Hà Nam: Nông dân sản xuất rau hữu cơ an toàn tiêu chuẩn quốc tế

Đồng hành cùng thực phẩm sạch

Tỉnh Ninh Thuận chủ động phối hợp triển khai chương trình “Đồng hành cùng thực phẩm sạch”

Huyện Thanh Trì cam kết đồng hành cùng Thực phẩm sạch

TP Hồ Chí Minh đồng hành cùng Thực phẩm sạch

UBND tỉnh An Giang chủ động phối hợp, triển khai chương trình “Đồng hành cùng thực phẩm sạch”

Nhận thấy tiềm năng phát triển vùng quy hoạch sản xuất rau Trác Văn (thôn Lệ Thủy, xã Trác Văn, huyện Duy Tiên, Hà Nam) trở thành địa chỉ rau sạch an toàn và góp phần nâng cao đời sống cho người dân, năm 2013 Tổ hợp tác xã (THTX) rau hữu cơ Trác Văn được thành lập, sau hơn 3 năm xây dựng và phát triển thương hiệu đến nay tên tuổi và uy tín của rau hữu cơ Trác Văn đã được nhiều người tiêu dùng trong và ngoài tỉnh biết đến.

Ban đầu vùng rau hữu cơ tại Trác Văn được triển khai thí điểm trên quy mô sản xuất 1 ha đất, với 19 xã viên tham gia, sau 3 năm hoạt động hiệu quả, thị trường tiêu thụ được mở rộng, xây dựng được thương hiệu và lòng tin đối với người tiêu dùng, đến nay THTX đã được mở rộng, năng xuất rau cũng tăng đáng kể, hiệu quả kinh tế đem lại cao.

Nông dân làm rau tiêu chuẩn PGS

Trác Văn một trong những vùng rau sạch đầu tiên tại tỉnh Hà Nam xây dựng mô hình rauáp dụng tiêu chuẩn sản xuất hữu cơ được liên đoàn các phong trào hữu cơ Quốc tế IFOAM công nhận. Sản phẩm rau hữu cơ Trác Văn đã được chứng nhận rau hữu cơ theo tiêu chuẩn PGS (Participatory Guarantee System).

Để sản xuất được các sản phẩm rau hữu cơ an toàn phù hợp tiêu chuẩn người trồng phải đảm bảo các điều kiện về đất, nguồn nước tới, và cam kết không sử dụng các chế phẩm vô cơ như thuốc bảo vệ thực vật, phân bón vô cơ,thuốc biến đổi gen… thay vào đó là sử dụng các chế phẩm phân bón hữu cơ.

Chỉ sử dụng thảo mộc tự chế để phun trừ sâu bệnh, trồng hoa dẫn dụ và dùng đèn để bắt sâu bệnh. Quan trọng hơn góp phần nâng cao nhận thức về kỹ thuật trồng rau hữu cơ, thay đổi hành vi về thói quen canh tác độc canh theo phương pháp truyền thống sang sản xuất theo phương pháp hữu cơ.

Chị Đỗ Thị Tuyết, quản lý THTX cho biết: “Ban đầu khi mới triển khai trồng thí điểm vùng rau hữu cơ trên diện tích 1 hecta, THTX gặp không ít khó khăn do chuyển đổi từ canh tác độc canh theo phương pháp truyền thống sang sản xuất theo phương pháp hữu cơ nên xã viên còn e ngại chưa nhiệt tình tham gia.

Mô hình mới, với tiêu chuẩn nghiêm ngặt, những bước đi đàu tiên lại chưa có kinh nghiệm, đất canh tác phải được chuyển đổi trong một thời gian nhất định, bà con không có thu nhập, nguồn nước tưới không đảm bảo, giá thành sản phẩm rau hữu cơ cao hơn so với sản phẩm rau sản xuất theo phương pháp thông thường nên phải cạnh tranh gắt gao để tìm thị trường... khiến nhiều bà con chán nản, và đã nhiều lần có ý định từ bỏ”.

Nhờ sự giúp đỡ, hỗ trợ của địa phương về nguồn vốn ban đầu, với sự giúp đỡ của các kỹ sư khoa Trồng Trọt - Trường Cao đẳng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Bắc bộ đã tổ chức các lớp đào tạo giảng dạy kỹ thuật, và quan trọng hơn là tìm đầu ra cho sản phẩm cho người nông dân đã giúp THTX hoạt động hiệu quả và ngày càng phát triển mở rộng.

