Kiểm toán nghi ngờ khả năng hoạt động liên tục của Gang thép Thái Nguyên

Gang thép Thái Nguyên

Công ty Cổ phần Gang thép Thái Nguyên (Tisco, dã UPCoM: TIS) vừa qua đã công bố báo cáo tài chính hợp nhất sau kiểm toán năm 2023.

Theo đó, so với báo cáo tài chính tự lập, Gang thép Thái Nguyên ghi nhận lỗ sau thuế giảm khoảng 3 tỷ đồng, đạt 176,4 tỷ đồng.

Dù vậy, con số này vẫn cao gần gấp 20 lần mức lỗ của năm 2022. Cũng năm trong năm 2023, chi phí lãi vay của Gang thép Thái Nguyên cũng lên đến hơn 168 tỷ đồng, cao hơn 25% so với năm trước.

Tại thời điểm 31/12/2023, nợ phải trả của Tisco là hơn 8.544 tỷ đồng, cao gấp 5 lần vốn chủ sở hữu Công ty. Trong đó, chỉ riêng vay và nợ thuê tài chính cũng lên đến hơn 4.474 tỷ đồng, chiếm hơn 52% tổng nợ của doanh nghiệp.

Đến cuối quý IV/2023, lợi nhuận sau thuế chưa phân phối của Gang thép Thái Nguyên giảm mạnh còn gần 95 tỷ đồng, vốn chủ sở hữu còn 1.707 tỷ đồng.

Đáng chú ý, tại báo cáo tài chính hợp nhất sau kiểm toán năm 2023, kiểm toán viên của Hãng kiểm toán AASC đã đưa ra loạt ý kiến ngoại trừ.

Theo đó, công ty trình bày tại thuyết minh số 36 “Dự án mở rộng Gang thép giai đoạn 2 - Công ty Gang thép Thái Nguyên được triển khai từ năm 2007, việc đầu tư dự án đã kéo dài hơn so với dự kiến ban đầu và hiện vẫn chưa hoàn thành. Hiện tại, Chính phủ và cơ quan có liên quan đang trong qua trình xử lý các sai phạm và tìm các giải pháp tháo gỡ khó khăn để hoàn thành dự án. Do vậy, Kiểm toán AASC không thể xác định được ảnh hưởng của các vấn đề này.

Cụ thể, giá trị các khoản mục “Trả trước cho người bán”, “ chi phí xây dựng dở dang”, “phải trả người bán có liên quan đến Dự án được công ty trình bày tại các thuyết minh số 6,10,14 cũng như các chỉ tiêu khác liên quan được trình bày trên báo cáo tài chính.

Giá trị chi phí lãi vay được vốn hòa và giá trị Dự án (trình bày thuyết minh số 10) kể từ khi thời điểm dự án chậm tiến độ và tổn thất có thể có liên quan đến dự án, cũng như ảnh hưởng của vấn để này đến các chỉ tiêu khác có liên quan được trình bày trên báo cáo tài chính.

Như trình bày tại thuyết minh số 37.2, công ty được Bộ Tài nguyên và Mội trường phê duyệt tiền cấp quyền khai thác khoáng sản đối với một số mỏ tại khu vực huyện Đại Từ và huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên. Tuy nhiên, công ty chưa thực hiện điều chỉnh báo cáo tài chính theo số tiền được phế duyệt do chưa xác định được số tiền phải điều chỉnh tương ứng cho từng khu vực.

Do vậy, Kiểm toán AASC không thể xác định được ảnh hưởng của các vấn đề này trên chỉ tiêu “Dự phòng phải trả dài hạn” và các chỉ tiêu khác có liên quan khác được trình bày trên báo cáo tài chính của Công ty.

