Hà Giang: Độc đáo nghi lễ uống nước sôi trong tục "nhảy bói" của người Dao
Trong khi nước đang được đun sôi sùng sục, các nghệ nhân rót ra chén hoặc bát và uống ngay lập tức mà không cần thời gian để nguội.
Từ trước tới nay, người ta chỉ biết đến tục "nhảy lửa" của người Dao đỏ, ít ai ngờ rằng người Dao áo dài ở Hà Giang cũng có tục “nhảy bói”, trong đó có nghi lễ uống nước sôi không kém phần độc đáo.
Được biết, tục "nhảy bói” hay còn gọi là tục "học bói” của đồng bào người Dao áo dài Hà Giang đã có từ xa xưa. Khi đó, những người có nhu cầu học bói cần phải trải qua thử thách bằng cách uống nước sôi mới rót từ ấm ra.
Quá trình uống nếu người học bói không có cảm giác bị bỏng miệng thì người đó có khả năng sẽ thành thầy bói tương lai (tức người đó đã được ma nhập). Kế đó, người được chấp nhận sẽ được chuyển sang hình thức bói khác là bói bằng que.
Trao đổi với phóng viên Phapluatplus,vn, ông Phàn Tà Mành (SN 1967), một nghệ nhân trú tại thôn Bản Giàng, xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì tham gia tục "nhảy bói” cho biết: “Vì tín ngưỡng lâu đời là cứ có người ốm là cúng, là bói nên nghi lễ này mới được truyền lại cho đến ngày nay”.
Ông Mành cho biết thêm, nghi lễ này thông thường chỉ được tổ chức từ ngày mùng 1 đến mùng 3 đầu năm. Hoặc muộn nhất là đến mùng 5 tết là kết thúc.
Theo các nghệ nhân tại xã Nam Sơn (huyện Hoàng Su Phì), trước khi thực hiện nghi thức này người học bói bắt buộc phải kiêng kỵ kỹ lưỡng như: Không được đụng đến mỡ, tắm rửa sạch sẽ trước khi thực hiện nghi lễ và không được đụng đến đàn bà…
| Theo nghiên cứu của Sở Văn hóa thể thao và du lịch tỉnh Hà Giang, người Dao áo dài (hay còn gọi là Kìm Mùn) sống phân bố tại một số huyện như: Vị Xuyên, Hoàng Su Phì, Bắc Quang…Thường cư trú tại những vùng đồi núi cao, điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, do đó sản sinh ra những tập tục, tín ngưỡng khá độc đáo. |
