Đề xuất sửa hàng loạt quy định báo hiệu đường bộ, từ biển chỉ dẫn địa danh, đèn tín hiệu đến biển cao tốc

Cục Đường bộ Việt Nam đang xây dựng dự thảo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về báo hiệu đường bộ, dự kiến thay thế QCVN 41:2024/BGTVT.

Hàng loạt quy định liên quan đến biển báo, đèn tín hiệu, vạch kẻ đường và hệ thống chỉ dẫn trên cao tốc được đề xuất điều chỉnh.

Một trong những thay đổi đáng chú ý là cập nhật biển chỉ dẫn địa danh để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Cục Đường bộ Việt Nam cho biết, từ ngày 1/7/2025, cả nước vận hành mô hình mới, đồng thời sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh từ 63 xuống còn 34 tỉnh, thành phố.

Tuy nhiên, một số nội dung và hình minh họa trong quy chuẩn hiện hành vẫn sử dụng các địa danh, đơn vị hành chính như thành phố thuộc tỉnh, huyện, thị xã, thị trấn.

Điều này đặt ra yêu cầu rà soát cách ghi tên địa phương trên biển báo, tránh thông tin không còn phù hợp với địa giới hành chính mới.

Cục Đường bộ Việt Nam cho biết việc sửa đổi còn nhằm tháo gỡ những bất cập phát sinh trong quá trình áp dụng quy chuẩn, nhất là khi mạng lưới đường bộ, cao tốc tiếp tục mở rộng. Các quy định mới phải thống nhất với Luật Đường bộ, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ năm 2024, Luật Tổ chức chính quyền địa phương và những văn bản pháp luật liên quan.

Đối với hệ thống đèn tín hiệu, dự thảo đề xuất điều chỉnh cách bố trí đồng hồ đếm ngược. Đáng chú ý, không bố trí một đồng hồ dùng chung cho nhiều cụm đèn nếu có nguy cơ khiến người tham gia giao thông nhầm lẫn.

Ý nghĩa và phạm vi áp dụng của đèn hình mũi tên, đèn hiển thị hình phương tiện cũng được làm rõ. Bên cạnh đó, vị trí lắp đặt, độ cao, khoảng cách và tầm nhìn đối với đèn tín hiệu sẽ được xem xét phù hợp điều kiện khai thác thực tế.

Những quy định này đặc biệt quan trọng tại các nút giao có nhiều cụm đèn cùng hướng tiếp cận hoặc nơi tổ chức tín hiệu riêng cho từng làn đường, hướng đi và loại phương tiện.

Mục tiêu là giúp người đi đường nhận biết chính xác tín hiệu cần chấp hành, hạn chế tình trạng lúng túng khi qua giao lộ.

Với biển báo giao thông, dự thảo bổ sung, chỉnh lý cách sử dụng chữ viết, màu sắc, biểu tượng và thông tin thể hiện. Trong đó, ký hiệu “EV” được đề xuất bổ sung để nhận diện xe điện.

Với phương tiện hoặc đối tượng quản lý chưa có biểu tượng quy định, dự thảo làm rõ nguyên tắc sử dụng chữ viết tắt hoặc chữ trên biển báo. Kích thước biển báo cũng được đề xuất áp dụng linh hoạt hơn.

Trên các tuyến đường có cấp kỹ thuật thấp, đường nông thôn hoặc khu vực có điều kiện đặc thù, kích thước biển sẽ được lựa chọn căn cứ vào quy mô và thực tế khai thác, thay vì áp dụng cứng nhắc một phương án.Cùng với đó, việc lắp biển báo trên cột hoặc công trình khác phải bảo đảm tầm nhìn, tĩnh không, an toàn và thuận lợi cho quản lý, bảo trì.

