Đề xuất tăng hình phạt tù với các tội gian dối và trục lợi lớn

Bộ Công an đang tổ chức lấy ý kiến cho dự thảo hồ sơ chính sách dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi) trước khi trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 3, khóa XVI, với trọng tâm là tăng mức phạt tù đối với các tội danh có diễn biến phức tạp, xâm hại trực tiếp đến quyền con người và các hành vi gian dối gây bức xúc dư luận, bên cạnh đó là đề xuất đưa lao động công ích thành hình phạt bổ sung chính thức.

Việc tăng mức phạt tù được cơ quan chức năng khẳng định là cần thiết do các tội danh như làm nhục người khác, vu khống, bắt giữ người trái pháp luật, trốn thuế, quảng cáo gian dối hay vi phạm quy định về tài nguyên, bảo vệ rừng... hiện có khung hình phạt chưa tương xứng với tính chất nguy hiểm của hành vi, đồng thời chưa đảm bảo tính răn đe trong bối cảnh các quyền về danh dự, uy tín, nhân phẩm rất dễ bị xâm hại trên không gian mạng.

Trong hệ thống hình phạt mới, Bộ Công an đề xuất bổ sung "lao động công ích" – một mô hình phổ biến tại Mỹ, Nga và các nước EU – nhằm mục đích giáo dục, phục hồi và phòng ngừa tái phạm, đồng thời giúp giảm áp lực cho hệ thống giam giữ cũng như chi phí xã hội.

Định hướng sửa đổi cũng nhấn mạnh việc tiếp tục thu hẹp phạm vi áp dụng hình phạt tử hình, chỉ giữ lại đối với các tội danh đặc biệt nghiêm trọng có tính chất ác liệt, gây hậu quả nặng nề về kinh tế, xã hội và an ninh quốc gia, nhằm đảm bảo nhất quán với xu hướng cải cách tư pháp và bảo vệ quyền con người.

Đối với hình phạt tiền, dự thảo đề xuất mở rộng phạm vi áp dụng và nâng mức phạt để phù hợp với sự thay đổi của kinh tế, thu nhập bình quân hiện tại, đặc biệt là bổ sung quy định thay thế hình phạt tù bằng hình phạt tiền đối với một số tội ít nghiêm trọng hoặc nghiêm trọng nếu người phạm tội thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tích cực hợp tác điều tra và đã bồi thường toàn bộ thiệt hại.