Làm mẹ thời 4.0

Bên cạnh đó, việc tiếp xúc sớm với công nghệ như tivi, điện thoại thông minh cũng khiến trẻ có nhiều nhận thức hơn. Thế nên, nếu như người mẹ không “theo kịp” con thì sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong việc dạy bảo, đồng hành và định hướng cho con.

Mẹ là vũ công nhưng cấm con gái nhảy múa

Gia An là một cô bé 11 tuổi, tham gia chương trình “Điều con muốn nói”, mong ước của cô bé là có thể bày tỏ nỗi niềm với mẹ, mong mẹ thấu hiểu để cho phép cô bé theo nghề nhảy múa. Cô bé Gia An đã đặt vào Chiếc hộp bí mật của chương trình một mảnh giấy có dòng chữ: “Mẹ ơi, cho con theo đuổi đam mê nhé!”.

Gia An bộc bạch: “Con thích nhảy nhưng mẹ phản đối, chỉ có ba, bà nội ủng hộ. Ba bận đi làm, bà nội sẽ chở con đi ở những chỗ diễn gần. Con thường nhờ ba xin mẹ cho con được đi diễn, đôi khi con với ba trốn mẹ đi diễn. Có hôm mẹ bắt gặp, tối đó ba và mẹ sẽ cãi nhau. Mẹ phát hiện con đi nhảy sẽ không nói chuyện với con. Khi con nhảy trên sân khấu, mẹ chỉ quay đi và không cổ vũ”.

Gia An kể, khi nhỏ ba mẹ tạo điều kiện cho em sinh hoạt ở nhà thiếu nhi để khỏe khoắn. Ban đầu, em chỉ học múa, sau khi 5 tuổi, em chuyển qua học nhảy, hiện tại Gia An đang hoạt động cùng vũ đoàn. Trước đây, mẹ Gia An cũng nhảy trong vũ đoàn nhưng không muốn con gái dấn sâu vào nhảy múa. “Mẹ nói nhảy múa không được gì, tốn nhiều thời gian, không kiếm được nhiều tiền sau này. Con cũng có thể bị chấn thương khi nhảy múa”, Gia An từng thuyết phục mẹ để theo đuổi đam mê, nhưng mẹ em vẫn chưa đồng ý. Cô bé muốn thông qua chương trình thuyết phục mẹ của mình.

Cha của bé Gia An - anh Hùng Phương thổ lộ, ban đầu mẹ Gia An cho cô bé học nhảy để khỏe người nhưng khi thấy con mê nhảy quá thì chị lại không khuyến khích nữa. Anh kể: “Trước ngày diễn, con nhắc lịch, nhờ ba chở đi diễn. Con nôn nao, loay hoay tìm quần áo, trang điểm, tôi thương con nên cố gắng chở con đi nhảy. Dù xích mích nhiều với mẹ Gia An, nhưng cũng cố gắng cho con thỏa đam mê. Những bài gấp, tập nhiều ngày liền, con tập ở trung tâm và xem clip hướng dẫn tập thêm ở nhà, mẹ xót ruột con. Tôi dự định cho con đi thi những giải thưởng cấp trường, cấp quận để mẹ nhìn thấy những thành tích, sẽ ủng hộ đam mê của con nhiều hơn”.

Theo cha của Gia An, vợ anh trước đây cũng là vũ công của vũ đoàn. Tuy nhiên, chị nhìn thấy được những khó khăn của nghề vũ công, khó khăn như đi diễn phải tự may trang phục, đầu tư nhiều thời gian, công sức để tập luyện, chị cũng lo lắng sức khỏe của Gia An.

Khi tình yêu dành cho con đủ lớn

Trong gia đình, với con, cha mẹ, đặc biệt là người mẹ luôn là trụ cột chống đỡ mái ấm gia đình, là người bạn đồng hành đáng tin cậy cùng con khám phá hành trình trưởng thành. Khi tình yêu cha mẹ dành cho con đủ lớn, mọi trở ngại trên hành trình cùng con trưởng thành đều trở nên nhỏ bé.

Vậy thế nào là tình yêu cha mẹ dành cho con đủ lớn, trong quyển sách “Vô cùng tàn nhẫn, vô cùng yêu thương”, tác giả Sara Imas chỉ ra kết luận từ một nghiên cứu về sự phát triển của trẻ trong mối quan hệ với cha mẹ. Theo đó, nếu trước khi trẻ 6 tuổi, cha mẹ không dành đủ thời gian cho trẻ thì trong 6 năm tiếp theo, phụ huynh sẽ khó thiết lập được sự tin tưởng cho con, vô tình tạo nên khoảng cách giữa cha mẹ - con cái và rất khó để níu gần. Đến năm 12 tuổi, nếu trẻ không thể xây dựng được mối quan hệ thân thiết với cha mẹ thì đến quãng thời gian tiếp theo trong cuộc đời, trẻ sẽ cảm thấy mất an toàn, đồng thời khó tìm thấy hạnh phúc trong các mối quan hệ khi trưởng thành.

Hiện nay, trong điều kiện đầy đủ về vật chất, mỗi đứa trẻ được hấp thu dưỡng chất từ nguồn thức ăn, sữa cho đến môi trường giáo dục, công nghệ. Mức độ nhận thức cũng như độ tuổi dậy thì của trẻ đang có dấu hiệu phát triển nhanh hơn. Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), độ tuổi dậy thì của trẻ đang có hiện tượng sớm hơn 2-3 năm đối với bé gái, 1-2 năm với bé trai. Dậy thì sớm ở trẻ ngoài những ảnh hưởng trực tiếp trong sinh hoạt, còn dẫn đến nhiều hệ lụy về cảm xúc, tâm lý và xã hội. Nhiều trẻ còn có những suy nghĩ “già dặn” hơn so với lứa tuổi. Bên cạnh đó, việc tiếp xúc sớm với công nghệ như tivi, điện thoại thông minh quá nhiều khiến trẻ học theo, ảnh hưởng hoặc bị cuốn vào.

