Buộc tội, gỡ tội, bào chữa: Theo nguyên tắc nào?
Bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân được quyền đọc, ghi chép tài liệu từ sau khi kết thúc điều tra.
Dùng vũ lực để đòi nợ, chủ nợ thành bị cáo
Bị cáo Châu Thị Thu Nga xin trả tự do cho 9 đồng phạm
Tin nên đọc
Bộ Công an, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tòa án nhân dân tối cao, Bộ Quốc phòng đang lấy ý kiến về dự thảo Thông tư liên tịch quy định về trình tự, thủ tục, thời hạn, địa điểm bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân đọc, ghi chép bản sao tài liệu hoặc tài liệu được số hóa liên quan đến việc buộc tội, gỡ tội hoặc bản sao tài liệu khác liên quan đến việc bào chữa.
Được đọc tài liệu từ khi nào?
Theo đó, Thông tư liên tịch này quy định về trình tự, thủ tục, thời hạn, địa điểm bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân đọc, ghi chép bản sao tài liệu hoặc tài liệu được số hóa (gọi chung là tài liệu) liên quan đến việc buộc tội, gỡ tội hoặc bản sao tài liệu khác liên quan đến việc bào chữa khi họ có yêu cầu theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự.
Đối tượng áp dụng của Thông tư liên tịch này là các cơ quan, người có thẩm quyền tiến hành tố tụng, cơ sở giam giữ, bị can, người đại diện theo pháp luật của pháp nhân và cơ quan, tổ chức, cá nhân khác có liên quan.
Bản sao tài liệu là một bộ phận của hồ sơ vụ án hình sự, phải đảm bảo đúng, đầy đủ nội dung như bản gốc hồ sơ vụ án; không được sửa chữa, làm thay đổi nội dung của bản gốc, bản sao tài liệu hồ sơ vụ án.
Việc đọc, ghi chép bản sao tài liệu liên quan đến việc buộc tội, gỡ tội hoặc bản sao tài liệu khác liên quan đến việc bào chữa phải tuân thủ các quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự và các quy định pháp luật khác có liên quan.
Đồng thời, bảo đảm tuân thủ đầy đủ trình tự, thủ tục, thời hạn, địa điểm, quyền của bị can, người đại diện theo pháp luật của pháp nhân được đọc, ghi chép bản sao tài liệu liên quan đến việc buộc tội, gỡ tội hoặc bản sao tài liệu khác liên quan đến việc bào chữa khi họ có yêu cầu.
Bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân được quyền đọc, ghi chép tài liệu từ sau khi kết thúc điều tra, trong giai đoạn truy tố đến trước khi Tòa án có quyết định đưa vụ án ra xét xử.
Việc cho bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân đọc, ghi chép bản sao tài liệu phải đảm bảo các yêu cầu giữ bí mật theo quy định của pháp luật, không gây cản trở và đảm bảo thời hạn của hoạt động điều tra, truy tố, xét xử.
Cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng đang thụ lý, giải quyết vụ án quyết định việc sao tài liệu cho bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân đọc, ghi chép khi họ có yêu cầu. Quy trình số hóa tài liệu được thực hiện theo quy định của Bộ Công an, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Toà án nhân dân tối cao và Bộ Quốc phòng.
Tài liệu được từ chối đọc, ghi chép tiếp trong trường hợp nào?
Điều kiện bảo đảm thực hiện quyền được đọc, ghi chép bản sao tài liệu của bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân được quy định tại Điều 3 Dự thảo Thông tư liên tịch.
Trong đó, tại Khoản 2 Điều 3 quy định trường hợp cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng đang thụ lý, giải quyết vụ án phải từ chối việc cho bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân được đọc, ghi chép tài liệu hoặc từ chối việc cho bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân tiếp tục đọc, ghi chép tài liệu.
Cụ thể, tài liệu được từ chối đọc, ghi chép tiếp trong các trường hợp: Các tài liệu liên quan đến bí mật nhà nước; bí mật nghề nghiệp, bí mật kinh doanh, bí mật đời tư của cá nhân, bí mật gia đình của người tham gia tố tụng đã yêu cầu cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng giữ bí mật theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự và các quy định của pháp luật có liên quan;
Các thông tin, tài liệu mà người tham gia tố tụng là người tố giác, báo tin về tội phạm, kiến nghị khởi tố có yêu cầu cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng giữ bí mật;
Các quyết định, lệnh, văn bản tố tụng đã được cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng giao cho bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự.
Trong các trường hợp sau, việc tiếp tục đọc tài liệu cũng được từ chối: Có căn cứ xác định bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân có hành vi mua chuộc, cưỡng ép, xúi giục người khác khai báo gian dối, cung cấp tài liệu sai sự thật; tiêu hủy, giả mạo chứng cứ, tài liệu, dữ liệu điện tử, đồ vật của vụ án; đe dọa, khống chế, trả thù người làm chứng, bị hại, người tố giác tội phạm và người thân thích của những người này;
Có căn cứ xác định bị can hoặc người đại diện theo pháp luật của pháp nhân tiết lộ thông tin vụ án, bí mật điều tra mà mình biết; sử dụng tài liệu đã được đọc, ghi chép vào mục đích xâm phạm lợi ích của Nhà nước, lợi ích công cộng, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.
Khi chưa kết thúc điều tra vụ án, phục hồi điều tra, điều tra bổ sung, điều tra lại vụ án, tòa án đã có quyết định đưa vụ án ra xét xử; hoặc cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng đã ra quyết định đình chỉ điều tra hoặc tạm đình chỉ điều tra, đình chỉ điều tra hoặc tạm đình chỉ điều tra đối với bị can, đình chỉ vụ án hoặc tạm đình chỉ vụ án;
Đình chỉ vụ án hoặc tạm đình chỉ vụ án đối với bị can; hoặc bị can là người có nhược điểm về thể chất hoặc có nhược điểm về tâm thần mà không thể tự bào chữa, thì cơ quan tiến hành tố tụng có thẩm quyền cũng có quyền từ chối cho đọc tiếp tài liệu.
