Chờ trường mới hoàn thiện, nhiều trường liên cấp biên giới ở Tuyên Quang một lúc phải giải nhiều bài toán

Linh hoạt trong giảng dạy và quản lý học sinh nội trú

Trường Phổ thông nội trú Tiểu học&THCS Pà Vầy Sủ (xã Pà Vầy Sủ) có tổng số 1.085 học sinh. Trong đó, có 933 học sinh nội trú và 152 học sinh bán trú, nhà trường vừa phải linh hoạt tổ chức dạy học, vừa bảo đảm công tác quản lý, chăm sóc học sinh trong điều kiện còn nhiều khó khăn.

Theo kế hoạch, năm học 2026 - 2027, Trường Phổ thông nội trú Tiểu học &THCS Pà Vầy Sủ có 31 lớp, với quy mô 1.085 học sinh.

Tuy nhiên, trong thời gian chờ cơ sở mới hoàn thiện, nhà trường tiếp tục duy trì hoạt động tại các cơ sở tạm thời gồm: Nàn Ma, Bản Ngò, Cốc Pài, Pà Vầy Sủ.

Số lớp hiện tại tăng lên khoảng 34 lớp và công tác tổ chức dạy học, ăn ở và quản lý học sinh cũng phức tạp hơn. Thầy giáo Vũ Ngọc Tuân - Hiệu trưởng nhà trường cho biết: Giáo viên bộ môn phải di chuyển để giảng dạy từ điểm này sang điểm khác.

Trong khi đó, khoảng cách giữa các điểm khá xa, giao thông đi lại còn khó khăn, khiến việc đi lại của giáo viên thêm vất vả.

Ngoài nhiệm vụ giảng dạy, giáo viên còn tham gia quản lý, chăm sóc học sinh ngoài giờ lên lớp, nhất là tại các khu vực có học sinh lưu trú.

Việc bố trí học sinh tại nhiều địa điểm được tính toán phù hợp với điều kiện thực tế, bảo đảm chương trình giáo dục không bị gián đoạn.

Một trong những giải pháp được nhà trường chú trọng là linh hoạt xây dựng thời khóa biểu. Với những môn học có giáo viên phải phụ trách tại nhiều điểm, việc xây dựng thời khóa biểu càng được tính toán kỹ.

Công tác quản lý học sinh cũng đặt ra yêu cầu cao hơn khi các em học tập và sinh hoạt tại nhiều địa điểm. Tại cơ sở Nàn Ma, học sinh được bố trí tại khu lưu trú tập thể của nhà trường và một bộ phận ở trụ sở Công an xã cũ, cách trường khoảng 100 mét.

Do không thể tập trung tất cả học sinh về một nơi, nhà trường phải phân công giáo viên trực tại từng khu vực. Từ việc đưa học sinh đi học, đi ăn đến trở về nơi ở đều cần có giáo viên quản lý, bảo đảm an toàn và hạn chế việc học sinh tự ý ra ngoài.

Tại cơ sở Bản Ngò, học sinh tiểu học được bố trí học tại trụ sở UBND xã cũ. Khu vực này không có tường bao, nằm sát đường giao thông nên công tác bảo đảm an toàn càng được đặt lên hàng đầu.

Giáo viên phải thường xuyên có mặt, theo dõi học sinh trong các hoạt động học tập, vui chơi và sinh hoạt. Để đáp ứng yêu cầu quản lý, nhà trường tăng cường lực lượng trực, nhất là vào ban đêm.

Mỗi giáo viên có thể đảm nhiệm 2-3 buổi trực mỗi tuần; tại mỗi điểm bố trí học sinh phải có ít nhất 2 người trực.

Ở một diễn biến khác, được thành lập từ ngày 20/8/2026 trên cơ sở sáp nhập Trường PTDT Bán trú Tiểu học Phố Là và Trường PTDT Bán trú THCS Phố Là, Trường Phổ thông Nội trú Tiểu học và THCS Phố Bảng bước vào năm học mới với quy mô học sinh lớn.

Trong khi điều kiện cơ sở vật chất chưa thể đáp ứng, ngay việc tập trung toàn bộ học sinh về một điểm, nhà trường đang linh hoạt tổ chức dạy học, ăn ở tại nhiều cơ sở, phối hợp với các trường trên địa bàn để bảo đảm việc học tập, sinh hoạt của học sinh.

