Khai thác cát trái phép tại lòng hồ thủy điện Nậm Na 2

Quốc Định

Bất chấp các quy định của pháp luật về khoáng sản và bảo vệ môi trường, hoạt động khai thác cát trái phép tại lòng hồ thủy điện Nậm Na 2, thuộc địa phận bản Pa Phang 2, xã Hồng Thu, tỉnh Lai Châu vẫn diễn ra công khai, quy mô lớn trong thời gian dài.

Điều đáng nói, dù người dân nhiều lần phản ánh, hoạt động này vẫn ngang nhiên tồn tại, làm dấy lên nghi vấn về sự buông lỏng quản lý.

Khai thác rầm rộ giữa ban ngày

Theo ghi nhận của phóng viên, khu vực khai thác cát nằm sát Quốc lộ 12, trên lòng hồ thủy điện Nậm Na 2, bản Pa Phang 2, xã Hồng Thu, tỉnh Lai Châu.

Dù không được cơ quan chức năng cấp phép, hàng ngày vẫn có hàng chục lượt xe tải trọng lớn ra vào khu vực này để vận chuyển cát đi tiêu thụ.

Người dân địa phương cho biết, hoạt động khai thác đã diễn ra nhiều tháng nay nhưng chưa bị xử lý dứt điểm.

Không chỉ gây thất thoát tài nguyên khoáng sản, việc khai thác, tập kết và vận chuyển cát còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông khi các xe tải thường xuyên ra vào tuyến đường dân sinh với mật độ lớn, che chắn sơ sài, làm rơi vãi vật liệu và khuất tầm nhìn của người tham gia giao thông.

Trong nhiều ngày thâm nhập thực tế vào cuối tháng 5/2026, phóng viên ghi nhận tại khu vực khai thác không có bất kỳ biển báo hay dấu hiệu nào cho thấy đây là mỏ cát được cấp phép.

Trên lòng hồ, một chiếc thuyền hoạt động liên tục để hút cát và vận chuyển cát lên bãi tập kết ven bờ.

Để phục vụ việc khai thác, các đối tượng đã huy động 2 chiếc máy xúc cùng hàng chục xe tải vận chuyển cát cả ngày lẫn đêm.

Hoạt động khai thác cát trái phép tại lòng hồ thủy điện Nậm Na 2, thuộc địa phận bản Pa Phang 2, xã Hồng Thu, tỉnh Lai Châu.

Chính quyền xã thừa nhận hoạt động khai thác là trái phép

Để làm rõ sự việc trên, phóng viên đã liên hệ làm việc với UBND xã Hồng Thu. Tại buổi làm việc, sau khi xem hình ảnh, video phóng viên cung cấp, ông Chẻo An Sơn – Phó Chủ tịch UBND xã Hồng Thu xác nhận hoạt động khai thác cát tại lòng hồ thủy điện Nậm Na 2 không được cấp phép và việc tập kết cát tại khu vực này cũng sai quy định.

Theo ông Sơn, chính quyền địa phương đã nhiều lần nhận được phản ánh của người dân.

Nhiều tháng qua, trên lòng hồ thủy điện Nậm Na 2 luôn túc một chiếc thuyền hút cát công suất lớn.

Tuy nhiên, khi lực lượng chức năng xã tổ chức đi kiểm tra thì các đối tượng không có mặt tại hiện trường nên gặp khó khăn trong xử lý.

Khu vực khai thác nằm giáp ranh giữa xã Hồng Thu và xã Phong Thổ. UBND xã đã giao nhiệm vụ cho Phòng kinh tế và Công an xã thường xuyên kiểm tra nội dung này.

Dù vậy, thực tế ghi nhận của phóng viên cho thấy, hoạt động khai thác, vận chuyển cát vẫn đang tiếp diễn và diễn ra công khai với tần suất lớn, đặt ra câu hỏi về hiệu quả quản lý của chính quyền cơ sở và các lực lượng chức năng liên quan.

Cát được tập kết ngay ven bờ lòng hồ thủy điện Nậm Na 2.

Một chiếc tàu hút cỡ lớn đang hoạt động hút cát hết công suất triên lòng hồ thủy điện Nậm Na 2.

Theo dấu dòng cát lậu

Để xác minh lượng cát khai thác trái phép được vận chuyển đi đâu, phóng viên tiếp tục bám theo các xe tải rời khu vực lòng hồ.

Trong chiều 20/5/2026, nhiều xe tải mang biển kiểm soát 90H-001.26, 27E-004.92, 21H-008.98… liên tục ra vào bãi tập kết cát.

Tại hiện trường, các xe được chất đầy cát, phủ bạt sơ sài rồi nhanh chóng di chuyển ra Quốc lộ 12 về nhiều hướng khác nhau.

