Không chỉ có Nhà thờ Đức Bà Paris, Nhà thờ Đức Bà Chartres cũng xứng đáng là kiệt tác

Bí mật đằng sau tháp nhọn bị thiêu rụi của Nhà thờ Đức Bà Paris

Tạm hoãn hạ giải Nhà thờ chính toà Bùi Chu

Mất 30 năm để hoàn thành Nằm ở thành phố Chartres cách thủ đô Paris của Pháp 80 km về phía Tây Nam, Nhà thờ Đức Bà Chartres (Cathédrale Notre-Dame de Chartres) được coi là một trong những công trình kiển trúc phong cách Gothic đẹp và lớn nhất thế giới.

Đây là nơi đăng quang của vua Henri IV, vị vua duy nhất không làm lễ đăng quang tại Nhà thờ Đức Bà Reimstheo truyền thống của hoàng gia Pháp. Trong lịch sử của nước Pháp, thời cổ, Chartres là kinh đô của người Gôloa. Năm 858, những người Norman xâm chiếm đập phá thành phố tuy nhiên không thể chiếm được thành phố.

Đến thế kỷ thứ X, vùng Chartres trở thành thái ấp của nhiều gia đình quý tộc rồi sáp nhập vào lãnh địa của Hoàng gia. Từ đó các Hoàng đế phong cấp cho công tước thường cấp đất ở đây để cho họ xây dựng cung điện. Đến đời vua Louis 14, ông đã cho em trai là Philippe Orlean đến đây và phong hiệu công tước Chartres.

Nhà thờ đầu tiên được xây dựng ở đây vào thế kỷ thứ IV, nhưng đến năm 473 nó đã bị thiêu rụi hoàn toàn. Nhà thờ thứ hai được xây dựng năm 858 nhưng cũng bị cháy hoàn toàn vào năm 1020. Ngay sau đó nhà thờ này tiếp tục được xây dựng lại lần thứ 3 nhưng lại tiếp tục bị cháy rụi trong một trận hỏa hoạn vào năm 1194. Nhà thờ Đức Bà Chartes mà du khách thấy ngày nay được xây dựng vào khoảng năm 30 của thế kỷ thứ XIII, trên nền đất của những nhà thờ cũ trước đó.

Để tạo nên kiến trúc tuyệt đẹp này là những người thợ xây dựng chuyên nghiệp đến từ ba hội thợ là Enfants du Père Soubise, Enfants de Maitre Jacques và Enfants de Salomon, dưới sự chỉ huy của các Hiệp sĩ dòng Đền. Quá trình xây dựng kéo dài trong 30 năm, Nhà thờ Đức Bà Chartes được xây dựng rộng hơn, cao hơn và cho nhiều ánh sáng xâm nhập vào trong lòng nhà thờ hơn bất kỳ nhà thờ nào xây dựng trước đó.

Nhà thờ có mặt bằng hình chữ thập, bên trong gồm có 1 đại sảnh chính với 7 gian không đều nhau. Nếu theo trục dọc hướng tây - đông, nhà thờ dài 130m, phần hẹp nhất rộng 32m dạng 3 gian và mở rộng thành 5 gian tại phía sau. Gian chính giữa rộng 16,4m, cao 37m.

Cổng chính của nhà thờ nằm tại phía tây của trục dọc, hai bên là hai tháp chuông. Nếu theo trục ngang hướng bắc - nam, nhà thờ dài 46m, rộng 40m, cũng theo dạng 3 gian. Hai đầu hồi của trục này tạo thành cổng chính phía bắc và phía nam. Kết cấu mái nhà bằng gỗ đã bị phá hủy bởi hỏa hoạn năm 1836 và được thay thế bằng dàn thép vào năm 1837.

Chiều dài tổng cộng của công trình Nhà thờ Đức Bà Chartres có độ dài 130.2m với tổng diện tích trong lòng thánh đường lên đến 580m2. Theo số liệu thống kê của tổng cục du lịch Pháp, Chartres là một trong những nhà thờ đón hàng triệu lượt khách ghé qua mỗi năm và đứng đầu trong danh sách những điểm đến du lịch Pháp hấp dẫn nhất.

Một kiến trúc tuyệt vời

Mặt tiền của nhà thờ còn có hai gác chuông ở hai bên với hình thức khác nhau. Theo đó, tháp chuông phía Nam hay còn gọi là“gác chuông cổ” cao 103m, được dựng vào thế kỷ 12. Tháp có mặt bằng hình vuông cho cấp đầu tiên, tiếp đó có mặt bằng hình bát giác và cuối cùng là một ngọn tháp bằng đá mảnh mai như hình mũi tên nhọn thẳng vút.