Thực tế, trên rất nhiều diễn đàn về cha mẹ, các ông bố, bà mẹ vẫn thường than vãn với nhau về việc không đủ thời gian dành cho con. Quả thật, chẳng cần đến khuyến cáo của chuyên gia, các bậc cha mẹ ngày nay đã nhận ra tầm quan trọng của việc đồng hành cùng con trong “giai đoạn vàng”. Khi tình yêu dành cho con đủ lớn, phụ huynh sẽ hiểu rằng con trẻ không chỉ cần được chăm sóc về vật chất, ăn món gì, học trường nào… mà còn cần cha mẹ đồng hành trong mỗi bước đi trên hành trình trưởng thành. Để cùng con lớn khôn, cha mẹ phải lựa chọn, đánh đổi để dành cho con khoảng thời gian chất lượng hơn.

Theo đó, cha mẹ có thể đồng hành cùng con trong các môn học, tìm hiểu về kiến thức, xu hướng (trend) mới để hiểu hơn về sở thích của con. Trong thời đại công nghệ, việc cho con giải trí bằng tivi hay điện thoại là điều khó tránh khỏi, nhất là khi cha mẹ quá bận rộn. Tuy nhiên, để tránh những hệ lụy ảnh hưởng không tốt từ nội dung của các chương trình trên Youtube hay mạng xã hội, cha mẹ cũng có thể xem cùng con, cùng trao đổi hoặc luận bàn về những nội dung mà trẻ đang xem. Ngoài ra, cũng nên thường xuyên trò chuyện về các vấn đề con đang gặp phải, lắng nghe, chia sẻ và đặt mình vào vị trí của con để hiểu quan điểm của trẻ, để tạo cho con thói quen gần gũi với cha mẹ, chủ động trò chuyện, chia sẻ khúc mắc đang gặp phải…

Quay lại với câu chuyện của cô bé Gia An, Tiến sĩ tâm lý Đào Lê Hòa An nhận định ba mẹ của bé Gia An nên ngồi lại, nêu ra những sự mong ước với con trẻ, để tìm được tiếng nói chung. Gia An cũng chứng minh khả năng không chỉ bằng việc nhảy đạt được thành tích, mà còn chứng minh cho mẹ thấy cô bé vẫn đang nỗ lực, cố gắng trong việc học, vì nhảy múa vẫn là ưu tiên số hai trong độ tuổi này. Sở thích từng giai đoạn sẽ thay đổi nhưng khả năng, tố chất cô bé rèn luyện sẽ giữ vững theo thời gian.

Kết

Cách đây không lâu, nhân Ngày của Mẹ, có 3 bà mẹ đã trả lời phỏng vấn truyền thông về những cái khó lẫn cái lợi khi dạy con thời công nghệ. “Là bạn của con” là từ khóa mà cả 3 bà mẹ này đều hướng tới. Chị Vũ Thị Thoại Diễm, biên tập viên Đài Tiếng nói nhân dân TP HCM cho biết: “Tôi nghĩ cha mẹ nên làm bạn với con. Các con có những biểu hiện nhiều khi khiến tôi bất ngờ vì những điều đó mình không có dạy. Do vậy, đừng vội phản ứng, cần theo sát con, tìm hiểu những điều con tiếp xúc, rồi mình phải học làm mẹ nữa. Chúng ta cứ nghĩ con không hiểu gì vì còn nhỏ nhưng thực ra các con hiểu hết, nên cứ trao đổi với con như một người lớn vậy. Làm mẹ cũng như đang trải nghiệm một khóa học. Làm mẹ thời nay phải cập nhật thường xuyên, ngoài việc chăm sóc thể chất, việc quan tâm chia sẻ kỹ năng trong cuộc sống rất quan trọng”.

Còn theo chị Nguyễn Thị Lệ Diễm, chủ cửa hàng kinh doanh ở Q 9, TP HCM: “Với sự phát triển vượt bậc của công nghệ như hiện nay, việc nuôi dạy con cũng có hai mặt, dễ mà khó. Dễ là vì khi gặp một vấn đề ngoài tầm với thì công nghệ sẽ giúp chúng ta. Khó là vì có quá nhiều thông tin làm chúng ta khó khăn trong việc lựa chọn và quyết định. Nhưng dù khó hay dễ người mẹ sẽ luôn tìm tòi, học hỏi không ngừng, chọn lọc những điều hay để có thể định hướng và nuôi dạy con một cách toàn vẹn nhất. Người mẹ nên đặt vai trò là người bạn để đồng hành, chia sẻ và lớn lên cùng con trong mọi hoàn cảnh. Luôn khuyến khích, bao dung và tôn trọng con trong mọi vấn đề hơn là so sánh, chê trách hay áp đặt quyền của một người mẹ đối với đứa trẻ”.

Chị Nguyễn Thị Mỹ Duyên, nhân viên Ngân hàng Á Châu, Q. Bình Tân, TP HCM nêu quan điểm: “Thời này người mẹ phải đặt mình ở vị trí của con, cùng chơi với con, cùng học, cùng hoạt động với con... để hiểu và chia sẻ cùng con, biết được điểm mạnh, điểm yếu của con để hoàn thiện con tốt hơn. “Ông bà xưa nói “cha mẹ sinh con, trời sinh tính”, tôi chỉ biết cố gắng chọn môi trường tốt nhất cho con phát triển, còn con phát triển như thế nào phải đợi kết quả. Khi mình để con được làm những điều con thích, con muốn, con yêu thích... con sẽ phát triển hết khả năng”.