Cà Mau: Định hướng nào cho việc tinh gọn bộ máy, tự chủ bền vững mô hình sáp nhập Trường Y

Theo đó, Bộ Nội vụ đề nghị UBND cấp tỉnh chủ động nghiên cứu, rà soát, xây dựng phương án sắp xếp các ĐVSNCL thuộc phạm vi quản lý theo từng ngành, lĩnh vực, bảo đảm phù hợp với định hướng của Ban Chỉ đạo Trung ương. Phương án sắp xếp phải được gửi Ban Thường vụ Đảng ủy Chính phủ xem xét, quyết định và gửi Bộ Nội vụ tổng hợp trước ngày 25/9/2025.

Tinh gọn bộ máy, nâng cao chất lượng Giáo dục – Đào tạo

Tại Công văn 8150/BNV-TCBC, Bộ Nội vụ nêu rõ một số định hướng trọng tâm trong sắp xếp, tổ chức lại các đơn vị sự nghiệp công lập (ĐVSNCL). Cụ thể, mỗi tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tối đa không quá 03 Ban Quản lý dự án thuộc UBND cấp tỉnh. Trên cơ sở yêu cầu thực tiễn, địa phương có thể xem xét thành lập Ban Quản lý dự án khu vực liên xã, phường hoặc Ban Quản lý dự án cấp xã khi thật sự cần thiết. Các Ban Quản lý dự án phải hoạt động theo cơ chế tự chủ tài chính, tự bảo đảm kinh phí hoạt động.

Bên cạnh đó, Bộ Nội vụ yêu cầu tinh gọn đầu mối bên trong các ĐVSNCL, cơ cấu lại hoặc giải thể các đơn vị hoạt động kém hiệu quả; đồng thời nghiên cứu tổ chức 01 ĐVSNCL cấp xã để cung cấp các dịch vụ công cơ bản, thiết yếu cho người dân trên địa bàn như văn hóa, thể thao, thông tin – truyền thông, môi trường, nông nghiệp…

Đối với lĩnh vực giáo dục – đào tạo, Bộ Nội vụ đề nghị các địa phương rà soát, sắp xếp, điều chỉnh hệ thống trường trung học phổ thông, trung học cơ sở, tiểu học, mầm non và các trường liên cấp, bảo đảm phù hợp với điều kiện thực tiễn, quy mô dân số và yêu cầu phát triển.

Đáng chú ý, Bộ Nội vụ định hướng hợp nhất Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp và Trung tâm Giáo dục thường xuyên thành trung học nghề tương đương cấp trung học phổ thông, trực thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo, tổ chức cung ứng dịch vụ sự nghiệp công theo khu vực liên phường, xã.

Đối với hệ thống dạy nghề, mỗi tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương không quá 03 trường dạy nghề, không tính các cơ sở đã tự bảo đảm chi thường xuyên trở lên.

Kiện toàn y tế liên vùng, tăng tự chủ, giảm gánh nặng ngân sách

Trong lĩnh vực y tế, Bộ Nội vụ nhấn mạnh yêu cầu kiện toàn hệ thống y tế dự phòng, đồng thời bảo đảm mỗi tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có ít nhất 01 bệnh viện đạt cấp chuyên sâu, có bệnh viện lão khoa hoặc bệnh viện đa khoa có khoa lão khoa.

Theo định hướng mới, trạm y tế xã, phường, đặc khu sẽ trực thuộc UBND cấp xã; đồng thời duy trì các điểm khám bệnh trên cơ sở trạm y tế cấp xã trước đây nhằm đáp ứng nhu cầu phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe ban đầu và khám, chữa bệnh cơ bản cho nhân dân.

Bộ Nội vụ cũng yêu cầu chuyển Trung tâm y tế, bệnh viện đa khoa cấp huyện trước đây về trực thuộc Sở Y tế, tổ chức chăm sóc, khám chữa bệnh theo khu vực liên phường, xã, phù hợp với mô hình quản lý tập trung, chuyên môn hóa cao hơn.

Một nội dung quan trọng khác được Bộ Nội vụ nhấn mạnh là hoàn thành lộ trình tính giá dịch vụ sự nghiệp công, bảo đảm tính đúng, tính đủ chi phí theo quy định của pháp luật về giá, làm cơ sở đặt hàng hoặc đấu thầu cung ứng dịch vụ sự nghiệp công.

Việc này nhằm thúc đẩy tự chủ tài chính của các ĐVSNCL, từng bước giảm số lượng viên chức hưởng lương từ ngân sách nhà nước, đồng thời khuyến khích xã hội hóa, tạo điều kiện cho các đơn vị ngoài công lập và nhà đầu tư tham gia cung ứng dịch vụ công trong các lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao, môi trường, nông nghiệp…

Bộ Nội vụ đề nghị các địa phương quan tâm chỉ đạo, tổ chức thực hiện nghiêm túc, đúng thời hạn, bảo đảm tiến độ tổng hợp báo cáo Ban Chỉ đạo Trung ương.

Mạnh dạn tự chủ tài chính 100%, hướng tới bền vững

Trong bối cảnh triển khai chủ trương sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập, vấn đề sáp nhập Trường Cao đẳng Y tế Bạc Liêu và Trường Cao đẳng Y tế Cà Mau đang thu hút nhiều ý kiến của các chuyên gia, nhà quản lý.

