Chính quyền 2 cấp ở Quảng Ninh chuyển từ ổn định sang hiệu quả

Sau 1 năm triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Quảng Ninh bước đầu ghi nhận những kết quả rõ nét trong tinh gọn tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu lực quản lý và cải cách hành chính.

Bộ máy mới cơ bản vận hành ổn định, thông suốt, không làm gián đoạn hoạt động chỉ đạo, điều hành và giải quyết thủ tục hành chính cho người dân, doanh nghiệp.

Từ ngày 1/7/2025, Quảng Ninh chính thức vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Đây là bước đi lớn trong thực hiện chủ trương của Trung ương về sắp xếp đơn vị hành chính, tinh giản đầu mối, đổi mới phương thức quản trị.

Với cách làm chủ động, đồng bộ, tỉnh được đánh giá là một trong những địa phương triển khai sớm và quyết liệt.

Kết quả dễ nhận thấy là bộ máy hành chính được thu gọn mạnh. Từ 171 xã, phường, thị trấn, toàn tỉnh còn 54 xã, phường, đặc khu.

Cùng với đó, Quảng Ninh giảm 6 cơ quan chuyên môn cấp tỉnh, 1 tổ chức hành chính và 241 đơn vị sự nghiệp công lập.

Việc giảm đầu mối giúp hạn chế tầng nấc trung gian, tập trung nguồn lực và tạo điều kiện phân cấp, phân quyền mạnh hơn cho cơ sở.

Không chỉ dừng ở sắp xếp tổ chức, hiệu quả điều hành và cải cách hành chính cũng có chuyển biến tích cực.

Theo đánh giá của UBND tỉnh, 100% thủ tục hành chính đã được cung cấp dưới hình thức dịch vụ công trực tuyến; hơn 90% hồ sơ công việc được xử lý trên môi trường điện tử; tỷ lệ giải quyết thủ tục hành chính đúng hạn và trước hạn đạt trên 98%.

Những kết quả này là nền tảng quan trọng để Quảng Ninh tiếp tục xây dựng chính quyền số, nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Trong thực tế, nhiều công việc trước đây phải qua nhiều tầng nấc xin ý kiến nay được xử lý trực tiếp tại cơ sở, góp phần rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ, tăng tính chủ động trong quản lý địa bàn.

Một số lĩnh vực như giải phóng mặt bằng, quản lý đất đai, trật tự đô thị, cung cấp dịch vụ công đã có chuyển biến rõ hơn khi thẩm quyền được phân về gần dân hơn.

Cấp xã không chỉ thực hiện nhiệm vụ hành chính thông thường mà từng bước trở thành cấp quản trị trực tiếp, xử lý nhanh các vấn đề phát sinh tại địa bàn.

Để đáp ứng yêu cầu mới, Quảng Ninh thực hiện điều chỉnh biên chế theo hướng “giảm trên, tăng dưới”.

Theo phương án năm 2026, tỉnh giảm 1.737 chỉ tiêu biên chế tại các sở, ngành cấp tỉnh để bổ sung cho cấp xã. Hơn 200 công chức, viên chức cũng được tiếp nhận, biệt phái về cơ sở nhằm tăng cường năng lực vận hành ở địa phương.

Tỉnh cũng hoàn thành việc sắp xếp hơn 1.500 viên chức, người lao động sau khi chuyển giao các trạm y tế về UBND cấp xã; đồng thời bố trí lại nhân sự tại Trung tâm Phục vụ hành chính công và các đơn vị chuyên môn. Việc điều động, luân chuyển bước đầu góp phần khắc phục tình trạng thừa, thiếu nhân lực cục bộ sau sắp xếp.

Tuy nhiên, quá trình vận hành cũng bộc lộ những vấn đề cần tiếp tục xử lý. Khó khăn đáng chú ý là phân cấp, phân quyền ở một số lĩnh vực chưa thật sự đồng bộ, rõ việc, rõ trách nhiệm.

Có thời điểm, một số địa phương còn lúng túng trong xác định thẩm quyền; cơ chế phối hợp giữa cấp xã với sở, ngành chưa thật sự nhịp nhàng, ảnh hưởng đến tiến độ xử lý công việc.

