"Công viên rừng" xanh ngát giữa phố phường Hà Nội

Nguyễn Thảo

Khu vực bờ vở sông Hồng trước là một bãi rác thải tồn tại nhiều năm. Giờ đây đã được biến thành "công viên rừng" nơi có nhiều không gian xanh, sạch rộng, với nhiều khuôn viên sinh hoạt cộng đồng hữu ích.

"Công viên rừng" ở phường Chương Dương (quận Hoàn Kiếm, TP Hà Nội) là một công viên “tiên phong” được xây dựng để thay đổi cảnh quan khu vực này. Công trình hướng tới bảo vệ hệ sinh thái và môi trường sống của người dân bằng việc tích cực cải tạo, trồng cây, sử dụng vật liệu tự nhiên thân thiện và các loại vật liệu tái chế. Công viên rừng chính là một hướng đi đúng đắn chứng minh những không gian hoang vu, tồi tàn, hoàn toàn có thể cải tạo thành những không gian hữu ích với chi phí thấp nhất thông qua tập hợp cộng đồng.

Nằm trên địa bàn phường Chương Dương (quận Hoàn Kiếm, TP Hà Nội), "Công viên rừng" bờ vở sông Hồng được hình thành từ năm 2021, khu vực này từ một nơi tập kết rác thải giờ đã trở thành một không gian công cộng đa chức năng bao gồm vườn rừng, sân chơi, không gian thư giãn.

Dự án được triển khai nhằm biến những khu vực ô nhiễm trở thành không gian giao lưu cộng đồng. Công trình gồm các hạng mục cải tạo như dọn dẹp rác thải xây dựng và rác sinh hoạt tồn đọng, cải tạo cống nước thải; xây dựng đường dạo, đường tiếp cận dành cho tất cả mọi người; trồng cây bóng mát, cây bụi bản địa phục hồi đa dạng sinh thái ven sông theo nguyên lý vườn rừng và tăng cường không gian phục hồi sức khỏe tinh thần; lắp đặt các thiết bị thể dục và hệ thống đèn năng lượng mặt trời; xây dựng đường tiếp cận xe lăn cho người khuyết tật vận động theo tiêu chuẩn quốc tế.

Trước đây công viên này vốn là bãi rác lâu năm, dưới sự hướng dẫn của các chuyên gia, các tổ chức phi lợi nhuận, tình nguyện viên và người dân đã cải tạo, trồng mới những giống cây và hoa trong khuôn viên, tạo sự đa dạng sinh cảnh nơi đây.

Nối tiếp thành công của việc cải tạo bãi rác thành sân chơi và vườn rừng tại phường Chương Dương, Thinkgrounds - doanh nghiệp xã hội “Nghĩ về sân chơi trong phố” phối hợp cùng chiến dịch HiGreen (Bình minh xanh) và cộng đồng dân cư trên địa bàn phường Phúc Tân (quận Hoàn Kiếm, Hà Nội) đã cải tạo bãi rác trên địa bàn phường (dưới chân cầu Long Biên) thành sân chơi công viên rừng.

Giờ đây, khu vực này đã thành khu vườn rừng sinh thái, sân chơi cho trẻ em, nơi tập thể dục cho người già. Các hạng mục, thiết bị đều được làm từ các vật liệu thân thiện với môi trường thiên nhiên, tạo điều kiện cho con người được giao tiếp với nhau và giao tiếp với thiên nhiên.

Dưới chân cầu Long Biên lịch sử, công viên rừng Phúc Tân là địa điểm thu hút nhiều học sinh, sinh viên, người dân xung quanh tới tham quan, vui chơi - giải trí mỗi buổi chiều.

Những hạng mục khác nhằm tăng cường hệ sinh thái của công viên Phúc Tân cũng đang dần được hoàn thiện.

Công viên rừng là khái niệm mới ở Việt Nam nhưng đã phổ biến trên thế giới với rất nhiều mô hình. Khu vực bờ vở sông Hồng, phường Chương Dương, phường Phúc Tân hay những khu vực xung quanh vô cùng phù hợp với mô hình bán hoang dã, bảo tồn các loài cây và chim quý hiếm. Công viên rừng đã làm thay đổi hoàn toàn bộ mặt cuộc sống của người dân nơi đây, là một mô hình tiềm năng để biến những bãi rác thành khu vui chơi, sinh hoạt cộng đồng có ích.

Hiện, trên địa bàn TP Hà Nội có hàng chục km bờ sông đang trong tình trạng hoang hóa, bị chiếm dụng làm nơi tập kết rác thải,... trong khi đó vấn đề không gian công cộng phục vụ nhu cầu của người dân vẫn còn thiếu. Mô hình "rừng trong phố" cần được mở rộng để tạo thêm không gian công cộng giúp người dân có không gian sinh hoạt, vui chơi sạch đẹp. Qua đó nâng cao ý thức bảo vệ, cải tạo môi trường của người dân.