Trao đổi với phóng viên Báo Pháp luật Việt Nam, ông Đỗ Tương Thống - Chấp hành viên trung cấp, Trưởng phòng Nghiệp vụ và tổ chức thi hành án dân sự (Thi hành án dân sự tỉnh Ninh Bình) chia sẻ: “Trong suốt những năm tháng làm nghề, tôi thấy có một sai lầm phổ biến khi xã hội nhìn nhận Thi hành án dân sự (THADS) như một cơ quan của những mệnh lệnh cưỡng chế khô khan. Nhưng thực chất, tôi luôn tâm niệm đây chính là "thành trì" cuối cùng bảo vệ quyền con người.
Hãy tưởng tượng, một người yếu thế sau nhiều năm theo đuổi kiện tụng, được Tòa án tuyên thắng kiện nhưng tài sản vẫn bị kẻ mạnh chiếm giữ - đó chính là một sự bất công mới, một nỗi đau nhân đôi.
Nếu không có những người làm công tác thi hành án như chúng tôi, công lý sẽ mãi là "án treo trên giấy", và lẽ phải sẽ trở thành một khái niệm xa xỉ.
"Đo lường thành công không bằng số mét vuông đất, mà bằng sự im lặng của bản án được thực thi một cách tâm phục, khẩu phục."
Năm 2022, khi cá nhân và tập thể ngành THADS được nguyên UBND tỉnh Nam Định (nay là UBND tỉnh Ninh Bình) trao tặng Bằng khen, đó là sự ghi nhận cho những nỗ lực "nằm vùng", bám dân của cả một tập thể. Nhưng với một người trong cuộc, giá trị của tấm bằng khen ấy không nằm ở khung kính treo trên tường, mà nằm ở sự ổn định bền vững của địa phương sau mỗi vụ việc”.
Khi ngẫm lại và chia sẻ về triết lý hậu thi hành án, ông Đỗ Tương Thống luôn tự răn mình và trao đổi cùng anh em:
"Có những vụ việc dù cưỡng chế thành công nhưng nếu người dân vẫn tiếp tục đối đầu, khiếu kiện kéo dài thì đó chưa phải kết quả trọn vẹn.
Điều chúng ta mong muốn nhất là sau thi hành án, cuộc sống của người dân sớm trở lại bình thường, các bên giảm bớt mâu thuẫn và tình hình an ninh chính trị tại địa phương được sự ổn định, đoàn kết.
Mục tiêu cuối cùng của cơ quan thi hành án dân sự không chỉ là hoàn thành một bản án trên giấy tờ, mà còn là khôi phục trật tự pháp luật và hạn chế tối đa những thiệt hại cho các bên đương sự và nhận được sự tin tưởng, ủng hộ từ phía người dân."
Bước vào kỷ nguyên số và kinh tế thị trường, ngành THADS đang đứng trước những phép thử chưa từng có. Các vụ tranh chấp giải quyết không còn đơn thuần là cái ngõ đi hay mảnh vườn, mà là những ma trận tài sản tinh vi, những giá trị giao dịch khổng lồ và sự can thiệp của nhiều mối quan hệ phức tạp.
Để đứng vững trước những cám dỗ và áp lực bủa vây, người Chấp hành viên phải tôi luyện một "bản lĩnh thép" nhưng tuyệt đối không được để trái tim mình trở nên chai sạn.
"Bản lĩnh thép để thực thi kỷ cương, trái tim nóng để thấu cảm nhân tâm."
Chân dung người Chấp hành viên hiện đại được khắc họa qua sự thầm lặng. Chấp hành viên là những chuyên gia pháp luật sắc sảo, nhưng đồng thời cũng phải là những nhà tâm lý học thực thụ trên thực địa.
Nếu thiếu đi cái "Tâm", sẽ dễ dàng biến thành những cỗ máy thực thi vô cảm; nhưng nếu thiếu đi "Bản lĩnh", sẽ gục ngã trước những "cơn sóng ngầm" của lợi ích”.
Thay lời kết cho những chia sẻ ông Đỗ Tương Thống - Chấp hành viên trung cấp, Trưởng phòng Nghiệp vụ và tổ chức thi hành án dân sự (Thi hành án dân sự tỉnh Ninh Bình) muốn gửi gắm những lời nhắn nhủ đầy tâm huyết xuất phát từ chính cuộc đời làm nghề của mình dành cho những đồng nghiệp trẻ - những người đang và sẽ tiếp bước trên hành trình đầy gai góc nhưng cũng rất đỗi tự hào này. Đây không chỉ là kinh nghiệm nghiệp vụ, mà là lời từ đáy lòng về đạo đức nghề nghiệp:
"Tôi nghĩ nghề thi hành án dân sự là một nghề rất áp lực, việc thi hành án ảnh hưởng trực tiếp đến nhân thân, quyền về tài sản của đương sự, là giải quyết mâu thuẫn giữa các bên đương sự.