Sau 3 năm phát triển từ diện tích 1 ha thí điểm ban đầu đến nay THTX đã và đang hoàn thiện hồ sơ, xây dựng và mở rộng thêm 2 ha diện tích đất sản xuất rau hữu cơ đạt tiêu chuẩn PGS, thu nhập của bà con nông dân trong hợp tác xã đã được ổn định ở mức 2-3 triệu đồng/ tháng, thị trường tiêu thụ cũng đã ổn định, thương hiệu vùng rau hữu cơ Trác Văn cũng được nhiều người biết đến. Quan trọng hơn ý thức về sản xuất rau sạch, an toàn của người dân đã được nâng cao.

Hiện nay THT sản xuất khoảng trên 30 loại rau, củ, quả hữu cơ (cà chua, đậu cove, dưa chuột, xu hào, bắp cải…) với sản lượng trung bình hàng tháng là 2,5 tấn.

Giá các loại rau sản xuất tại vườn tuy luôn cao hơn giá các loại rau chợ không rõ nguồn gốc nhưng luôn đắt hàng, rau sản xuất đến đâu hết đến đấy và ngày càng nhiều người tiêu dùng biết đến.

Ý thức về sản xuất rau an toàn

Hiện nay sản phẩm rau hữu cơ an toàn của Trác Văn đã được nhiều người biết đến và lựa chọ sử dụng, rau đã có mặt tại các chuỗi cửa hàng rau hữu cơ tại Hà Nội, Nam Định, Phủ Lý… và người tiêu dùng tin dùng.

Trước khi quy hoạch vùng đất trong rau hữu cơ phải trải qua quá trình kiểm tra nghiêm ngặt, đất trồng và nguồn nước tưới được lựa chọn không bị ô nhiễm kim loại nặng, không bị ảnh hưởng của nước thải công nghiệp… và quan trọng hơn là kỹ thuật và ý thức đảm bảo các yếu tố về sản xuất rau an toàn của người nông dân.

Theo ông Nguyễn Văn Phóng - Chủ nhiệm hợp tác xã Trác Văn: “Thời gian tới địa phương sẽ chú trọng đầu tư xây dựng và mở rộng mô hình, xây dựng nhà lưới, tổ chức các lớp đào tạo hướng dẫn kỹ thuật cho bà con xã viên, quan trọng nhất là tuyên truyền ý thức về sản xuất và tiêu thụ thực phẩm an toàn đến với đông đảo người sản xuất và tiêu dùng”.

Ông Phóng cũng cho biết thêm: “Hiện tại địa phương cũng phối hợp với các chuỗi cửa hàng rau hữu cơ tổ chức các tour du lịch trải nghiệm và tìm hiểu về quy trình sản xuất, chăm sóc đến với người tiêu dùng để quảng bá thương hiệu và năng cao ý thức sử dụng rau an toàn cho người dân”.

Mô hình sản xuất rau hữu cơ Trác Văn đã góp phần thay đổi nhận thức của người sản xuất và người tiêu dùng về sản phẩm rau an toàn, hiệu quả của mô hình góp phần năng cao đời sống của người dân và bảo vệ môi trường tạo điều kiện sống trong lành, khỏe mạnh cho chính những người dân nơi đây.

Chứng nhận rau hữu cơ PGS (Participatory Guarantee System) - Hệ thống bảo đảm chất lượng cùng tham gia. Hệ thống bảo đảm cùng tham gia là hệ thống bảo đảm chất lượng nội bộ. Hệ thống này chứng thực cho người sản xuất dựa trên sự tham gia tích cực của các bên liên quan gồm: người tiêu dùng, công ty phân phối, cơ quan quản lý nhà nước… và được xây dựng trên cơ sở sự tin cậy, các liên kết xã hội và trao đổi kiến thức. Theo quy định của “Hệ thống bảo đảm cùng tham gia” - PGS, các sản phẩm trong thời gian chuyển đổi đang còn tồn lại trên đồng ruộng, tổ viên THT sẽ tiếp tục thu hoạch, nhưng không được bán và ghi nhãn là hữu cơ. Chỉ những sản phẩm được gieo trồng kể từ khi bắt đầu được cấp chứng nhận khi thu hoạch sẽ được bán và ghi nhãn là sản phẩm hữu cơ PGS.