Bộ Tài chính đề xuất sửa quy định liên quan đến vốn điều lệ của Sở giao dịch Chứng khoán Việt Nam

Theo đó, qua hơn 5 năm triển khai thực hiện, Quyết định số 37/2020/QĐ-TTg đã tạo khuôn khổ pháp lý quan trọng cho việc tổ chức và hoạt động của Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam (VNX).

Tuy nhiên, trong bối cảnh hệ thống pháp luật và yêu cầu phát triển thị trường chứng khoán có nhiều thay đổi, việc tổ chức thực hiện Quyết định cũng đặt ra một số yêu cầu cần tiếp tục hoàn thiện.

Thứ nhất, hệ thống pháp luật về quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp đã được sửa đổi, bổ sung theo hướng tăng cường phân cấp, phân quyền và xác định rõ hơn trách nhiệm của cơ quan đại diện chủ sở hữu. Trong khi đó, một số quy định của Quyết định số 37/2020/QĐ-TTg được xây dựng trên cơ sở pháp luật trước đây, dẫn đến cần rà soát, cập nhật để bảo đảm tính thống nhất với quy định hiện hành về quản trị doanh nghiệp nhà nước.

Thứ hai, quá trình phát triển của thị trường chứng khoán đã xuất hiện nhiều yêu cầu quản lý mới liên quan đến tổ chức và vận hành các khu vực thị trường giao dịch, phát triển sản phẩm mới (thị trường giao dịch tín chỉ các-bon, thị trường giao dịch chứng khoán chuyên biệt cho doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, thị trường giao dịch tín chỉ các-bon trong nước) hiện đại hóa hạ tầng công nghệ thông tin, chuyển đổi số và tăng cường hội nhập quốc tế. Các yêu cầu này đòi hỏi khuôn khổ pháp lý cần có tính linh hoạt hơn để kịp thời đáp ứng sự phát triển của thị trường.

Thứ ba, quá trình chuyên môn hóa các khu vực thị trường giao dịch chứng khoán theo định hướng của Bộ Tài chính, cùng với việc triển khai lộ trình sắp xếp thị trường, phát triển các thị trường giao dịch mới và các sản phẩm giao dịch theo quy định của pháp luật đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện cơ chế phân công nhiệm vụ giữa VNX, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) và Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HOSE), đồng thời xác định rõ hơn thẩm quyền của các cơ quan, tổ chức trong việc tổ chức và vận hành thị trường.

Thứ tư, một số nội dung liên quan đến cơ chế quản trị doanh nghiệp, đánh giá hiệu quả hoạt động doanh nghiệp, cơ chế tài chính và tổ chức thực hiện quyền của cơ quan đại diện chủ sở hữu đã được điều chỉnh tại các văn bản quy phạm pháp luật chuyên ngành được ban hành sau Quyết định số 37/2020/QĐ-TTg. Do đó, cần tiếp tục rà soát để bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ giữa Quyết định số 37/2020/QĐ-TTg với hệ thống pháp luật hiện hành.

Vì vậy, việc sửa đổi, bổ sung Quyết định số 37/2020/QĐ-TTg sẽ tạo cơ sở pháp lý đầy đủ, ổn định cho việc tổ chức, quản lý và vận hành các tổ chức hạ tầng thị trường chứng khoán an toàn, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển của thị trường chứng khoán trong giai đoạn mới.

Tại Quyết định số 37/2020/QĐ-TTg, Thủ tướng Chính phủ thành lập Sở giao dịch Chứng khoán Việt Nam (VNX) theo mô hình công ty mẹ - công ty con trên cơ sở sắp xếp lại Sở giao dịch Chứng khoán Hà Nội và Sở giao dịch Chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh.

VNX là công ty mẹ được tổ chức theo mô hình Công ty TNHH một thành viên do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ. VNX có vốn điều lệ 3,000 tỷ đồng.

VNX có trụ sở chính đặt tại Hà Nội, nắm giữ 100% vốn điều lệ Sở giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) và Sở giao dịch Chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh (HOSE).

Sở giao dịch Chứng khoán Việt Nam có nhiệm vụ chính là xây dựng và ban hành các quy chế về niêm yết chứng khoán, giao dịch chứng khoán, công bố thông tin, thành viên của VNX và các quy chế nghiệp vụ khác liên quan đến tổ chức và hoạt động thị trường giao dịch chứng khoán; ban hành tiêu chí giám sát giao dịch.

Bên cạnh đó, giám sát HNX và HOSE thực hiện các quy chế hoạt động nghiệp vụ; giám sát chung hoạt động giao dịch chứng khoán, hoạt động công bố thông tin của tổ chức niêm yết, tổ chức đăng ký giao dịch và nhà đầu tư thuộc đối tượng công bố thông tin; giám sát tổ chức niêm yết, tổ chức đăng ký giao dịch và nhà đầu tư hoạt động trên thị trường giao dịch chứng khoán theo quy định của pháp luật.

Đồng thời, hỗ trợ phát triển thị trường chứng khoán thông qua việc đào tạo, tuyên truyền, phổ biến kiến thức; cung cấp dịch vụ về thông tin thị trường và thông tin liên quan đến chứng khoán niêm yết, chứng khoán đăng ký giao dịch; cung cấp dịch vụ phát triển hạ tầng công nghệ cho thị trường chứng khoán và các dịch vụ liên quan khác theo quy định tại Điều lệ tổ chức và hoạt động.

Sửa đổi một số nội dung liên quan đến vốn điều lệ

Tại dự thảo, Bộ Tài chính đề xuất sửa đổi, bổ sung một số điểm, khoản của Điều 3 Quyết định số 37/2020/QĐ-TTg (quy định về vốn điều lệ) như sau:

Sửa đổi khoản 2 như sau: "2. Việc điều chỉnh, xác định lại vốn điều lệ của Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam được thực hiện theo quy định tại Luật quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành."

Sửa đổi khoản 3 như sau: "3. Việc đầu tư vốn điều lệ của Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam vào Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội, Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh được thực hiện theo quy định tại Luật quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành.".

Sửa đổi, bổ sung một số điểm

Sửa đổi điểm c khoản 1 như sau: "c) Phê chuẩn hoặc ban hành, sửa đổi, bổ sung Điều lệ theo đề nghị của Hội đồng thành viên Sở giao dịch chứng khoán Việt Nam sau khi có ý kiến của Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.".

Sửa đổi điểm đ khoản 1 như sau: "đ) Thực hiện đánh giá, xếp loại doanh nghiệp đối với Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam theo quy định của pháp luật.".

Sửa đổi điểm c khoản 2 như sau: "c) Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước có ý kiến về nhân sự là Chủ tịch Hội đồng thành viên, Tổng Giám đốc của Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam trước khi Bộ trưởng Bộ Tài chính phê chuẩn hoặc bổ nhiệm, miễn nhiệm.".

Bổ sung điểm h vào sau điểm g khoản 1 như sau: "h) Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành Quyết định quy định về chức năng, nhiệm vụ, việc vận hành thị trường giao dịch chứng khoán và các sản phẩm khác của Sở giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh, Sở giao dịch Chứng khoán Hà Nội theo quy định pháp luật".

Bên cạnh đó, dự thảo đề xuất bãi bỏ khoản 3 và khoản 4 Điều 2; điểm e khoản 1 và khoản 3 Điều 6 Quyết định số 37/2020/QĐ-TTg.