Dự thảo bổ sung giải pháp tăng khả năng nhận biết cột biển tại những vị trí dễ xảy ra va chạm hoặc bị hạn chế tầm nhìn. Để tăng khả năng nhận biết vào ban đêm, cơ quan soạn thảo cũng làm rõ việc lựa chọn vật liệu phản quang, đồng thời bổ sung khả năng sử dụng biển báo có chiếu sáng hoặc giải pháp kỹ thuật tương đương ở những vị trí cần thiết.

Một thay đổi lớn khác nằm ở khoảng cách đặt biển báo nguy hiểm, cảnh báo. Thay vì chỉ dựa vào các cự ly cố định, dự thảo đề xuất xác định khoảng cách gắn với tốc độ của tuyến đường.

Cụ thể, phương án sửa đổi Điều 30 bổ sung bảng khoảng cách tương ứng từng mức tốc độ, ưu tiên dùng tốc độ khai thác phân vị 85% (V85) khi có số liệu khảo sát.

Nếu chưa có dữ liệu V85, cơ quan bố trí biển báo sẽ sử dụng tốc độ thiết kế. Khoảng cách lắp đặt trên thực tế vẫn phải tính đến địa hình, tầm nhìn và tổ chức giao thông.

Nguyên tắc đặt ra là người lái xe phải có đủ thời gian nhìn thấy cảnh báo, phản ứng và thực hiện thao tác cần thiết để bảo đảm an toàn.

Đối với đường ô tô không phải cao tốc, dự thảo đề xuất thay cách bố trí biển chỉ dẫn trước nút giao ở khoảng cách cố định 20-50m bằng phương án tính toán phù hợp tốc độ tuyến đường, kèm bảng khoảng cách cụ thể.

Quy định về biển cấm cũng được làm rõ.

Biển phải đặt tại vị trí bắt đầu có hiệu lực của nội dung cấm. Nếu điều kiện địa hình hoặc yêu cầu an toàn không cho phép đặt đúng vị trí, biển có thể bố trí phía trước nhưng phải kèm biển phụ thông báo khoảng cách đến nơi bắt đầu áp dụng lệnh cấm.

Những điều chỉnh này nhằm bảo đảm người lái xe có đủ thời gian quan sát, xử lý tình huống, đồng thời tạo cơ sở thống nhất để các đơn vị quản lý tổ chức giao thông.

Trên đường cao tốc, dự thảo tập trung hoàn thiện hệ thống chỉ dẫn lối vào, lối ra, địa danh và thông tin định hướng hành trình.

Cơ quan soạn thảo còn đề xuất bổ sung số điện thoại khẩn cấp trên biển chỉ dẫn, trong đó có thông tin liên hệ lực lượng cứu hộ và cảnh sát giao thông. Biển chỉ dẫn đến đoạn dừng xe khẩn cấp cũng được bổ sung nhằm giúp tài xế nhận biết nơi có thể dừng xe khi xảy ra sự cố.

Đáng chú ý, quy định về biển báo giao thông điện tử có thông tin thay đổi (VMS) sẽ được chỉnh lý, làm rõ phạm vi sử dụng, nội dung và nguyên tắc hiển thị. Dự thảo còn bổ sung mã màu thể hiện tình trạng khai thác giao thông trên sơ đồ nút giao, giúp người lái xe nắm bắt tình hình lưu thông và lựa chọn lộ trình phù hợp.

Cục Đường bộ Việt Nam thông tin, quá trình xây dựng dự thảo đã nhận được hơn 300 ý kiến góp ý từ 38 cơ quan, đơn vị, cùng sự tham gia của các chuyên gia, cơ quan quản lý và lực lượng cảnh sát giao thông.

Việc sửa đổi quy chuẩn được kỳ vọng sẽ khắc phục những bất cập trong hệ thống báo hiệu đường bộ, nâng cao khả năng nhận biết của người tham gia giao thông, đồng thời bảo đảm sự thống nhất trong tổ chức, quản lý và khai thác hạ tầng giao thông trên cả nước.