Khảo sát sơ bộ kết quả lựa chọn nhà thầu một số gói thầu của các đơn vị thành viên thuộc Tập đoàn Hóa chất Việt Nam (Vinachem) cho thấy nhiều gói thầu mặc dù được đấu thầu rộng rãi và chào hàng cạnh tranh, nhưng giá trúng thầu lại thường rất sát giá gói thầu, thậm chí trùng khớp hoàn toàn với giá gói thầu.
“Chuộng” chỉ định thầu
Báo cáo tình hình thực hiện hoạt động đấu thầu năm 2016 vừa được Vinachem gửi Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho thấy, năm 2016, tập đoàn này thực hiện lựa chọn nhà thầu 267 gói thầu với tổng giá gói thầu là 1.146 tỷ đồng; tổng giá trúng thầu là 995,6 tỷ đồng; tỷ lệ tiết kiệm thông qua đấu thầu là 13,1%.
Trong đó, tập đoàn này chỉ định tới 79 gói thầu. Tổng giá số gói thầu này là 56,1 tỷ đồng; tổng giá trúng thầu là 53,3 tỷ đồng; tỷ lệ tiết kiệm qua đấu thầu chỉ đạt 4,9%. Trong khi đó, lựa chọn nhà thầu theo hình thức đấu thầu rộng rãi có 58 gói thầu, với tổng giá số gói thầu này là 847,7 tỷ đồng; tổng giá trúng thầu là 728,9 tỷ đồng; tỷ lệ tiết kiệm đạt tới 24,2%.
Lý giải về tình trạng “chuộng” chỉ định thầu, ông Nguyễn Văn Chung, một cán bộ của Vinachem cho biết, do giá trị mua sắm của các đơn vị thành viên Vinachem đều nằm trong hạn mức chỉ định thầu nên nhiều đơn vị đã lựa chọn nhà thầu theo hình thức này. Việc mua sắm lại không thực hiện cùng lúc, thiết bị mua sắm chủ yếu là thiết bị lẻ, nên khó gộp lại để đấu thầu rộng rãi.
Một điều đáng chú ý là, trong số 267 gói thầu mà Vinachem tổ chức lựa chọn nhà thầu trong năm 2016, có không ít gói thầu đến nay vẫn chưa công bố kết quả.
Nhiều gói thầu khớp giá
Theo kết quả lựa chọn nhà thầu đã công bố, trong 9 gói thầu tại Viện Hóa học công nghiệp Việt Nam (thuộc Vinachem) thì có tới 8 gói thầu có giá trúng thầu trùng khớp giá gói thầu.
Điển hình, tại Gói thầu “Mua hóa chất, nguyên vật liệu” thuộc Dự án Nghiên cứu công nghệ tuyển nổi kết hợp hai giai đoạn thuận - ngược, có sử dụng ankyl hydroxamic axit tổng hợp trực tiếp từ dầu dừa làm thuốc tập hợp cho quặng apatit loại IV ở khu vực Mỏ Cóc - Lào Cai, Cửa hàng Hóa chất vật tư khoa học kỹ thuật đã được trao thầu với giá trúng thầu trùng khớp giá gói thầu là 449,7 triệu đồng.
Hay như tại Gói thầu “Mua nguyên vật liệu, dụng cụ, phụ tùng” thuộc Dự án Nghiên cứu triển khai xử lý bã thải của các nhà máy sản xuất DAP để làm nguyên liệu sản xuất vật liệu xây dựng, Cửa hàng Kinh doanh hóa chất thiết bị dụng cụ nghiên cứu khoa học và Ứng dụng công nghệ đã được trao thầu với giá trúng thầu bằng với giá gói thầu là 549 triệu đồng. Một số gói thầu khác cũng có sự trùng khớp tương tự.
Khảo sát cũng cho thấy, một số doanh nghiệp thường xuyên trúng các gói thầu do các đơn vị thành viên của Vinachem mời thầu. Cụ thể, trong năm 2016, Công ty CP Thiết kế công nghiệp hóa chất đã trúng một số gói thầu do Công ty CP Hóa chất cơ bản miền Nam mời thầu như: Gói thầu “Tư vấn lập dự án đầu tư xây dựng công trình” thuộc Dự án Đầu tư bình điện phân thay thế bình DD350 tại Nhà máy Hóa chất Biên Hòa; Gói thầu “Tư vấn quản lý dự án, thiết kế bản vẽ thi công và lập dự toán, lập hồ sơ mời thầu và đánh giá hồ sơ dự thầu, giám sát thi công xây dựng và lắp đặt thiết bị” thuộc Dự án Đầu tư bình điện phân công suất 10.000 tấn NaOH 100%/năm thay thế 2 bình điện phân DD350 tại Nhà máy Hóa chất Biên Hòa.
Công ty TNHH TV-TK-XD-TM Trần Gia Huy cũng là nhà thầu quen của Công ty CP Hóa chất cơ bản miền Nam khi cùng lúc trúng 2 gói thầu có giá trúng thầu khá sát giá gói thầu là: Gói thầu Sửa chữa mương thoát nước thuộc Dự án Hạng mục A.2.16: Mương thoát nước và Gói thầu Sửa chữa đường nội bộ thuộc Dự án Sửa chữa lớn hạng mục A.1.16 "Đường nội bộ"...
