Kỷ niệm 80 năm ngày mất và vinh danh học giả Nguyễn Văn Vĩnh

Văn hóa và kinh doanh

Hát Xoan được đề cử là Di sản văn hóa phi vật thể nhân loại

Tới dự buổi lễ có nhà văn Nguyên Ngọc, GS.TS Chu Hảo - Phó Chủ tịch Quỹ Văn hóa Phan Châu Trinh, TS. Mai Huy Tân và gia tộc cụ Nguyễn Văn Vĩnh, cùng nhiều đại biểu và khách quý trong và ngoài nước tới tham dự.

Trong không khí trang nghiêm của lễ tưởng niệm, ông Nguyễn Lân Bình, cháu nội của cụ Nguyễn Văn Vĩnh đã tóm tắt tiểu sử từ thủa thiếu thời, những cống hiến và các mốc quan trọng trong cuộc đời của cụ Nguyễn Văn Vĩnh. Cả hội trường lặng người xúc động khi được nghe lại lịch sử của học giả Nguyễn Văn Vĩnh.

Học giả Nguyễn Văn Vĩnh (SN 1882- 1936), nguyên quán ở làng Phượng Dực, Thường Tín, nay là huyện Phú Xuyên, Hà Nội. Năm lên 8 tuổi, Nguyễn Văn Vĩnh đã phải làm nghề kéo quạt thuê để kiếm sống. Bằng cách "học lỏm", ông đã đỗ đầu khóa học năm 14 tuổi và được nhận làm trợ lý cho công sư Pháp ở Bắc Ninh.

Năm 15 tuổi, ông đã làm thông ngôn cho tòa đại sứ ở Hải Phòng. Năm 20 tuổi, ông viết bài báo bằng tiếng Pháp cho tờ Courier du Hai Phong.

Học giả Nguyễn Văn Vĩnh là hội viên hội nhân quyền Pháp 1906, chủ bút của 7 tờ báo trong 30 năm lao động. Đồng thời, cũng là Chủ bút của tờ báo bằng tiếng Việt đầu tiên, thuần Việt Đông Dương tạp chí 1913. Năm 1920, Nguyễn Văn Vĩnh là người đầu tiên đưa sân khấu kịch nói vào Việt Nam.

Ngoài ra, ông cũng là người Việt Nam duy nhất từ chối Kim khánh của Vua Khải Định, từ chối hai lần Bắc Đẩu Bội Tinh của Chính phủ Pháp…..”.

Phát biểu tại lễ tưởng niệm, ông Mai Huy Tân, (cháu nội cụ Mai Huy Hội, là thư ký, kế toán của tờ báo Trung Bắc Tân Văn) nói: Hôm nay tôi đến dự lẽ tưởng niệm cụ Nguyễn Văn Vĩnh với một tâm thế rất xúc động. Với danh nghĩa là cháu nội của cụ Ký Hội, thì hình ảnh, tên tuổi và dấu ấn của cụ Vĩnh đã là dấu ấn không thể phai mờ đối với gia đình tôi.

"Cách đây hơn 100 năm sự gắn bó của ông nội tôi và cụ Vĩnh, đó là hình ảnh mà tôi rất trân trọng và tự hào. Tôi còn nhớ ba tôi kể, khi đi dự lễ tang của cụ Nguyễn Văn Vĩnh: Đó là một đám tang lớn nhất ở Hà Nội lúc bấy giờ, người người đến đưa tang cụ Vĩnh rất đông. Tới khi mang thi hài của cụ đi qua, nhưng đoàn người vẫn đứng ở hai bên đường của ga Hàng Cỏ để tiễn biệt một danh nhân văn hóa, một con người có tài có tâm với đất nước, với dân tộc."

Giáo sư Tiến sỹ (GS. TS) Chu Hảo, Giám đốc Nhà xuất bản Trí thức, Phó Chủ tịch Quỹ Văn hóa Phan Châu Trinh cho biết: Từ năm 2015, lễ trao giải cũng là ngày để tôn vinh các danh nhân văn hóa Việt Nam thời hiện đại. Theo ông, kể từ ngày thành lập đến nay, Quỹ luôn thực hiện đúng tôn chỉ mục đích là nâng cao tri thức của dân tộc.

“Điều đặc biệt nhất ở Giải thưởng Văn hóa Phan Châu Trinh chính là việc giải thưởng tự đi tìm chủ nhân để tôn vinh, trao giải. BTC coi mình là người hân hạnh, vinh dự được mang và trao giải thưởng đến những cá nhân xứng đáng với cống hiến của họ. Không hề có chuyện người được nhận giải phải làm đơn đề nghị, hay đơn xin được xét giải thưởng. Và theo như BTC, lý do để đi tìm người xứng đáng nhận giải cũng rất giản đơn. Bởi họ nhận thấy lâu nay có rất nhiều nhân vật có nhiều đóng góp trong lĩnh vực văn hóa (ở nhiều khía cạnh), mà chưa được tôn vinh xứng tầm ở hệ thống giải thưởng chính thống của Nhà nước, vì nhiều lý do…

Vì lẽ đó, việc tự đi tìm người xứng đáng để vinh danh đã chứng tỏ Giải thưởng Văn hóa Phan Châu Trinh được xã hội xác định, tạo uy tín. Nói cách khác, chính những người đạt giải tạo nên uy tín của giải thưởng.