Không sáp nhập các cơ sở giáo dục khi thay đổi đơn vị hành chính

Đoàn Đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tỉnh Quảng Ninh vừa phối hợp với Bộ GD&ĐT, Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội làm việc với UBND tỉnh Quảng Ninh về công tác quản lý giáo dục khi thực hiện sắp xếp tổ chức, bộ máy góp phần hoàn thiện xây dựng Luật Nhà giáo trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh.

Cần giao cho ngành Giáo dục tuyển dụng giáo viên

Báo cáo tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh Nguyễn Thị Hạnh đề nghị Quốc hội xem xét thông qua dự án Luật Nhà giáo, trong đó quy định giao quyền chủ động cho ngành Giáo dục trong tuyển dụng, sử dụng nhà giáo.

Về công tác quản lý giáo dục khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, tỉnh Quảng Ninh đề nghị Bộ GD&ĐT sớm hướng dẫn về việc sắp xếp các trung tâm giáo dục nghề nghiệp, trung tâm giáo dục thường xuyên; về mô hình trường học ở đơn vị hành chính cấp xã mới; về thẩm quyền quản lý trường phổ thông dân tộc nội trú; vVề định mức kinh tế - kỹ thuật và phương pháp định giá dịch vụ GDĐT theo Thông tư 14/2024/TT-BGDĐT; về nguồn tuyển giáo viên do địa phương này còn thiếu 2.660 giáo viên.

Khẳng định “điểm nghẽn” lớn nhất của ngành Giáo dục địa phương hiện nay là vấn đề quản lý, sử dụng đội ngũ giáo viên; Giám đốc Sở GD&ĐT Quảng Ninh Nguyễn Thị Thúy đề nghị cần giao cho ngành Giáo dục chủ trì công tác tuyển dụng giáo viên để khắc phục tình trạng thừa, thiếu giáo viên hiện nay.

Về mô hình các cơ sở giáo dục khi thực hiện mô hình chính quyền 2 cấp, đại diện lãnh đạo một số huyện, thành phố của Quảng Ninh đề nghị giữ nguyên hiện trạng các cơ sở giáo dục và có sự phân cấp quản lý phù hợp.

Phát biểu tại buổi làm việc, Thứ trưởng Thường trực Bộ GDĐT Phạm Ngọc Thưởng ghi nhận những “điểm sáng” của giáo dục Quảng Ninh, đồng thời đánh giá cao sự chủ động của tỉnh trong việc rà soát các điều kiện để thực hiện các chủ trương lớn như dạy học 2 buổi/ngày, miễn học phí cho học sinh.

Đề cập đến việc giải quyết tình trạng thiếu giáo viên, Thứ trưởng Thường trực Phạm Ngọc Thưởng cho rằng, giải pháp căn cơ về lâu dài là phải có các chính sách mạnh mẽ hơn cho nhà giáo.

“Đây không phải là chế độ ưu đãi, đặc quyền, đặc lợi mà là nhà giáo xứng đáng được hưởng như vậy”, Thứ trưởng nhấn mạnh.

Về việc sắp xếp các cơ sở giáo dục khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Thứ trưởng Thường trực Bộ GD&ĐT cho rằng, không nên sáp nhập các trường vì điều này không phù hợp với mục tiêu giáo dục.

Không sáp nhập các cơ sở giáo dục

Phát biểu kết thúc buổi làm việc, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Kim Sơn khẳng định, khi thực hiện sắp xếp lại đơn vị hành chính, cần lấy việc đảm bảo vận hành bình thường của các cơ sở giáo dục làm ưu tiên hàng đầu, không sáp nhập cơ học các cơ sở giáo dục khi thay đổi đơn vị hành chính.

“Sau khi ổn định bộ máy và đánh giá thấu đáo các phương diện, khi đó mới rà soát tái sắp xếp nếu cần thiết. Bộ sẽ hướng dẫn cụ thể về việc này”, Bộ trưởng cho hay.

Về quản lý Nhà nước trong lĩnh vực giáo dục, Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn lưu ý, cần có sự phân chia trách nhiệm giữa cấp sở và cấp xã nhưng không cứng nhắc.

Dẫn một vài số liệu thống kê (trên 3.300 đơn vị hành chính cấp xã khi tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, 52.000 cơ sở giáo dục, 23,4 triệu học sinh),

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT cho biết, tính bình quân mỗi xã có 7.000 học sinh, trong khi dự kiến có 2 công chức quản lý giáo dục cấp xã. “Sẽ có tập huấn trên phạm vi toàn quốc để minh định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các công chức này”.

Cũng liên quan đến việc tổ chức lại đơn vị hành chính, Bộ trưởng cho biết, dự kiến trong năm học 2026 - 2027, sẽ thực hiện nguyên tắc tuyển sinh các cấp không theo địa giới hành chính.

Thay vào đó, sẽ áp dụng nguyên tắc tuyển sinh đảm bảo học sinh được đến cơ sở giáo dục gần nhất với nơi cư trú. Việc này đã được TP HCM thực hiện thí điểm từ năm 2023 trên cơ sở áp dụng Hệ thống thông tin địa lý (Geographic Information System - gọi tắt là bản đồ GIS).

Thông tin về chủ trương tổ chức buổi học thứ 2, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT khẳng định, hình thức buổi học thứ 2 rất mở. Tuy nhiên, nguyên tắc thực hiện là chỉ cần một buổi để thực hiện chương trình học chính và chỉ được phép thực hiện trong một buổi, đây là trách nhiệm của toàn ngành Giáo dục. Còn buổi thứ 2 sẽ phụ thuộc vào điều kiện của từng địa phương.

Đặt ra yêu cầu không được để buổi học thứ 2 bị biến tướng, người đứng đầu ngành Giáo dục cho rằng trường học ngay ngắn, dạy học lành mạnh là phải ngăn chặn việc ép học sinh học thêm dưới mọi hình thức.

“Các lớp học thêm có thể làm gia tăng thành tích học tập cho người học, nhưng không đem lại nhiều giá trị trong việc phát triển người học”, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Kim Sơn nhấn mạnh.