Tiếp đó, đơn vị kiểm toán cũng nêu ra vấn đề cần nhấn mạnh. Theo đó, tại thời điểm 31/12/2023, nợ ngắn hạn đã vượt quá tài sản ngắn hạn của công ty là 3.801,155 tỷ đồng, một số khoản nợ gốc và lãi vay phải trả ngân hàng liên quan đến Dự án mở rộng Gang thép tại giai đoạn 2 đã qua hạn thanh toán.

“Những sự kiện này cũng với các vấn đề được nêu ở thuyết minh số 1, cho thấy sự tồn tại yếu tố không chắc chắn trọng yếu dẫn đến nghi ngờ đáng kể về khả năng hoạt động liên tục của công ty”, đơn vị kiểm toán nêu vấn đề cần nhấn mạnh.

Ngoài ra, Công ty Cổ phần Khai thác và Chế biến Khoảng sản Thái Trung (công ty con) được thành lập từ năm 2011, đang trong giai đoạn đầu tư với hoạt động kinh doanh thăm dò, khia thác, chế biế khoảng sản.

Tuy nhiên, từ năm 2014 đến nay, công ty này tạm dừng hoạt động để hoàn thiện thủ tục xin giấy phép khai thác khoán sản theo quy định của pháp luật. Do đó, số liệu của công ty đang được dùng để hợp nhất là số liệu của Bảng cân đối kế toán trong Báo cáo tài chính cho năm tài chính kết thúc vào ngày 31/12/2014. Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh và Báo cáo lưu chuyển tiền tệ không được hợp nhất do không có có số liệu tương ứng (xem thuyết minh 01 - Cấu trục tập đoàn).

Tisco nói gì?

Tisco mới đây đã có văn bản giải trình gửi đến Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội, trong đó có nội dung giải trình về ý kiến ngoại trừ của đơn vị kiểm toán.

Về dự án cải tạo mở rộng sản xuất Công ty Gang thép Thái Nguyên - Giai đoạn 2, Tisco đang phối hợp các đơn vị luên quan, làm việc với nhà thầu và báo cáo với các cơ quan quản lý Nhà nước có thẩm quyền để thực hiện xử lý dự án.

Ngày 16/3/2023, đoàn Công tác của SCIC, VNSteel và Tisco đã làm việc MCC thảo luận hướng xử lý, vướng mắc, tồn tại của hợp đồng EPC#01. Kết thúc chuyến công tác, các bên đã ký kết biên bản làm việc. Phía MCC thống nhất sẽ cử đoàn khảo sát sang Tisco để đánh giá lại tình trạng trang thiết bị và công trình của dự án trong thời gian sớm nhất để làm cơ sở xây dựng các phương án đề xuất cho việc tiếp tục xử lý dự án giai đoạn 2.

Ngày 31/3/2023, phía MCC đã cử đoàn chuyên gia sang Việt Nam để tiến hành đánh giá tình trạng thiết bị và công trình xây dựng dở dang cùa dự án. Từ 23 – 27/6/2023, hai bên đã có buổi làm việc tại Thanh Đảo (Trung Quốc) về phương án xử lý dứt điểm tồn tại, vướng mắc của hợp đồng EPC#01.

Còn đối với tiền cấp quyền khai thác khoáng sản, Công ty đã bược Bộ TN&MT phê duyệt tiền cấp quyền khai thác khoáng sản đối với một số khu vực của Mỏ than Phấn Mễ đến tháng 5/2022.

Ngày 7/12/2023, Tisco đã được Sở KH&ĐT tỉnh Thái Nguyên cấp GCN nhà đầu tư khai thác than hầm lò Nam Làng Cẩm. Tisco cho biết đang làm việc với Bộ TN&MT để sớm được phê duyệt tiền cấp quyền khai thác khoáng sản đối với trữ lượng còn lại của khu vực Nam Làng Cẩm. Sau khi được phê duyệt của Bộ TN&MT, đồng thời có thông báo nộp tiền của Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên, Tisco sẽ tiến hành điều chỉnh số chênh lệch tiền cấp quyền khai thác khoáng sản đã hạch toán (nếu có).