Gặp gỡ nhà báo Trọng Ninh - “Ngòi bút thép” nơi đầu sóng!

Nơi đảo xa nghìn trùng sóng vỗ nhưng không cách biệt bởi luôn có những nhà báo kịp thời chuyển về những hình ảnh, thông tin cho đất liền. Có thể nói nhà báo chính là người nối liền đảo với bờ. Bằng việc làm đó, họ đã góp phần to lớn vào việc giữ gìn chủ quyền biển đảo của Tổ quốc. Và Nhà báo Trọng Ninh (Phó trưởng Văn phòng đại diện trung tâm tin tức VTV24 - ĐTHVN) tại TP HCM là một người như thế. Dù anh là ai và dù ở vị trí nào, thì Trọng Ninh cũng là người Việt với tất cả sự mộc mạc, say nghề anh đang dần khẳng định “ngòi bút thép” nơi đầu sóng.

Phóng viên: Lời đầu tiên của năm mới chúc anh mọi điều tốt đẹp. Chúc mừng anh với những thành tích đã đạt được trong nhiều năm qua. Đặc biệt, trong những ngày cuối năm 2019 anh đã nhận được món quà tinh thần vô giá đó là tấm bằng khen từ Bộ tư lệnh cảnh sát biển Việt Nam. Chính những ghi nhận ấy đã tô điểm thêm màu sắc cho ngôi nhà chung VTV những tự hào. Chắc chắn theo tôi đó là nguồn động viên kịp thời và tích cực đối với cá nhân anh và đồng nghiệp. Anh có thể chia sẻ cảm xúc của mình với độc giả niềm vui này không?

Nhà báo Trọng Ninh: Đóng góp vào bức tranh chung đầy màu sắc của báo chí trong sự nghiệp xây dựng đất nước, nhất là trên mặt trận tuyên truyền bảo vệ chủ quyền biển đảo, phải khẳng định tôi cũng như các đồng nghiệp luôn tự hào có mặt tại những điểm nóng nơi có nhiều hoạt động đấu tranh, gìn giữ sự bình yên biển đảo quê hương, mang đến cho khán giả cả nước màu sắc thông tin riêng biệt và ý nghĩa.

Những năm qua, được sát cánh cùng các lực lượng chấp pháp trên biển còn gọi là “lực lượng những cánh chim sắt trên biển” và những người được mệnh danh là “những cột mốc sống trên biển” là bà con ngư dân trên khắp các vùng biển đảo tổ quốc, tôi và các cộng sự đã đóng góp phần nhỏ bé vào sự nghiệp đấu tranh gìn giữ vì hoà bình, bảo vệ vững chắc quyền chủ quyền biển đảo tổ quốc thân yêu.

Ngoài những thông tin về bảo vệ chủ quyền, chúng tôi cũng chủ động phối hợp với các lực lượng thực thi pháp luật trên biển và các tổ đội vươn khơi đánh cá, kịp thời mang đến cho khán giả những thông tin nóng bỏng về các hoạt động giữ gìn an ninh, an toàn, chống buôn lậu trên biển, giúp khơi dậy ý chí, lòng dũng cảm của các cán bộ chiến sĩ làm nhiệm vụ nơi đầu sóng, động viên tinh thần vươn khơi bám biển của ngư dân. Giúp dập tắt thông tin xuyên tạc bịa đặt, gây tổn hại đến công tác đấu tranh gìn giữ non sông đất nước của đảng và nhân dân ta. Hơn ai hết chúng tôi hiểu rằng đây là nhiệm vụ cũng là niềm vinh dự, tự hào đối với người cầm bút chúng tôi.

Phóng viên: Được mệnh danh là “nghề nguy hiểm”, tác nghiệp trên đất liền vốn đã nhiều nguy cơ, thách thức, hoạt động trên đầu sóng ngọn gió lại càng đòi hỏi ý chí, quyết tâm và cả bản lĩnh của người cầm bút. Dường như trong huyết quản mỗi nhà báo đã chảy sẵn dòng máu chinh phục khó khăn, khát khao khám phá vì thế mặt trận này cũng là nơi phát huy cao độ năng lực, trí tuệ, lòng đam mê?