Theo thầy Phan Xuân Thủy - Hiệu trưởng Trường Phổ thông Nội trú Tiểu học và THCS Phố Bảng, sau sáp nhập, nhà trường có 56 cán bộ, giáo viên. Trong đó, có 3 cán bộ quản lý.

Theo chỉ tiêu được giao, quy mô trường dự kiến khoảng 1.085 học sinh. Thực tế hiện nay, nhà trường đang có 1.074 học sinh theo học, do một số em học sinh thi đỗ một số trường khác ở khu vực lân cận và theo học tại đó. 

Để bảo đảm đủ quy mô theo phân bổ, thời gian tới, nhà trường sẽ đề xuất với chính quyền địa phương và ngành giáo dục tuyển thêm học sinh. Tuy nhiên, ngay trong giai đoạn đầu thành lập, việc tổ chức dạy học, quản lý, chăm sóc và nuôi dưỡng học sinh cũng đặt ra không ít khó khăn.

Chăm lo cho học sinh

Theo đại diện Trường Phổ thông nội trú Tiểu học&THCS Pà Vầy Sủ, Nhà trường thực hiện ký hợp đồng với đơn vị cung ứng thực phẩm, tổ chức vận chuyển đến từng điểm trường. Với những điểm xa, phương án được tính đến là tận dụng đội ngũ cấp dưỡng hiện có tại các trường sở tại để tổ chức nấu ăn tăng ca.

Cách làm này giúp tận dụng nhân lực tại chỗ, hạn chế việc điều động nhân viên cấp dưỡng từ trường chính đến các điểm xa. Tuy nhiên, công tác tổ chức ăn tại nhiều điểm trường cũng phát sinh không ít khó khăn.

Các điểm nằm phân tán, giao thông khó khăn, khối lượng thực phẩm cần vận chuyển lớn, đòi hỏi thêm thời gian và nhân lực.

Tại một số trường sở tại, bếp ăn vốn chỉ phục vụ học sinh của đơn vị nay phải tổ chức thêm suất ăn cho học sinh trường phổ thông nội trú liên cấp Pà Vầy Sủ, có nơi phải tổ chức ăn theo hai ca.

Cùng với bảo đảm bữa ăn, nhà trường phải tổ chức nơi nghỉ, phân công giáo viên quản lý học sinh trong thời gian ngoài giờ học.

Với hơn 930 học sinh nội trú, thời gian các em ở trường kéo dài, đòi hỏi công tác quản lý phải được duy trì thường xuyên từ giờ học đến các hoạt động ăn, nghỉ và sinh hoạt.

Giáo viên được phân công phụ trách từng khu vực, thường xuyên nắm tình hình học sinh, hướng dẫn các em thực hiện nền nếp ăn, ở, vệ sinh cá nhân và giữ gìn an toàn.

Công tác trực ban đêm được tăng cường tại các khu lưu trú, bảo đảm khi có tình huống phát sinh đều có người kịp thời xử lý.

Bên cạnh đó, việc đưa các cơ sở cũ trở lại phục vụ dạy học, ăn ở cũng phát sinh thêm chi phí.

Một số điểm trước đây không sử dụng thường xuyên nên hệ thống điện, nước đã bị ngắt. Khi đưa vào hoạt động trở lại, nhà trường phải đấu nối, sửa chữa, bổ sung thiết bị và các vật dụng thiết yếu phục vụ sinh hoạt của học sinh.

Hiện, nhà trường có 64 cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên. Cùng với việc bố trí nhân lực cho các điểm trường, phương án tổ chức bán trú tiếp tục được hoàn thiện theo hướng chủ động nguồn thực phẩm, tận dụng nhân lực cấp dưỡng tại các trường sở tại và tổ chức nấu ăn phù hợp với từng điểm.

Phó Chủ tịch UBND xã Pà Vầy Sủ Vương Thị Hương cho biết: “Đối với Trường Phổ thông nội trú liên cấp, trong khi tiến độ hoàn thiện hạ tầng đang được tiếp tục, trước mắt xã chỉ đạo xây dựng phương án cụ thể trên quan điểm vừa bảo đảm công tác dạy và học, đồng thời phải bảo đảm an toàn cho học sinh”.

