Đề xuất đưa các loại thuế xăng dầu về 0 đồng để kìm giữ giá nhiên liệu

Chính phủ vừa trình Quốc hội dự thảo Nghị quyết về việc giảm thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng (VAT) và thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu, nhiên liệu bay về mức 0% nhằm ổn định kinh tế vĩ mô trước những biến động từ thị trường năng lượng thế giới.

Chiều 9/4/2026, thừa ủy quyền Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã trình bày phương án điều chỉnh thuế trong bối cảnh giá nhiên liệu toàn cầu tăng vọt do xung đột tại Trung Đông.

Theo đề xuất, thuế bảo vệ môi trường đối với xăng (trừ ethanol), dầu diesel, nhiên liệu bay, dầu hỏa và dầu mazut sẽ được giảm về 0 đồng.

Đồng thời, xăng và dầu các loại cũng được đề nghị áp dụng mức thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt 0% và thuộc diện không phải kê khai, tính nộp thuế VAT (nhưng vẫn được khấu trừ đầu vào).

Nếu được Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ nhất, chính sách này dự kiến có hiệu lực từ ngày 16/4 đến hết ngày 30/6/2026.

Để đảm bảo tính linh hoạt trong điều hành, Chính phủ đề xuất Quốc hội giao Thủ tướng quyền ban hành quyết định cá biệt để điều chỉnh thời hạn áp dụng tùy theo diễn biến thực tế của giá dầu thế giới.

Theo phân tích từ Bộ Công Thương, các loại thuế hiện chiếm tỷ trọng đáng kể trong cơ cấu giá cơ sở xăng dầu: thuế VAT chiếm khoảng 7,4%, thuế bảo vệ môi trường từ 2,7% đến 6% và thuế tiêu thụ đặc biệt khoảng 6,7%. Việc đưa các sắc thuế này về 0 là giải pháp then chốt để kiểm soát lạm phát và thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm nay.

Thực tế, theo Quyết định 482 áp dụng trong trường hợp cấp bách, thuế bảo vệ môi trường, VAT và tiêu thụ đặc biệt với xăng và dầu diesel hiện đã ở mức 0 nhưng hiệu lực sẽ hết vào ngày 15/4.

Trong khi đó, dầu hỏa và dầu mazut vẫn đang chịu thuế bảo vệ môi trường lần lượt là 600 đồng/lít và 1.000 đồng/kg, cùng thuế VAT 10%.

Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Tài Chính Phan Văn Mãi cho biết cơ quan thẩm tra nhất trí với đề xuất của Chính phủ. Tuy nhiên, Ủy ban đề nghị cần có các giải pháp tổng thể từ minh bạch giá cơ sở đến đảm bảo chuỗi cung ứng.

Một số ý kiến cũng cho rằng nên cân nhắc kéo dài thời hạn áp dụng chính sách để duy trì sự ổn định vĩ mô dài hạn hơn trước các tác động khó lường từ xung đột địa chính trị.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng khẳng định cơ quan thường trực Quốc hội thống nhất trình nội dung này để kịp thời giảm thiểu tác động tiêu cực từ tình trạng khan hiếm nhiên liệu.

Ghi nhận từ cuối tháng 2 đến nay, giá xăng dầu trong nước đã trải qua 14 kỳ điều hành. Hiện giá xăng RON 95-III ở mức 26.530 đồng/lít và dầu diesel là 42.840 đồng/lít, dù đã hạ nhiệt so với mức đỉnh gần 34.000 đồng và 45.000 đồng trước đó nhưng vẫn ở mức rất cao.

Về nguồn cung, trước đó, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân khẳng định hai nhà máy lọc dầu Dung Quất và Nghi Sơn đã đảm bảo đủ nguyên liệu sản xuất đến hết tháng 4.

Với lượng nhập khẩu 3,2 triệu m3 trong tháng 3 cùng hàng tồn kho khoảng 2,6-2,8 triệu m3, nguồn cung xăng dầu trong nước hoàn toàn đủ đáp ứng nhu cầu sản xuất và tiêu dùng trong thời gian tới.