Gác chuông Bắc hay còn gọi là “gác chuông mới”, cao 115 m. Tháp này cũng được dựng cùng thời gian đó và bằng đá nhưng mái nhọn đá thì xây dựng muộn hơn và được hoàn thành năm 1516. Tháp có mặt bằng hình vuông với các cửa sổ trang trí điển hình của kiến trúc Gothic. Các cấp dật bậc tiếp theo có mặt bằng hình bát giác với nhiều chi tiết trang trí lộng lẫy.

Cuối cùng là một tháp nhọn, vượt hơn hẳn so với tháp nhọn của tháp chuông bên cạnh. Phần kiến trúc khác đáng để ý nhất đó là mặt đứng hay cổng chính phía Tây của nhà thờ có đến 3 cổng dẫn vào cổng chính. Mặt đứng này được trang trí rất công phu với 24 bức tượng lớn (19 bức còn lại đến ngày nay) và hơn 300 bức tượng nhỏ khác.

Phía trên của các vòm cửa là một bức trang trí hoa hồng với đường kính 13,36m, làmột trong những bông hoa trang trí có đường kính lớn nhất trên thế giới. Được biết, trong 3 cổng này, cổng phải hay còn gọi là cổng phía Nam, có những phù điêu và tượng tả “Lần xuất hiện đầu tiên của đấng Jesus”, với hình tượng đứa trẻ sơ sinh nằm trong vòng tay Đức Mẹ Đồng Trinh.

Cổng trái hay còn gọi là cổng phía Bắc nói về sứ mệnh của chúa Jesus nơi trần thế, về ngày về vớiĐức Chúa Cha. Cổng trung tâm đề cập đến cảnh phục sinh của Chúa Jesus, cảnh nữ thánh Anne đang bế Đức Mẹ Đồng Trinh lúc thơ ấu.Ở hai bên cổng, người ta nhìn thấy nhiều nhân vật Cựu ước và Tân ước: Judith, thánh Jean-Baptiste, thánh Pierre.

Trên cổng đỉnh vòm, có cảnh Chúa sáng tạo ra thế giới và cuộc sống của Adam và Eva, đặc biệt thu hút sự chú ý của khách tham quan. Nhưng đặc điểm khiến cho Nhà thờ Đức Bà Chartres nổi tiếng nhất là giàn kính màu của nó có hệ thống kính màu trang trí rất đồ sộ với tổng cộng 176 tấm kính có diện tích lên tới 2600m2.

Mỗi tranh kính ở đây đều miêu tả một tình tiết trong Kinh Thánh hoặc trong lịch sử của Giáo hội. Tuy một vài tấm đã bị phá hủy trong thời kỳ Cách Mạng, nhưng cái đẹp nhất vẫn còn nguyên. Ánh sáng từ bên ngoài hắt qua các ô cửa kính tạo thành đủ màu sắc: đỏ, lam, lục, vàng, tím....bên trong nhà thờ.

Bộ cửa sổ kính màu của nhà thờ được coi là một trong những bộ đầy đủ nhất và bảo tồn tốt nhất của thời trung cổ và rất nổi tiếng với kính màu xanh, sau này được mang tên “màu xanh của kính Nhà thờ Chartres”. Tất cả đã tạo nên một cảnh sắc tuyệt đẹp và nhẹ nhàng, làm giảm bầu không khí trang nghiêm vốn có thường thấy ở những nơi thờ phụng.

Ngoài ra, trong nhà thờ còn có các hệ thống hầm mộ, được xây dựng trong suốt 2 thế kỷ từ thế kỷ thứ IX đến thế kỷ XI. Theo đó, các hầm mộ xây dựng cùng với nhà thờ của các giai đoạn trước và các hầm mộ mới xây dựng bổ sung cùng với nhà thờ mới xây dựng.

Các hầm mộ thường gắn với các nhà nguyện. Trong hầm mộ có một cái giếng cổ của pháo đài Saints xưa kia, sâu 33m. Nhà thờ Đức bà Chartres còn được ví như một viện bảo tàng tuyệt đẹp, trong đó chứa đựng những tác phẩm nghệ thuật cổ về Đức mẹ Đồng Trinh vào loại phong phú nhất thế giới. Bên cạnh kiến trúc Gothic đặc trưng, Nhà thờ còn sở hữu bức tượng Đức Mẹ Đồng Trinh nổi tiếng được đánh giá là kiệt tác của thế giới.

Cho đến nay, nếu như đến thăm nước Pháp, du khách sẽ nhận thấy Nhà thờ Đức Bà Chartresluôn là điểm đến được lựa chọn không chỉ bởi nó nổi tiếng mà thực sự kiến trúc và những tác phẩm trong nhà thờ là những tuyệt tác của nghệ thuật. Mỗi du khách khi đến với Chartres không chỉ được chiêm ngưỡng những lối thiết kế có 1 không 2 mà họ còn đều cảm thấy yên bình, tâm hồn trở nên thanh thản xua tan đi những bộn bề lo toan của cuộc sống khi cúi đầu làm lễ rửa tội trước chúa Jesus.