Nhà báo Trọng Ninh: Đã nói nghề báo thực thụ thì ở đâu cũng phải đối mặt với nguy hiểm chị ạ, chỉ khác là có chịu được SAY hay không thôi…., ý tôi muốn nói là SAY SÓNG ấy!. Bởi không phải lúc nào trời cũng yên sóng cũng lặng. May mắn là anh em chúng tôi cũng được tham gia cùng cảnh sát biển VN trong một số khoá huấn luyện bơi lội trên biển nên có phần tự tin hơn. Có những lúc phải tác nghiệp trong điều kiện biển động dữ dội gió giật cấp 7-8 để kịp thời đưa những thông tin cứu nạn cứu hộ trên biển. Chúng tôi hay nói đùa người ta thì đi tránh bão còn mình thì đi đón bão… Vâng! Đó là nghề của tất cả nhà báo chúng tôi mà, đôi lúc cũng cảm thấy hãnh diện lắm chứ!

Để có thể tác nghiệp trên biển, ekip chúng tôi thường là những người có khả năng chống chọi được với những cơn say sóng, khả năng giữ thăng bằng tốt để có thể ghi lại những hình ảnh có giá trị, sống động nhất.

Phóng viên: Trách nhiệm, sự đóng góp của nhà báo không gì hơn là qua mỗi tác phẩm . Những phóng sự về chủ quyền biển đảo càng phải hiểu sâu sắc về vấn đề này. Ngoài tính thời sự, mục đích và thông điệp lan toả của anh đến với các nhà báo trẻ sẽ là?

Nhà báo Trọng Ninh: Anh, chị biết đấy! Nghề báo vốn là nghề đặc thù, mỗi lĩnh vực mà báo chí tiếp cận cũng đều có mặt đặc thù riêng, Với tôi ngoài phẩm chất chính trị vững vàng, cộng nhãn quan xã hội sâu sắc ai cũng phải có, thì khi tiếp cận với chủ đề đấu tranh bảo vệ chủ quyền biển đảo tổ quốc cũng cần dựa trên một nền tảng chính trị, một nguyên tắc thực hiện nhằm đảm bảo bí mật quốc phòng, đúng định hướng đấu tranh trong từng giai đoạn mà Đảng đã chủ trương.

Tôi vẫn thường nói với các đồng nghiệp của mình rằng, thông tin về chủ quyền biển đảo vừa khó lại vừa dễ; khó là chúng ta phải kiên định với lập trường đấu tranh, phải có sự hiểu biết sâu rộng về luật biển và các vấn đề quốc tế, biết gọt giũa, lập luận, lựa chọn ngôn từ, hình ảnh và cách thể hiện sao cho vừa có sức thuyết phục chuẩn mực, vừa giữ được sức hấp dẫn, gần gũi với khán giả trong từng thông tin... Dễ là biển khơi, sóng gió luôn mang lại nguồn cảm hứng sáng tác không giới hạn đối với nhà báo. Chỉ khi đứng trước biển chúng ta mới thực sự cảm thấy thế giới này bao la và khi đó cơ hội để khám phá tìm hiểu những điều chưa biết lại là một cơ hội vàng. Nếu đất liền âm thanh cuộc sống là tiếng còi xe ồn ã, thì ở biển là âm thanh là sóng là gió…

Sóng càng lớn càng giúp rèn rũa bản lĩnh, ý chí vững vàng, ngòi bút càng được tôi luyện bằng hơi muối biển cứng như thép. Là người VN ai mà chẳng có lòng yêu nước và khi có mặt trên vùng biển địa đầu, phần cơ thể không thể tách rời khỏi tấm bản đồ hình hài đất nước thì lại càng có cơ hội để sáng tác thể hiện niềm tự hào ấy…

Phóng viên: Đài Truyền hình Việt Nam luôn nhiều loạt phóng sự, hình ảnh về hoạt động, đời sống của cán bộ chiến sĩ, nhân dân trên các đảo Trường Sa, Phú Quý... Vậy chuyến đi biển nào để lại ấn tượng sâu sắc nhất trong anh?