Chiếc xe tải mang biển số 90H-001.26 chở cát từ lòng hồ thủy điện Nậm Na 2 về tập kết tại phường Tân Phong.

Tiếp đó, phóng viên đã bám theo chiếc xe tải mang biển số 90H-001.26 di chuyển về hướng phường Tân Phong (khuc vực thành phố Lai Châu cũ).

Sau gần tiếng đồng hồ bám sát, phóng viên khá bất ngờ bởi số cát này được vận chuyển tới bãi tập kết tại phường Tân Phong, gần trụ sở Phòng Cảnh sát cơ động – Công an tỉnh Lai Châu. Tại đây, cát được đổ thành từng đống lớn “chất cao như núi”.

Theo phản ánh của người dân, trên địa bàn phường Tân Phong còn tồn tại một số bãi tập kết cát khác có dấu hiệu hoạt động không đúng quy định.

Các đối tượng khai thác cát tự ý mở đường nối với Quốc lộ 12, do không có biển bảng thông báo, khuất tầm nhìn, tiềm ẩn nguy cơ xảy ra tai nạn giao thông.

Điều này khiến dư luận đặt câu hỏi, lượng cát khai thác trái phép từ lòng hồ Nậm Na 2 đang được tiêu thụ ở đâu?

Ai là người đứng sau thu mua và liệu có hay không việc hợp thức hóa nguồn gốc khoáng sản để đưa vào các công trình xây dựng?

Nguy hiểm hơn, những chiếc xe chở cát này không chỉ che chắn sơ sài mà còn chở vượt thành thùng, có ngọn, dấu hiệu chở quá khổ quá tải.

Xe tải vào bãi tập kết ven bờ lòng hồ thủy điện Nậm Na 2 chở cát di chuyển ra Quốc lộ 12 đi tiêu thụ.

Đây là một trong những hành vi vi phạm an toàn giao thông, gây ô nhiễm môi trường và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn cao, nhưng lại vẫn ngang nhiên di chuyển trên đường mà không có lực lượng chức năng nào đến kiểm tra, xử lý?

Trách nhiệm quản lý thuộc về ai

Không chỉ gây bức xúc trong dư luận, hoạt động khai thác cát trái phép còn làm thất thoát tài nguyên khoáng sản, ảnh hưởng đến môi trường sinh thái và gây thất thu ngân sách Nhà nước.

Điều đáng nói, điểm khai thác nằm sát Quốc lộ 12, ai đi qua cũng dễ dàng nhìn thấy, xe tải vận chuyển hoạt động liên tục với tần suất dày đặc nhưng dường như chưa bị kiểm tra, xử lý triệt để.

Nhiều xe tải chở cát đang tập kết tại bãi tập kết cát tại phường Tân Phong, gần trụ sở Cảnh sát cơ động - Công an tỉnh Lai Châu.

Xe chở cát dấu hiệu quá khổ, quá tải ngang nhiên di chuyển trên đường (khu vực trung tâm thành phố Lai Châu cũ).

Dư luận đặt câu hỏi: Vì sao một hoạt động khai thác khoáng sản trái phép quy mô lớn như vậy có thể tồn tại trong thời gian dài mà không bị ngăn chặn? Có hay không sự buông lỏng quản lý.

Để làm rõ trách nhiệm quản lý Nhà nước trong lĩnh vực khoáng sản, phóng viên đã liên hệ với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lai Châu.

Sau khi tiếp nhận hình ảnh, video phản ánh hoạt động khai thác cát trái phép tại lòng hồ thủy điện Nậm Na 2, ông Bùi Văn Hiền, Trưởng phòng Địa chất và Khoáng sản cho biết, sẽ yêu cầu UBND xã kiểm tra, báo cáo để xử lý theo quy định.

Xe tải ra vào chở cát tại bại tập kết lòng hồ thủy điện Nậm Na 2.

Cát khai thác tại lòng hồ thủy điện Nậm Na 2 được vận chuyển vè tập kết tiểu khu 24, phường Tân Phong, tỉnh Lai Châu.

Tuy nhiên, trước thực trạng khai thác, vận chuyển và tập kết cát trái phép diễn ra trong thời gian dài, dư luận cho rằng các cơ quan chức năng tỉnh Lai Châu cần sớm vào cuộc quyết liệt, xác minh toàn bộ đường dây khai thác, vận chuyển, tiêu thụ cát lậu.

Đồng thời, làm rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân liên quan theo quy định pháp luật nếu để xảy ra sai phạm kéo dài.

Báo Pháp luật Việt Nam sẽ tiếp tục thông tin!