao UBND quận Ba Đình giải phóng mặt bằng (GPMB), thực hiện dự án mở rộng trụ sở làm việc cho Công an quận Ba Đình theo đề nghị của Bộ Công an… Lý do thu hồi là do Cty Nhà HN và Viện SENA vi phạm các quy định về quản lý, sử dụng nhà đất (đã được Thanh tra thành phố kết luận).
Quyết định này cũng nêu rõ, Viện SENA sẽ được ký hợp đồng thuê trụ sở làm việc tại Cung Trí thức Hà Nội cũng như sẽ được hoàn trả giá trị còn lại của công trình trên đất.
Không đồng ý, Viện SENA đã khiếu nại Quyết định trên vì cho rằng nhà tại 35 ĐBP thuộc sở hữu của Viện SENA, không phải sở hữu nhà nước.
Tuy nhiên, khi giải quyết khiếu nại, UBND TP Hà Nội vẫn giữ nguyên Quyết định thu hồi nhà đất số 1977/QĐ-UB.
Trên cơ sở tài liệu và kết quả thanh tra, UBND TP Hà Nội khẳng định rõ, nhà đất tại 35 ĐBP là nhà thuộc sở hữu nhà nước, UBND TP Hà Nội là đại diện chủ sở hữu giao cho Cty Nhà HN ký hợp đồng cho Viện SENA (trực thuộc Liên hiệp các Hội khoa học và Kỹ thuật Việt Nam) thuê để làm việc.
 |
| Nhà, đất tại 35 Điện Biên Phủ đã bị UBND TP Hà Nội thu hồi nhưng đang chờ quyết định giải quyết cuối cùng của Thủ tướng Chính phủ. |
Năm 1997, Viện SENA xin tự cải tạo nhà bằng vốn của mình và thống nhất bằng văn bản với bên cho thuê nhà rằng, Nhà nước sở hữu toàn bộ đất, toàn bộ công trình sau khi cải tạo và công trình hạ tầng kỹ thuật ngôi nhà và quản lý cho thuê lại.
Như vậy, nhà đất tại 35 Điện Biên Phủ vẫn thuộc sở hữu nhà nước mà đại diện là UBND TP Hà Nội; Nhà nước chưa có quyết định cho phép chuyển dịch sở hữu cho bất cứ cơ quan, cá nhân nào.
UBND TP Hà Nội khẳng định, trong quá trình sử dụng, Viện SENA có vi phạm là không kê khai sử dụng nhà đất theo quy định, tự ý cho một số tổ chức, cơ quan khác thuê lại.
Viện SENA có thuộc diện được sắp xếp lại trụ sở?
Song song với việc giải quyết khiếu nại trên thì UBND TP Hà Nội cũng đã giao Sở Tài chính và một số sở, ngành thẩm định phương án hoàn trả giá trị còn lại của công trình xây dựng trên đất cho Viện SENA và khấu trừ tiền thuê nhà đất và các nghĩa vụ tài chính khác đơn vị còn nợ ngân sách và Cty Nhà HN.
Tuy nhiên, Viện SENA đã không hợp tác để tiến hành điều tra, kiểm đếm nên Hội đồng bồi thường GPMB quận Ba Đình đã căn cứ vào các hồ sơ lưu và quan sát thực tế để “tạm tính” phương án hoàn trả cho Viện SENA, được liên ngành đã thống nhất.
Sau đó, UBND TP Hà Nội đã ra Quyết định phê duyệt phương án hoàn trả giá trị còn lại của công trình tại 35 Điện Biên Phủ cho Viện SENA là hơn 7 tỷ đồng.
UBND TP Hà Nội khẳng định, việc giải quyết nêu trên của các cấp, các ngành đối với Viện SENA là có lý, có tình, đã xem xét đến những quyền lợi của Viện.
Ngoài việc xử lý vi phạm về nhà đất theo quy định thì việc thu hồi nhà đất tại 35 Điện Biên Phủ, giao Công an quận Ba Đình quản lý, sử dụng (mở rộng trụ sở hiện có tại 37 Điện Biên Phủ) để phục vụ công tác an ninh, trật tự tại khu Trung tâm chính trị Ba Đình theo đề nghị của Bộ Công an.
Tuy nhiên, do Viện SENA tiếp tục khiếu nại nên vào tháng 6/2016, Phó Thủ tướng Chính phủ Trương Hòa Bình đã giao Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính, Bộ Công an, UBND TP Hà Nội… kiểm tra, làm rõ nội dung khiếu nại của Viện SENA; làm rõ quyền sở hữu đối với diện tích nhà do Viện SENA xây dựng bằng vốn tự có, mục đích thu hồi và phương án sắp xếp, xử lý của UBND TP Hà Nội đối với nhà 35 Điện Biên Phủ, đề xuất phương án giải quyết phù hợp với quy định của pháp luật…
Được biết, sau khi tổ chức họp với đại diện các cơ quan, đơn vị liên quan, Bộ Xây dựng có quan điểm cho rằng, việc sắp xếp lại, xử lý cơ sở nhà đất tại 35 ĐBP phải thực hiện theo Quyết định số 09/2007/QĐ-TTg (về sắp xếp lại, xử lý nhà thuộc sở hữu nhà nước).
Tuy nhiên, tại cuộc này thì UBND TP Hà Nội vẫn bảo lưu quan điểm tại Quyết định “bác khiếu nại” của Viện SENA trước đó.
Trong khi đó, một số chuyên gia cũng cho rằng, Viện SENA không thuộc đối tượng điều chỉnh tại Quyết định 09/2007/QĐ-TTg vì đơn vị này đã “thuê nhà” của Nhà nước chứ không phải trường hợp “tổ chức chính trị- xã hội” được Nhà nước “giao” trụ sở để sử dụng (Quyết định 09/2007/QĐ-TTg chỉ quy định việc sắp xếp, xử lý trụ sở làm việc được Nhà nước giao quản lý, sử dụng).