Nhà báo Trọng Ninh: Không chỉ tôi đâu, nhiều nhà báo của VTV cũng có mặt nơi đầu sóng này, mỗi tác phẩm đều mang ý nghĩa riêng, nhưng tịu chung lại đều nhằm mục đích góp phần giữ gìn sự bình yên biển đảo, cổ vũ tinh thần yêu nước của quân và dân trên các mặt trận. Tuy nhiên để có được những tác phẩm hay giàu ý nghĩa, thì phải chịu khó dấn thân vào những thời điểm, những sự kiện đòi hỏi có sự quyết tâm cao.

Tôi nhớ câu chuyện vui: Canh sóng để húp cháo trên biển. Hôm đó là ngày mà tôi cùng cộng sự của mình là phóng viên Minh Quang và Gia Long trên chiếc tàu cứu hộ của CSB vùng 3 đi cứu ngư dân gặp nạn trên biển. Sóng lớn quăng quật con tàu trong đêm, cả ekip vốn là người đã quen với sóng gió, nhưng đêm đó chúng tôi cảm thấy ruột gan như tung ra hết khi con tàu bị sóng nhấc lên mấy mét rồi lại rơi tự do xuống. Hàng tiếng đồng hồ như vậy khiến anh em chúng tôi phải nằm bẹp một chỗ. Anh em thuỷ thủ khoẻ nhất cố mang đến bát cháo để có sức, nhưng chẳng ai có thể ngồi dậy được, mặc dù rất đói.

Sau một hồi nằm tính toán, một cộng sự của tôi loé ra cách ăn cháo có một không hai, đó là nằm canh lúc sóng đưa tàu nhô lên thì đếm 1-2-3 cùng nhào dậy húp nhanh bát cháo đặt giữa sàn tàu rồi bật vội lại chỗ nằm nuốt cháo…cứ như vậy khoảng 10 lần trong thời gian 25 phút, 2 phóng viên cũng đã hoàn thành được khâu tiếp năng lượng…Còn tôi không thể làm được như vậy đành nằm ngậm cái bánh gạo.

Nhưng cơn say rồi cũng qua nhanh, thay vào đó là niềm vui xen lẫn sự xúc động khi con tàu tàu cứu hộ sau nhiều giờ tìm kiếm trên vùng biển phía Đông đã tiếp cận được nơi con tàu cá bị sóng đánh vỡ tan, kịp thời cứu sống được 12 ngư dân sau một đêm trôi dạt trên biển. Thông tin này chúng tôi đã liên tục cập nhật trên bản tin chuyển động 24h và thời sự chào buổi sáng với sự đón nhận hồ hởi của khán giả cả nước, đặc biệt là những gia đình có người thân trên chiec tàu cá gặp nạn…Niềm vui của họ cũng là niềm vui của chúng tôi.

Phóng viên: Xuyên suốt cuộc trò chuyện tôi lắng nghe và thấy anh nhắc nhiều tới hình ảnh lá cờ Tổ quốc đầy xúc động. Phải chăng chính tại nơi đầu sóng ngọn gió, lá cờ Tổ quốc tung bay đó là nơi những trái tim đầy nhiệt huyết của tuổi trẻ, của đông đảo các thế hệ Việt Nam hướng về với lòng thành kính, yêu thương và biết ơn vô hạn. Vì một lý do rất đơn giản: Đây là quê hương chúng ta?

Nhà báo Trọng Ninh: Tôi cũng may mắn được ban lãnh đạo VTV24 tin tưởng giao phó, vừa làm TCSX vừa kiêm phóng viên trực tiếp phối hợp với các lực lượng chức năng thực hiện nhiều đề tài liên quan đến hoạt động bảo vệ chủ quyền an ninh an toàn trên biển, đây cũng là lĩnh vực tôi và đồng nghiệp phát huy được thế mạnh trong những năm qua.

