Đặc sắc lễ hội Lồng tồng Ba Bể

Lễ hội năm nay được tổ chức trong 3 ngày, từ 25-27/2/2026 (tức mồng 9 đến 11 tháng Giêng âm lịch), tại sân lễ hội thôn Bó Lù, xã Ba Bể.

Lễ hội Lồng tồng (xuống đồng) Ba Bể là lễ hội xuân lớn bậc nhất của tỉnh Thái Nguyên đã nằm trong danh mục di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia.

Sự kiện có quy mô cấp xã nhưng mang tầm lan tỏa rộng với không gian lễ hội đặc sắc, sôi động, đậm đà bản sắc dân tộc, diễn ra ngay bên bờ thắng cảnh hồ Ba Bể, một trong những hồ nước ngọt lớn nhất thế giới.

Phần lễ được tổ chức trang trọng, mở đầu bằng Lễ cầu an tại đền An Mạ vào sáng ngày 26/2/2026, nhằm bày tỏ lòng biết ơn tổ tiên, thần linh, cầu cho quốc thái dân an. Ngay sau đó là Lễ khai hội với các nghi thức truyền thống: Rước cỗ, khấn lễ, múa lân rồng, đánh trống khai hội, tung còn...

Phần hội diễn ra sôi nổi với hàng loạt hoạt động dân gian và thể thao phong phú như: Chọi bò giữa các thôn, đua thuyền trên hồ Ba Bể, hội thi làm bánh giầy, thi khâu còn, cùng nhiều trò chơi truyền thống như bịt mắt đánh trống, đẩy gậy, nhảy bao bố, lày cỏ...

Bên cạnh đó, khu vực cắm trại xuân và trưng bày sản phẩm OCOP sẽ tái hiện không gian văn hóa đặc sắc của các dân tộc Tày, Nùng, Dao, H'Mông... cùng những sản phẩm nông sản, ẩm thực, đồ thủ công đặc trưng vùng hồ.

Điểm nhấn của lễ hội là đêm hội lửa trại và chương trình nghệ thuật “Ba Bể lung linh sắc màu” diễn ra vào tối 25 và 26/2/2026, với sự tham gia biểu diễn của Đoàn Nghệ thuật các dân tộc tỉnh Thái Nguyên cùng các đội văn nghệ quần chúng địa phương.

Để chuẩn bị chu đáo, an toàn, Ủy ban nhân dân xã Ba Bể cũng đã xây dựng, ban hành phương án bảo đảm an ninh trật tự, an toàn giao thông cho lễ hội.

Trong đó, các khu vực trọng điểm được tập trung triển khai gồm khu vực sân bãi tổ chức Lễ hội tại thôn Bó Lù; các tuyến đường trục chính vào khu vực Lễ hội và bãi đỗ xe; các bến thủy nội địa, khu vực hoạt động xuồng, thuyền trên hồ Ba Bể; khu vực Đền An Mạ và các điểm tham quan, trải nghiệm tập trung đông người.

Các phương tiện thuyền, xuồng được kiểm tra chặt chẽ về điều kiện hoạt động trước khi đưa vào phục vụ Lễ hội, bảo đảm đăng ký, đăng kiểm đầy đủ, trang bị áo phao và dụng cụ nổi theo quy định.

Người điều khiển phương tiện phải có chứng chỉ, đủ điều kiện. Việc xuất-nhập bến được kiểm soát nghiêm ngặt, kiên quyết không cho phương tiện không đủ điều kiện hoạt động và không chở quá số người quy định.

Song song với đó, công tác cứu hộ, cứu nạn được chuẩn bị chu đáo với phương án cụ thể cho cả đường bộ và đường thủy. Xuồng máy, áo phao, phao cứu sinh được bố trí tại các bến thủy; phương tiện, dụng cụ sơ cứu ban đầu được chuẩn bị đầy đủ. Lực lượng ứng trực được phân công trực 24/24 giờ trong thời gian diễn ra Lễ hội.

Được biết, nhiệm kỳ 2025-2030, Thái Nguyên xác định hồ Ba Bể là một trong hai trọng điểm phát triển du lịch; tập trung thu hút mạnh các tập đoàn lớn vào đầu tư. Thái Nguyên cũng xác định phát triển các sản phẩm du lịch gắn với phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể.

Việc tiếp tục duy trì, củng cố, phát huy lễ hội Lồng tồng Ba Bể sẽ tiếp tục góp phần bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể vùng hồ và giới thiệu quảng bá tiềm năng du lịch hồ Ba Bể trong thời gian tới.