Có những vụ việc tồn đọng hàng chục năm, mâu thuẫn chồng chéo, đương sự mất niềm tin, thậm chí chống đối gay gắt với cơ quan chức năng.
Điều tôi muốn nhắn gửi tới các đồng nghiệp trẻ là phải thật sự kiên trì, bản lĩnh nhưng cũng phải giữ được cái tâm đối với nghề, đối với dân.
Một Chấp hành viên giỏi không chỉ là người nắm chắc pháp luật mà còn phải biết lắng nghe, biết tranh thủ sự ủng hộ của chính quyền, nhân dân và biết đặt mình vào hoàn cảnh của các bên đương sự để tìm cách tháo gỡ phù hợp.
Nhiều vụ việc thành công không phải là áp dụng các chế tài mạnh, mà nhờ sự bền bỉ, mềm dẻo và thái độ công tâm của người thực thi nhiệm vụ.
Bằng khen là sự ghi nhận đáng quý, nhưng điều ý nghĩa hơn cả là sau mỗi vụ việc, người dân hiểu hơn về pháp luật, địa phương giữ được ổn định và anh em trong ngành thêm niềm tin, động lực để tiếp tục gắn bó với nghề."
"Lắng nghe không phải là sự yếu thế, mà là đỉnh cao của bản lĩnh thực thi."
Với câu chuyện nghề của ông Đỗ Tương Thống được khép lại, nhưng dư âm về những ngày "nằm vùng" bám dân của các cán bộ nguyên THADS tỉnh Nam Định (nay là Thi hành án dân sự tỉnh Ninh Bình) vẫn còn vẹn nguyên đó.
Những chấp hành viên của THADS sẽ tiếp tục là những người thầm lặng dọn dẹp những "điểm nghẽn" của công lý, để niềm tin của nhân dân vào sự công bằng luôn được thắp sáng.
Trong dòng chảy của một xã hội đang chuyển mình mạnh mẽ, đối với Thi hành án dân sự không chỉ là một nghề chuyên môn - đó là sứ mệnh giữ gìn mạch đập bình yên của xã hội. Bởi sau cùng, công lý chỉ thực sự có ý nghĩa khi nó mang lại sự an lòng cho mỗi gia đình, sự ổn định cho mỗi làng quê và sự thượng tôn pháp luật.
Trải dài qua 3 kỳ qua câu chuyện nghề của ông Đỗ Tương Thống, bức tranh toàn cảnh về công tác thi hành án dân sự đã được phác họa một cách chân thực và sâu sắc, đi từ những góc khuất đầy áp lực đến những vinh quang thầm lặng của những người gác cổng công lý.
Khởi đầu bằng hành trình cảm hóa lòng dân, loạt bài đã làm nổi bật sức mạnh của công tác "dân vận" và chữ "Tình" trong thực thi pháp luật. Ở đó, sự kiên trì, mềm dẻo và năng lực của người Chấp hành viên chính là chìa khóa để tháo gỡ những bế tắc dai dẳng, thuyết phục người dân bằng cái tâm trong sáng nhưng vẫn đảm bảo tính thượng tôn pháp luật.
Thế nhưng, công lý không chỉ có sự mềm mỏng; bước sang giai đoạn cao trào, câu chuyện đã dồn ống kính vào bản lĩnh "thép" và kỷ cương phép nước trước những "tọa độ nóng". Sự nghiêm minh, phương pháp làm việc khoa học cùng sự phối hợp hiệp đồng liên ngành nhịp nhàng đã được khắc họa đậm nét, qua đó lột tả trọn vẹn những khó khăn, vất vả và cả những rủi ro tiềm tàng mà lực lượng thi hành án phải đối mặt ở mỗi mét vuông thực địa.
Để rồi, khép lại hành trình đầy cam go ấy là những trang viết giàu cảm xúc về giá trị của sự biểu dương và ghi nhận. Phía sau những tấm bằng khen rạng rỡ, những chia sẻ tâm huyết về kiến thức và trải nghiệm thực tế của người trong cuộc không chỉ là bài học đắt giá, mà còn trở thành "kim chỉ nam" soi đường, tiếp thêm niềm tin và truyền ngọn lửa nghề cho các thế hệ Chấp hành viên hôm nay và mai sau trên con đường bảo vệ sự công bằng của xã hội.
Thực hiện: Phạm Duy - Kim Ngân - Lã Vinh
