Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến rộng rãi về dự thảo quy định mới nhằm tháo gỡ nút thắt vốn cho các dự án quy mô lớn tại Hà Nội.
 |
| Ảnh minh hoạ |
Đề xuất cho phép các ngân hàng thương mại cấp tín dụng vượt trần hiện hành, với mức tối đa lên tới 52% vốn tự có đối với một khách hàng và các bên liên quan.
Đề xuất này nằm trong dự thảo sửa đổi, bổ sung Quyết định số 09/2024/QĐ-TTg, nhằm cụ thể hóa cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 258/2025/QH15 của Quốc hội.
Đây được xem là bước đi tạo hành lang pháp lý phù hợp, huy động nguồn lực tài chính lớn cho các công trình hạ tầng chiến lược của Thủ đô trong giai đoạn mới.
Chiếu theo quy định hiện hành của Luật Các tổ chức tín dụng, để đảm bảo an toàn hệ thống và phòng ngừa rủi ro tập trung, giới hạn cấp tín dụng đối với một khách hàng đang được khống chế ở mức 13% vốn tự có của ngân hàng (tối đa 21% đối với nhóm khách hàng liên quan).
Tuy nhiên, thực tiễn triển khai các dự án trọng điểm tại Hà Nội cho thấy nhu cầu vốn vay thường vượt xa khả năng đáp ứng theo mức trần này.
Điển hình có những dự án tổng mức đầu tư chạm mốc 300.000 tỷ đồng, trong đó nhu cầu vốn vay chiếm tới 85%, tương đương hơn 250.000 tỷ đồng.
Trước bài toán thực tế đó, Ngân hàng Nhà nước đề xuất áp dụng cơ chế linh hoạt. Nâng mức trần cấp tín dụng lên 38% vốn tự có đối với một khách hàng và 52% đối với nhóm khách hàng cùng các bên liên quan.
Cơ chế này chỉ áp dụng đối với các dự án đã được Hội đồng nhân dân và Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội phê duyệt chủ trương đầu tư.
Thực tế, mô hình nới trần tín dụng đã có tiền lệ thành công tại các dự án trọng điểm quốc gia như Thủy điện Sơn La, Lai Châu hay Nhiệt điện Quảng Trạch 1, minh chứng cho việc cơ chế đặc thù có thể giúp khơi thông nguồn vốn lớn mà vẫn kiểm soát được rủi ro nếu có sự giám sát chặt chẽ.
Không chỉ dừng lại ở việc điều chỉnh con số, dự thảo lần này còn chú trọng vào cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính để rút ngắn thời gian tiếp cận vốn.
Một thay đổi đáng chú ý là rút ngắn thời gian mời tham gia hợp vốn từ 45 ngày xuống còn tối thiểu 30 ngày.
Sau khi nhận đủ hồ sơ, Ngân hàng Nhà nước có 5 ngày để lấy ý kiến bộ ngành; các cơ quan liên quan có 5 ngày phản hồi và tối đa 17 ngày để hoàn tất thẩm định trước khi trình cấp có thẩm quyền.
Đặc biệt, về mặt thẩm quyền pháp lý, dự thảo đề xuất tăng quyền hạn cho người đứng đầu ngành ngân hàng. Theo đó, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước sẽ trực tiếp xem xét, quyết định việc cấp tín dụng vượt giới hạn đối với các dự án lớn tại Hà Nội, thay vì phải trình lên Thủ tướng Chính phủ như quy định trước đây.
Việc phân cấp, phân quyền này được kỳ vọng sẽ giảm bớt các khâu trung gian, giúp các đại dự án hạ tầng của Thủ đô nhanh chóng về đích.