Căn cứ pháp lý trong việc con trai bà Nguyễn Phương Hằng đặt 10 tỷ đồng để xin cho mẹ được tại ngoại

Bị can nộp bao nhiêu tiền thì được tại ngoại?

Tuyên Quang: Bị cáo bị bệnh nặng mong muốn được tại ngoại để khám chữa bệnh

Liên quan đến vụ án bà Nguyễn Phương Hằng - Tổng giám đốc Công ty cổ phần Đại Nam (Bình Dương), mới đây, con trai bà Phương Hằng là anh Nguyễn Quang Tuấn vừa có gửi đơn đến Công an TP.HCM và VKSND TP.HCM xin được nộp tiền bảo đảm nhằm thay thế biện pháp ngăn chặn, cho mẹ được tại ngoại để điều trị bệnh.

Theo anh Tuấn, bà Hằng phạm tội lần đầu, nhân thân tốt, chưa có tiền án, có địa chỉ cư trú rõ ràng. Trước khi bị bắt có nhiều bằng khen, giấy khen của nhiều cơ quan, tổ chức xã hội về hoạt động từ thiện. Sau khi bị bắt đến nay, mẹ anh cũng đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, nhận thức được sai phạm và cam kết không tái phạm… Anh Tuấn cho rằng hành vi của mẹ anh không thuộc các trường hợp không được áp dụng biện pháp đặt tiền để bảo đảm.

Do đó, anh Nguyễn Quang Tuấn mong Cơ quan điều tra, VKS xem xét việc mẹ mình đang phải điều trị nhiều bệnh như cao huyết áp, rối loạn lo âu, tiền đình, thiếu máu, mất ngủ kéo dài, u xơ tử cung, là người chăm sóc mẹ già hơn 90 tuổi cùng 2 con nhỏ. Bởi những lẽ đó, anh Tuấn xin được đặt số tiền bảo đảm là 10 tỷ đồng để thay thế biện pháp ngăn chặn cho mẹ mình cho đến khi kết thúc vụ án.

Chia sẻ về vấn đề này, Tiến sĩ, Luật sư Đặng Văn Cường - Đoàn luật sư TP Hà Nội cho biết, theo quy định của pháp luật thì bị can đang bị tạm giam để điều tra có thể được thay đổi biện pháp ngăn chặn bằng biện pháp "đặt tiền để bảo đảm" theo quy định tại điều 122 bộ luật tố tụng hình sự hoặc được người thân bảo lãnh để chuyển sang biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú theo Điều 123 Bộ luật tố tụng hình sự.

"Đặt tiền để bảo đảm" là biện pháp ngăn chặn thay thế tạm giam. Căn cứ tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi, nhân thân và tình trạng tài sản của bị can, bị cáo, Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát, Tòa án có thể quyết định cho họ hoặc người thân thích của họ đặt tiền để bảo đảm.

Bị can, bị cáo được đặt tiền phải làm giấy cam đoan thực hiện các nghĩa vụ: Có mặt theo giấy triệu tập, trừ trường hợp vì lý do bất khả kháng hoặc do trở ngại khách quan; Không bỏ trốn hoặc tiếp tục phạm tội; Không mua chuộc, cưỡng ép, xúi giục người khác khai báo gian dối, cung cấp tài liệu sai sự thật; không tiêu hủy, giả mạo chứng cứ, tài liệu, đồ vật của vụ án, tẩu tán tài sản liên quan đến vụ án; không đe dọa, khống chế, trả thù người làm chứng, bị hại, người tố giác tội phạm và người thân thích của những người này.

Trường hợp bị can, bị cáo vi phạm nghĩa vụ cam đoan quy định tại khoản này thì bị tạm giam và số tiền đã đặt bị tịch thu, nộp ngân sách nhà nước.

Như vậy có thể nhận định, việc con trai bà Nguyễn Phương Hằng xin được đặt số tiền bảo đảm là 10 tỷ đồng để thay thế biện pháp ngăn chặn cho mẹ mình cho đến khi kết thúc vụ án là có thể xem xét theo quy định của pháp luật để đảm bảo quyền công dân của bị can Nguyễn Phương Hằng. Tuy nhiên, nếu bị can, bị cáo vi phạm nghĩa vụ cam đoan quy định thì sẽ bị tạm giam và số tiền đã đặt bị tịch thu, nộp ngân sách Nhà nước.