Bản thân tôi cũng vinh dự vì điều này. Dù xuất hiện bình luận hiện trường trong nhiều phóng sự trên biển, nhưng có lẽ loạt phóng sự và tiêu điểm “Vinh quang màu cờ tổ quốc trên biển”, đã mang lại cho khán giả và cá nhân tôi nhiều cảm xúc nhất. Trong phóng sự chúng tôi được gặp gỡ tiếp xúc với những bà mẹ già trên đảo may cờ tổ quốc trên đảo Phú Quý, chứng kiến ngư dân treo cờ tổ quốc trên tàu, cùng những lời tự sự đầy khát khao, tự hào với linh hồn tổ quốc trong những lá cờ ấy, rồi giữa những cơ sóng đại dương hình ảnh những chiến sĩ cảnh sát biển trao cờ tổ quốc cho ngư dân…

Anh, chị có tưởng tượng được không giữa biển trời bao la, chúng tôi còn bắt gặp những đoàn thuyền đánh cá hợp thành những tổ đội, thành một rừng cờ trên biển, những lá cờ đỏ thắm cùng ngôi sao vàng lấp lánh trên biển, lấp lánh trong lòng ngư dân, lấp lánh cả trong lòng tôi…khi đó tôi còn liên tưởng đến những rừng cờ tổ quốc nhuộm đỏ sân vận động và những cung đường đất nước reo mừng chiến thắng của đội tuyển bóng đá nước nhà…thật tự hào.

Anh, chị từng nghe câu: “Với ngư dân - Thuyền là nhà và biển cả là quê hương” còn với chúng tôi thì biển là nguồn cảm hứng vô tận - Con tàu là kết nối những yêu thương …

Phóng viên: Nếu được lựa chọn lại anh có chọn cho mình một con đường khác một sự nghiệp khác không? Và đã có khoảnh khắc nào: “Mỗi ngày tôi chọn ngồi thật lâu, nhìn gió quê hương ngồi ngẫm lại mình, tôi chợt biết rằng vì sao tôi sống”?

Nhà báo Trọng Ninh: Tôi đã chọn nghề…nhưng nghĩ lâu thì nghề chọn mình đúng hơn, tôi cũng may mắn có cơ hội được thử thách ở nhiều lĩnh vực, phim tài liệu, phim khoa giáo, rồi đến tin tức chính luận, tất cả đã cho tôi có thêm sự dày dặn….mỗi khi xem chương trình, họ chính là nguồn động viên khích lệ tinh thần đồng thời giúp tôi nhận ra chính mình…chính vì vậy tôi càng phải cố gắng hơn để mang đến cho khán giả những món ăn tinh thần hấp dẫn, đặc biệt món ăn chất chứa những cảm xúc mang thông điệp về niềm tự hào dân tộc.

Mỗi lần ở biển thì cũng muốn được sớm trở về, khi về bài vở phát hết rồi thì tôi lại mong được ra biển. Và ngay lúc này đây tôi cũng muốn mang một chút mùa xuân ra biển.

Phóng viên: Những dự định và kế hoạch của anh trong thời gian tới?

Nhà báo Trọng Ninh: Còn sức lực, tôi còn ra biển, đến với những con người ngày đêm cầm súng bảo vệ tổ quốc nơi đầu sóng, đến với những ngư dân chất phác nhưng đầy lòng yêu nước. Thông cuộc trò chuyện này tôi cũng mong muốn khơi dậy ngọn lửa nhiệt huyết trong những cây bút trẻ hơn tôi hướng về biển đông nơi hội tụ nhiều khát vọng tương lai đất nước, nơi sẽ mang đến nguồn cảm hứng sáng tác vô bờ bến, sẽ là những trải nghiệm để rèn giũa bản lĩnh vượt qua những cám dỗ, khó khăn thách thức cuộc sống và trên hết là niềm tự hào dân tộc trong hoạt động tuyên truyền bảo vệ chủ quyền biển đảo quê hương.

Sau nhiều năm hoạt động hiện chúng tôi cũng đã thiết lập được mang lưới thông tin với các lực lượng chức năng trên biển, họ sẵn sàng phối hợp với chúng tôi cung cấp thông tin nóng bỏng, đồng thời hướng tới triển khai thông tin trên các nền tảng số mà VTV đang đẩy mạnh.

Phóng viên: Xin cảm ơn anh!