Chất lượng đội ngũ cán bộ cơ sở cũng là yêu cầu đặt ra cấp thiết. Sau sắp xếp, địa bàn quản lý rộng hơn, khối lượng công việc tăng, trong khi năng lực của một bộ phận cán bộ chưa theo kịp yêu cầu, nhất là ở các lĩnh vực chuyển đổi số, quản trị dữ liệu, đất đai, đầu tư công và xử lý thủ tục hành chính phức tạp.

Bên cạnh đó, hạ tầng công nghệ thông tin và hệ thống dữ liệu phục vụ quản trị địa phương vẫn còn điểm nghẽn. Một số xã, nhất là địa bàn vùng sâu, vùng xa, hạ tầng số chưa đồng bộ; việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các ngành chưa hoàn toàn thông suốt. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng vận hành chính quyền số ở cơ sở.

Công tác quản lý tài sản công sau sắp xếp cũng đặt ra áp lực không nhỏ. Một số trụ sở, cơ sở vật chất dôi dư chưa được khai thác hiệu quả, trong khi nhu cầu đầu tư trang thiết bị, cơ sở làm việc cho các đơn vị mới còn lớn, nhất là tại các xã, đặc khu có địa bàn rộng, dân cư phân tán.

Tại hội nghị sơ kết, lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh thẳng thắn nhìn nhận những hạn chế phát sinh trong thực tiễn để tiếp tục điều chỉnh.

Ông Bùi Văn Khắng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh, yêu cầu rà soát toàn diện tổ chức bộ máy sau sắp xếp, bảo đảm đồng bộ giữa chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và cơ cấu tổ chức; kịp thời khắc phục những nội dung còn chồng chéo, bất cập.

Thời gian tới, Quảng Ninh xác định tiếp tục hoàn thiện cơ chế phân cấp, ủy quyền theo hướng rõ việc, rõ trách nhiệm; tăng cường kiểm tra, giám sát và đề cao trách nhiệm người đứng đầu.

Cải cách hành chính, xây dựng chính quyền số thực chất tiếp tục được coi là nhiệm vụ trọng tâm, trong đó sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp là thước đo quan trọng.

Một giải pháp căn cơ được tỉnh đặt ra là nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức. Giai đoạn 2026-2030, Quảng Ninh dự kiến tổ chức 574 lớp đào tạo, bồi dưỡng với hơn 38.000 lượt học viên; riêng năm 2026 tổ chức 122 lớp cho hơn 10.700 lượt người. Nội dung đào tạo tập trung vào kỹ năng quản trị hiện đại, chuyển đổi số, quản lý nhà nước và kỹ năng phục vụ nhân dân.

Tỉnh cũng tiếp tục rà soát chính sách thu hút nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực công nghệ thông tin, chuyển đổi số, quy hoạch, đầu tư và quản trị công; đồng thời quan tâm ổn định đội ngũ cán bộ tại vùng khó khăn, biên giới, hải đảo để bảo đảm bộ máy cơ sở hoạt động bền vững.

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp ngày 29/5, ông Quản Minh Cường, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh, ghi nhận nỗ lực của toàn hệ thống chính trị, đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang và nhân dân trong tỉnh.

Theo ông Quản Minh Cường, yêu cầu trong giai đoạn tới không chỉ là “vận hành ổn định” mà phải chuyển mạnh sang “vận hành hiệu quả, tạo đột phá phát triển”. Trong bối cảnh Bộ Chính trị đã đồng ý chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh, mô hình chính quyền 2 cấp cần trở thành nền tảng cho hệ thống quản trị hiện đại, liên thông, dựa trên dữ liệu và có khả năng phản ứng nhanh trước yêu cầu phát triển mới.

Sau 1 năm triển khai, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại Quảng Ninh đã tạo ra những thay đổi quan trọng trong tổ chức bộ máy, cải cách hành chính và phương thức phục vụ nhân dân.

Dù còn không ít việc phải làm, cách tiếp cận chủ động, cầu thị và quyết liệt đang giúp Quảng Ninh từng bước hoàn thiện mô hình quản trị tinh gọn, hiện đại, hiệu lực và gần dân hơn.