"Thông thường, cơ quan tố tụng sẽ áp dụng biện pháp bảo lãnh theo quy định của pháp luật để thay đổi biện pháp ngăn chặn nếu có căn cứ bị can đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tự nguyện bồi thường khắc phục hậu quả. Khi cơ quan tiến hành tố tụng có niềm tin rằng bị can được thả ra sẽ không bỏ trốn, không tiếp tục phạm tội, không cản trở hoạt động điều tra...

Còn trường hợp vụ án phức tạp, gây dư luận xấu, không có căn cứ cho thấy bị can thành khẩn khai báo, có thể xảy ra trường hợp bị can bỏ trốn hoặc tiếp tục phạm tội, cản trở hoạt động điều tra thì cơ quan tiến hành tố tụng sẽ không thay đổi biện pháp ngăn chặn" - Luật sư Cường chia sẻ.

Được biết, vào ngày 5/10, ông Tuấn cũng có đơn gửi các cơ quan tố tụng ở TP.HCM xin khoan hồng, giảm nhẹ hình phạt cho mẹ và xin được bảo lãnh cho bà Phương Hằng tại ngoại để điều trị bệnh.

Trước đó, vào ngày 6/9, VKSND TP.HCM đã ra quyết định trả hồ sơ, đề nghị điều tra bổ sung để làm rõ vai trò đồng phạm, đồng thời xem xét việc nhập vụ án liên quan đến bị can Nguyễn Phương Hằng do Công an Bình Dương khởi tố, nhằm giải quyết triệt để vụ án.

Ngay sau khi VKS trả hồ sơ, Cơ quan CSĐT Công an TP.HCM đã gia hạn tạm giam thêm đối với bị can Hằng. Vụ án do Cơ quan CSĐT Công an TP.HCM thụ lý, Nguyễn Phương Hằng bị đề nghị truy tố về hành vi “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân” theo Điều 331 Bộ luật Hình sự năm 2015.

Cũng trong ngày 6/9, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bình Dương đã hoàn tất Kết luận điều tra, đề nghị VKSND cùng cấp truy tố bà Phương Hằng về cùng tội danh trên.

Mức tiền nộp để được tại ngoại

Căn cứ theo quy định tại Thông tư liên tịch 06/2018/TTLT-BCA-BQP-BTC-VKSNDTC-TANDTC:

Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát, Tòa án quyết định mức tiền cụ thể mà bị can, bị cáo phải đặt để bảo đảm, nhưng không dưới:

- 30 triệu đồng đối với tội phạm ít nghiêm trọng;

- 100 triệu đồng đối với tội phạm nghiêm trọng;

- 200 triệu đồng đối với tội phạm rất nghiêm trọng;

- 300 triệu đồng đối với tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.

Theo Kết luận điều tra của Cơ quan CSĐT Công an TP.HCM, khoảng tháng 3/2021, thông qua các tài khoản mạng xã hội YouTube và TikTok, bà Nguyễn Phương Hằng đã tổ chức nhiều buổi livestream để nói về nhiều chủ đề, nhiều nội dung khác nhau được nhiều người theo dõi, chia sẻ, bình luận.

Tại các buổi livestream, bà Phương Hằng đã phát ngôn những nội dung về chuyện bí mật đời tư cá nhân và những nội dung gây ảnh hưởng uy tín, danh dự của một số người như nghệ sĩ Hoài Linh, ca sĩ Vy Oanh và bà Hàn Ni.

Trong quá trình điều tra, bà Nguyễn Phương Hằng khai nhận, các thông tin mà bà đã phát ngôn về các cá nhân trên là do bà đọc trên mạng Internet, báo chí và nằm mơ... chứ chưa được kiểm chứng và không có căn cứ.

Đối với những cá nhân có liên quan, tham gia giúp sức cho hoạt động của Nguyễn Phương Hằng, Cơ quan điều tra đã trưng cầu giám định các nội dung liên quan, nhưng chưa có kết quả, khi có kết quả sẽ tiếp tục xử lý theo quy định của pháp luật.

Đối với các cá nhân sử dụng kênh YouTube để chia sẻ thông tin liên quan đến Nguyễn Phương Hằng nhằm mục đích câu like, tăng thu nhập, Cơ quan CSĐT Công an TP.HCM và các đơn vị chức năng có liên quan sẽ xác minh, làm rõ nhằm xử lý.