Đồng hành cùng tai họa đến khi nào?

Sáng 8/4, xe đầu kéo mang biển số Đồng Nai chở theo hai cuộn sắt nặng hàng chục tấn, chạy trên QL51 hướng từ Đồng Nai đi Bà Rịa - Vũng Tàu. Khi đang lên dốc 47 ở khu vực phường Tam Phước, TP Biên Hòa, sợi xích chằng cuộn thép sau xe bị đứt, khiến cuộn sắt lăn về phía trước, đập vào cabin rồi văng xuống đường. May mắn sự cố không gây ra thiệt hại về người, nhưng người đi đường một phen “hú vía”.

Những năm gần đây, tai nạn liên quan cuộn thép xảy ra rất phổ biến. Trên các tuyến đường quanh cảng Hải Phòng, cảng Sài Gòn hay các khu công nghiệp khắp các tỉnh, thành… người đi đường thường xuyên “đồng hành” cùng những chiếc xe chở những cuộn thép được chằng mong manh chỉ một vài sợi dây xích. Năm 2021, hai cuộn thép trên xe đầu kéo chạy trên QL51 gần cửa ngõ TP HCM bất ngờ đứt dây xích, rơi xuống đường gây tai nạn liên hoàn. Đầu năm 2020, xe đầu kéo dắt theo rơ-moóc chở cuộn thép nặng khoảng 20 tấn, chạy hướng từ Thuận An đi Tân Uyên (Bình Dương), khi đến đoạn qua phường Thái Hòa, dây xích ràng cuộn thép bị đứt. Cuộn thép lao về phía trước đè bẹp cabin xe đầu kéo rồi lăn xuống đường.

Cách đây hơn một năm, ba cuộn thép hàng chục tấn rơi xuống đường, đè trúng một xe tải nhỏ đang dừng đèn đỏ ở quận Bình Tân, khiến một người bị thương. Mới đây, một cuộn thép rơi xuống trúng một người bán vé số tại TP HCM.

Tai họa từ cuộn thép trên xe đầu kéo không chỉ ảnh hưởng người xe bên cạnh mà còn ập đến với cả chính người cầm lái. Tại TP HCM, từng xảy ra sự cố cuộn thép bị đứt xích theo quán tính lăn về phía trước đè bẹp cabin khiến tài xế tử vong.

Báo chí đề cập nhiều, người dân nói cũng nhiều, nhưng sao tình trạng trên vẫn chưa chấm dứt. Người lái xe đầu kéo gây ra một sự việc cuộn thép rơi xuống đường mới đây cho biết, khi xảy ra tai nạn xe chở 2 cuộn thép nặng gần 20 tấn, thấy người đàn ông bán vé số từ trong lề đường bước ra ngoài “khoảng 2-3 bước” lúc đèn xanh chuyển đèn vàng. Thấy người gần đầu xe, tài xế thắng gấp, làm đứt hai sợi dây xích cột cuộc thép sau rơ-moóc. Theo tài xế, hai cuộn thép trước đó được ông buộc vào rơ-moóc. Để cố định, ông dùng cây gỗ để chêm hai đầu cuộn thép sau đó dùng xích sắt 10mm siết chặt và “tai nạn lần này do xui rủi”. Lý giải này quả là không ổn, bởi đã xác định cứ chở cuộn thép, nếu thắng gấp thì xác suất khối thép nặng hàng chục tấn bị xê dịch văng đi là rất cao.

Vậy vì sao xe chở thép vẫn ngông nghênh trên đường mà không bị xử lý? Chủ một doanh nghiệp vận tải cho biết, nguyên nhân vì… chưa có quy chuẩn. Để an toàn hơn, nhiều doanh nghiệp trước khi cho xe chở hàng nặng chạy sẽ gia cố, kê kích thêm các thanh sắt trên rơ-moóc hoặc vỏ thùng container. Nhưng chưa có quy chuẩn cụ thể khiến chủ xe, tài xế làm theo kinh nghiệm. Do đó, nhiều trường hợp chủ quan, cẩu thả trong việc ràng buộc, xếp hàng lên xe.

Lãnh đạo Hiệp hội Vận tải hàng hoá TP HCM xác nhận quan điểm này, theo đó hiện quy định chung trong xếp hàng hoá trên ô tô là phải đúng trọng tải thiết kế của xe; giới hạn cầu, hầm, đường... Các loại hàng xếp trên ô tô không được lệch một phía và phải chằng buộc chắc chắn, đảm bảo không xê dịch trong quá trình vận chuyển. Trường hợp xe chở hàng rời nhưng không có thùng kín, chủ xe cần che chắn để không rơi vãi khi chạy trên đường... Có điều chỉ là quy định chung chung như vậy, chứ chưa cụ thể với từng loại hàng đặc thù, việc chằng buộc phải cụ thể thế nào.

Để hạn chế tai nạn từ việc này, tài xế cần cẩn thận ràng buộc, xích cuộn thép trước khi khởi hành và giảm trọng lượng được phép chở. Nhưng về lâu dài, Nhà nước cần có quy định pháp luật cụ thể, thậm chí yêu cầu DN phải đầu tư xe chuyên dụng chở cuộn thép, mới có thể hạn chế tối đa nguy cơ tai nạn.