Hành trình mang nhạc cụ dân tộc vươn tầm thế giới của NSƯT Hải Phượng

Truyền tình yêu nhạc cụ dân tộc cho lớp trẻ qua tiếng đàn tranh

NSƯT Hải Phượng tên đầy đủ là Nguyễn Hải Phượng (1969). May mắn sinh ra trong một gia đình có truyền thống nhạc dân tộc với mẹ là Nghệ sĩ đàn tranh - Nhà giáo ưu tú Phạm Thúy Hoan, Hải Phượng được truyền dạy tình yêu âm nhạc và cảm hứng học đàn từ bé. Lên 7 tuổi, Hải Phượng bắt đầu tham gia khóa học đàn tranh đầu tiên tại Nhạc viện TP.HCM và cuộc đời cô gắn liền với hai chữ “đàn tranh” từ ngày đó.

Xuất sắc giành được giải Nhất trong cuộc thi "Tài năng trẻ đàn tranh toàn quốc lần thứ nhất" vào năm 1992, sau hơn 1 năm tốt nghiệp Nhạc viện, Hải Phượng được nhiều người biết đến như một “ngôi sao đàn tranh” trong làng âm nhạc dân tộc Việt Nam.

Năm 1993, cô theo chân Giáo sư Trần Văn Khê sang Thủ đô Paris thực hiện đĩa nhạc mang tên Đàn tranh Xưa và Nay của hãng Ocora và giành 2 giải thưởng từ Chính phủ Pháp. Giải thưởng lần đó đã giúp nữ nghệ sĩ có cơ hội tham dự các sự kiện âm nhạc, chương trình biểu diễn tại Việt Nam và nhiều nước trên thế giới như: Pháp, Mỹ, Đức, Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Ấn Độ...Từ đó, tiếng đàn đặc trưng của nhạc cụ truyền thống dân tộc Việt Nam - đàn tranh được hơn 20 quốc gia biết đến.

Không chỉ sở hữu ngón đàn tài hoa, nghệ sĩ Hải Phượng còn mang trong mình quyết tâm bảo tồn và phát triển âm nhạc dân tộc.

Gắn bó với đàn tranh hơn 45 năm cùng với 20 năm làm nghề giảng dạy, Tiến sĩ - NSƯT Hải Phượng hiện là Phó trưởng khoa Âm nhạc dân tộc - Giảng viên tại Nhạc viện TP.HCM.

Cô giáo Hải Phượng cho hay: “Không biết từ bao giờ tôi lại yêu mến nghề dạy. Những kinh nghiệm “xương máu” ở trên sân khấu bao nhiêu năm nay tôi đem truyền lại cho lớp đàn em. Khi thấy các bạn đánh được mình có niềm vui khó tả lắm”.

Gia đình 3 thế hệ gắn với đàn tranh

Đến với sân khấu của Dấu ấn huyền thoại, NSƯT Hải Phượng đã đặt trọn tâm tư, tình cảm của mình vào từng phần trình diễn.

Đặc biệt, “ngôi sao đàn tranh” còn biểu diễn bản Biến tấu Sakura dựa trên bài dân ca Sakura của Nhật Bản. Tuy có nhiều bản biến tấu khác nhau nhưng bản nhạc mà NSƯT Hải Phượng thể hiện là bản biến tấu do chính mẹ của cô sáng tác.

Điểm nhấn ở bản biến tấu Việt Nam là trong bản nhạc sẽ có tiếng đục, tiếng trong mà ở các nước khác chỉ có một tiếng. Đứng trên sân khấu cùng con gái, NGƯT Thuý Hoan nói: “Tôi rất là xúc động khi có một chương trình không những làm cho nghệ sĩ, người biểu diễn được gần gũi với khán giả mà còn cho những ai ghiền đàn tranh như tôi có được một bữa thưởng thức để thấy được cái sự phong phú của đàn mình và hãnh diện. Mong rằng trong tương lai nếu có nhạc hội đàn tranh Châu Á với các nước thì Việt Nam mình rất tự hào có nhiều kỹ thuật đưa ra mà họ rất quý và muốn học hỏi”.

Đặc biệt, thế hệ thứ 3 trong gia đình của Hải Phượng là Hải Minh - con gái nữ nghệ sĩ cũng góp phần tươi mới cho đêm nhạc của mẹ khi trình diễn bản nhạc Senbonzakura theo phong cách EDM hiện đại. Có lẽ, Hải Minh là sẽ thế hệ kế thừa, tiếp nối Hải Phương để tiếp tục hành trình mang nhạc cụ dân tộc đi xa hơn như cách bà ngoại đã truyền lửa lại cho mẹ cô.

Khép lại đêm diễn, nữ NSƯT gửi lời cảm ơn đến người mẹ, người thầy là cố Giáo sư - Tiến sĩ Trần văn Khê, cố Nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo, thầy Nguyễn Văn Đời đã chỉ dạy cô học cách sống hết mình vì nhạc cụ dân tộc, “cũng như tình cảm yêu mến của quý vị mà chúng tôi có thể đi trên con đường này, con đường đầy khó khăn nhưng hạnh phúc”, cô nói.