Tại Trường Phổ thông Nội trú Tiểu học và THCS Phố Bảng, hiện tại nhà trường đang tổ chức dạy, ăn ở nội trú cho các em tạm thời tại Trường Mầm non Phố Bảng – Phân hiệu Phố Là.

Hiện, cơ sở này được chọn là địa điểm chính và gần trường mới đang xây nhất, có 705 học sinh đang học tập tại trường, trong đó có 175 em đang ở nội trú do nhà ở cách xa trường.

Với số lượng học sinh đông, việc tổ chức ăn trưa được nhà trường chia thành hai ca, một ca dành cho học sinh tiểu học và một ca dành cho học sinh THCS. Đối với đa số những học sinh ở khu vực gần trường trước mắt chủ yếu tổ chức ăn bán trú (tức ăn trưa – PV).

Đồng thời, nhà trường cũng duy trì cho học sinh học nhờ và lưu trú tạm thời tại các cơ sở khác như: Phố Bảng, Lũng Thầu và Phố Cáo….

Ở cơ sở Trường PTDTBT Tiểu học Phố Bảng (trường chính), trước mắt nhà trường gửi 43 em học sinh lớp 4 và 5 học nhờ và chỉ duy trì  cho học sinh ăn trưa, do phần đa các em đều có nhà gần trường.

Tại Trường Tiểu học và THCS Phố Cáo, nhà trường đang gửi 84 em học nhờ, trong đó có 50 em ở nội trú tại trường, có cơ sở hạ tầng bảo đảm.

Riêng tại Trường PTDTBT Tiểu học Phố Bảng – Phân hiệu Lũng Thầu, có 245 học sinh được gửi học nhờ, trong đó có 190 em đang ở nội trú.

Theo thầy Phan Xuân Thủy - Hiệu trưởng Trường Phổ thông Nội trú Tiểu học và THCS Phố Bảng, các cơ sở trường mà nhà trường gửi học sinh học nhờ đều có cơ sở hạ tầng bảo đảm, các em vẫn là học sinh của Trường Phổ thông Nội trú Tiểu học và THCS Phố Bảng, được tuyển theo các tiêu chí của nhà trường.

Việc học tập, ăn uống và sinh hoạt tại các cơ sở khác là phương án tạm thời trong thời gian chưa thể tập trung về cơ sở chính do cơ sở hạ tầng mới chưa xong.

Cùng với việc bố trí nơi học và nơi ở, việc bảo đảm bữa ăn cho học sinh tại nhiều địa điểm cũng là vấn đề nhà trường phải tính toán.

Theo thầy Phan Xuân Thủy, nhà trường thực hiện hai phương án tổ chức nấu ăn. Với những cơ sở có đông học sinh, nhà trường phân công, cử nhân viên cấp dưỡng từ cơ sở chính đến hỗ trợ nấu ăn.

Đối với những nơi có ít học sinh, như cơ sở Trường Tiểu học và THCS Phố Cáo, nhà trường phối hợp với trường sở tại thuê nhân viên cấp dưỡng tại chỗ. Kinh phí ăn uống và các chế độ của học sinh vẫn được nhà trường thực hiện theo quy định.

Với số lượng học sinh lớn, công tác tổ chức ăn bán trú là một trong những nhiệm vụ quan trọng.

Theo tiến độ, Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Pà Vầy Sủ và Trường Phổ thông Nội trú Tiểu học và THCS Phố Bảng sẽ hoàn thiện vào cuối tháng 10.

Vì thế, trong thời gian chờ trường mới hoàn thiện, nhà trường phải đồng thời giải quyết nhiều nhiệm vụ như: Duy trì lớp học tại các điểm, bố trí giáo viên, xây dựng thời khóa biểu phù hợp, tổ chức ăn bán trú, cung ứng thực phẩm, bảo đảm nhân lực cấp dưỡng, quản lý học sinh ngoài giờ học, trực đêm, duy trì điện nước và chăm sóc sức khỏe học sinh.

Đây là giai đoạn chuyển tiếp với nhiều khó khăn khi hoạt động giáo dục được tổ chức phân tán. Song, bằng sự chủ động, linh hoạt trong tổ chức dạy học và quản lý, đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên các trường đang từng bước thích ứng với điều kiện thực tế, giữ vững nền nếp dạy và học, chăm lo đời sống học sinh.