Khóa bánh xe đỗ sai quy định trong khu chung cư có đúng quy định của pháp luật?

Hoà Bình: Gây tai nạn giao thông, Chủ tịch phường Trung Minh bị xử phạt 22 triệu đồng

Phú Thọ: Cần làm rõ chất lượng công trình tại dự án đường giao thông nông thôn khu Hạ Sơn

Cần Thơ về cải tạo 5 nút giao thông trọng điểm

Hà Nội: Quận Cầu Giấy xử lý vi phạm về giao thông, trật tự đô thị gần 3 tỷ đồng

Tình trạng "đất chật người đông" tại Hà Nội đang dẫn đến nhiều vấn đề bất cập. Việc các chủ phương tiện tìm được một nơi để dựng xe đúng quy định quả là không dễ, đặc biệt là trong các khu chung cư đông đúc.

Gần đây, nhiều chủ phương tiện bị phạt tiền và khóa bánh xe do đỗ sai quy định đã và đang gây nhiều tranh cãi, không chỉ ở ý kiến chủ phương tiện mà còn giữa Luật và Thông tư có phần “vênh” nhau.

Luật có quy định, Thông tư thì không

Trả lời câu hỏi của phóng viên về việc phạt tiền, khóa bánh xe tại các khu chung cư hiện nay có đúng quy định pháp luật hay không, Luật sư Lê Hồng Hiển (Hãng Luật Lê Hồng Hiển) phân tích, dựa trên việc nghiên cứu các văn bản pháp lý về vấn đề này, tôi xin đưa ra quan điểm đánh giá như sau:

Việc khóa bánh và xử phạt xe đỗ sai quy định cần phải căn cứ vào bối cảnh, vụ việc cụ thể. Trước hết, về tình trạng một số Ban quản lý ở các khu chung cư, đô thị xử phạt tiền đối với các chủ phương tiện đỗ sai quy định trong khu chung cư là không được phép, không phù hợp với quy định của pháp luật.

Bởi không giống với việc phạt vi phạm Hợp đồng theo quy định của Bộ luật dân sự và Luật thương mại, đó là sự thoả thuận của các bên khi giao kết Hợp đồng và khi sự kiện vi phạm xảy ra thì bên bị vi phạm có quyền phạt Hợp đồng đối với bên vi phạm.

Theo Điều 6 Luật Nhà ở năm 2014 quy định, một trong những hành vi bị nghiêm cấm đó là: Lấn chiếm không gian và các phần thuộc sở hữu chung dưới mọi hình thức; sử dụng phần diện tích thuộc quyền sở hữu, sử dụng chung vào sử dụng riêng.

Khoản 2 Điều 9 Thông tư số 02/2016/TT-BXD ngày 15/02/2016 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng (được sửa đổi, bổ sung bởi các Thông tư 22, 28, 06 và 07) thì đối với mỗi Khu chung cư (bao gồm: Nhà chung cư, Toà nhà chung cư, Cụm nhà chung cư) sẽ đều phải ban hành Bản nội quy quản lý, sử dụng nhà chung cư.

Một trong những nội dung bắt buộc phải có trong mỗi Bản nội quy đó là: “Quy định áp dụng đối với chủ sở hữu, người sử dụng, người tạm trú và khách ra vào nhà chung cư; quy định về các hành vi bị nghiêm cấm trong sử dụng nhà chung cư và chế tài xử lý các hành vi vi phạm”.

Tuy nhiên, Thông tư số 02 không quy định các chế tài xử lý cụ thể được phép áp dụng khi xảy ra hành vi vi phạm trong quản lý, sử dụng Nhà chung cư, dẫn đến 2 luồng ý kiến tranh cãi gay gắt. Một bên ủng hộ, một bên cho rằng việc này là sai quy định".

Đỗ xe không đúng quy định, ai là người có thẩm quyền xử phạt?

Cũng theo Luật sư Hiển, đối với việc xử phạt các chủ phương tiện đỗ xe sai quy định trong Khu chung cư, Khu đô thị, đây là hành vi lạm quyền, không đúng quy định pháp luật.

Bởi việc xử phạt chỉ được tiến hành bởi người có thẩm quyền của Cơ quan Nhà nước. Ban quản lý hay nhân viên bảo vệ ở các Khu chung cư, Khu đô thị không có thẩm quyền xử phạt đối với các vi phạm nêu trên.

Kể cả trong trường hợp Khu chung cư đó ban hành nội quy (được thông qua hợp pháp tại Hội nghị nhà chung cư) quy định về hình thức, mức xử phạt thì quy định xử phạt đó cũng không có hiệu lực áp dụng đối những người không phải cư dân. Đối với việc xử lý hành vi đỗ sai quy định bằng hình thức khoá bánh xe, cần phân biệt làm 2 trường hợp.

Trường hợp thứ nhất, hành vi vi phạm xảy ra có nằm trên vị trí phần đất thuộc sở hữu chung của các đồng chủ sở hữu Chung cư hay không? Nếu thuộc sở hữu chung thì Ban quản trị nhà chung cư có quyền thay mặt chủ sở hữu (cư dân) để thực hiện các quyền đối với phần sở hữu chung của nhà chung cư (ví dụ vị trí đỗ xe phòng cháy chữa cháy, khu vực trước sảnh toà nhà, đường dẫn ra vào sảnh…), trong đó có quyền xử lý hành vi đỗ sai vị trí bằng hình thức khoá bánh xe theo quy định tại Nội quy đã ban hành, quy định tại Khoản 2 Điều 9 và Điểm d khoản 1 Điều 41 Thông tư số 02.

Hình thức xử lý này được phép áp dụng đối với cả chủ sở hữu chung cư (cư dân), người sử dụng, người tạm trú và khách ra vào nhà chung cư. Thẩm quyền và hình thức xử lý nêu trên là cần thiết, phù hợp với Thông tư 02 và không trái với các quy định pháp luật liên quan.

Trường hợp thứ hai, hành vi vi phạm xảy ra không thuộc vị trí phần đất thuộc sở hữu chung của các các đồng chủ sở hữu Chung cư (có thể thuộc các công trình, hạ tầng kỹ thuật sử dụng vào mục đích công cộng hoặc thuộc diện phải, đã bàn giao cho Nhà nước) thì việc phạt tiền hay khoá bánh xe đều không được phép và sai so với quy định pháp luật như đã phân tích ở trên.

Trong trường hợp này, tuỳ theo tính chất, mức độ vi phạm của các cá nhân - Ban quản lý Toà nhà thì các chủ phương tiện bị khoá bánh có thể tố giác ra Cơ quan công an hoặc khởi kiện ra Toà án có thẩm quyền để giải quyết và yêu cầu bồi thường thiệt hại (nếu có)”.