Trao đổi về định hướng sáp nhập hai trường, TS Phạm Quốc Sử – Phó Giám đốc Sở Tư pháp tỉnh Cà Mau cho rằng: “Việc xác định lộ trình tự chủ tài chính sau sáp nhập cần được cân nhắc thận trọng, dựa trên thực tiễn hoạt động và năng lực của từng đơn vị. Trường Cao đẳng Y tế Bạc Liêu đã thực hiện cơ chế tự chủ tài chính hoàn toàn trong 5 năm qua và được đánh giá hoạt động hiệu quả, trong khi Trường Cao đẳng Y tế Cà Mau đến năm 2025 mới đạt mức tự chủ khoảng 47%”.

Theo đề án hợp nhất, mục tiêu đặt ra là đến năm 2026 tự chủ 81% và đến năm 2030 đạt 86%. Tuy nhiên, TS Sử cho rằng lộ trình này cần được xem xét điều chỉnh, hướng tới tự chủ 100% về tài chính, phù hợp với xu thế và khung pháp lý hiện hành.

Theo TS Phạm Quốc Sử cho biết, Nghị định số 111/2025/NĐ-CP của Chính phủ và Thông tư số 17/2024/TT-BYT của Bộ Y tế đã mở ra nhiều cơ chế mới, tạo điều kiện thuận lợi cho các cơ sở đào tạo y tế thực hiện tự chủ tài chính hoàn toàn.

“Tự chủ 100% không chỉ giúp giảm gánh nặng cho ngân sách nhà nước, mà còn tăng tính chủ động trong sử dụng nguồn thu, linh hoạt phân bổ chi thường xuyên; đồng thời tạo điều kiện nâng cao thu nhập cho viên chức, thu hút giảng viên, chuyên gia chất lượng cao, từng bước xây dựng thương hiệu trường đào tạo y tế uy tín của khu vực Đồng bằng sông Cửu Long” - TS Phạm Quốc Sử nhấn mạnh.

Tổ chức không gian đào tạo hợp lý, hướng tới phát triển bền vững

Về tổ chức không gian đào tạo, TS Phạm Quốc Sử đề xuất đặt trụ sở chính của Trường Cao đẳng Y tế sau sáp nhập tại phường Bạc Liêu. Theo TS Sử, chủ trương của tỉnh Cà Mau xác định các phường Bạc Liêu là trung tâm văn hóa, giáo dục – đào tạo và đổi mới sáng tạo; trong khi cơ sở vật chất hiện tại của Trường Cao đẳng Y tế Bạc Liêu khá hiện đại, đáp ứng tốt yêu cầu đào tạo.

Trong khi đó, cơ sở Trường Cao đẳng Y tế Cà Mau nên được xác định là cơ sở 2, phù hợp với mô hình đào tạo phân tán, phục vụ địa bàn rộng, tạo thuận lợi cho người học.

TS Phạm Quốc Sử cũng phân tích, Trường Cao đẳng Y tế Bạc Liêu có lợi thế về vị trí khi gần các bệnh viện thực hành, giáp ranh Sóc Trăng, Hậu Giang củ– những địa phương hiện chưa có trường đào tạo y tế, do đó nguồn tuyển sinh sẽ phong phú hơn. Đồng thời, cơ sở thực hành của trường có thể phát triển các dịch vụ y tế – đào tạo nếu thực hiện tự chủ tài chính hoàn toàn.

Theo TS Sử, phương án đặt trụ sở chính tại Bạc Liêu, cơ sở 2 tại Cà Mau vừa phù hợp với định hướng phát triển không gian giáo dục – đào tạo của tỉnh, vừa tạo điều kiện thuận lợi cho người học, giảm chi phí đi lại, nâng cao hiệu quả tuyển sinh.

“Đây là hướng đi bảo đảm hài hòa giữa chủ trương sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập, yêu cầu tự chủ tài chính và mục tiêu phát triển lâu dài, bền vững của Trường Cao đẳng Y tế sau sáp nhập” - TS Phạm Quốc Sử nhấn mạnh.

Chia sẻ với phóng viên, TS Phạm Thị Nhã Trúc – Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Y tế Bạc Liêu cho rằng: “Việc sáp nhập không chỉ là yêu cầu tất yếu từ chủ trương của Trung ương, mà còn là cơ hội quan trọng để tái cấu trúc, nâng cao chất lượng đào tạo và năng lực tự chủ của nhà trường. Trường Cao đẳng Y tế Bạc Liêu đã có nhiều năm thực hiện cơ chế tự chủ tài chính hoàn toàn, từng bước xây dựng mô hình quản trị linh hoạt, chủ động trong khai thác nguồn thu, đầu tư cơ sở vật chất, mở rộng ngành nghề đào tạo gắn với nhu cầu thực tiễn của hệ thống y tế cơ sở và khu vực”.

“Việc sáp nhập nếu được tổ chức bài bản, có lộ trình phù hợp sẽ phát huy thế mạnh của cả hai trường, tránh trùng lặp ngành nghề, tiết kiệm chi phí quản lý, đồng thời mở rộng quy mô đào tạo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực y tế cho tỉnh và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long” - TS Phạm Thị Nhã Trúc nhấn mạnh.

Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Y tế Bạc Liêu cũng bày tỏ đồng thuận cao với định hướng tự chủ tài chính 100% sau sáp nhập, cho rằng đây là hướng đi phù hợp với năng lực hiện có của nhà trường và xu thế phát triển chung của các cơ sở đào tạo y tế hiện nay.

“Quan trọng nhất là sau sáp nhập, nhà trường phải giữ vững chất lượng đào tạo, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của ngành y tế, đồng thời xây dựng thương hiệu Trường Cao đẳng Y tế mạnh, có uy tín trong khu vực” - TS Phạm Thị Nhã Trúc khẳng định.