Bộ Công Thương triển khai Chương trình quốc gia về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng

Trên cơ sở các mục tiêu cụ thể được yêu cầu tại Chương trình Quốc gia về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng giai đoạn 2026-2030 (ban hành kèm theo Quyết định số 239/QĐ-BCT), Chương trình hành động của Bộ Công Thương cũng đã đặt ra các mục tiêu cụ thể cần phấn đấu đạt được cho giai đoạn từ nay (năm 2026) đến hết năm 2030, như:

Tiếp tục nghiên cứu, tham mưu, đề xuất cấp có thẩm quyền hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật về bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng.

Đảm bảo 100% các tỉnh, thành phố trên cả nước hằng năm thực hiện các hoạt động hưởng ứng Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam 15 tháng 3; hằng năm, Bộ Công Thương phối hợp với các cơ quan, tổ chức có liên quan tổ chức 01 Lễ phát động cấp quốc gia hưởng ứng Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam.

Đảm bảo 100% Sở Công Thương các tỉnh, thành phố bố trí, công khai thông tin liên hệ, duy trì hoạt động của đầu mối tiếp nhận, tư vấn, hỗ trợ người tiêu dùng trên địa bàn để giải quyết tranh chấp tiêu dùng.

Phấn đấu thành lập 06 tổ chức hòa giải về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên cả nước theo quy định; khuyến khích, hỗ trợ thành lập các tổ chức hòa giải tại các tổ chức xã hội tham gia bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng có đủ điều kiện thực hiện.

Đẩy mạnh công tác phòng ngừa, cảnh báo vi phạm pháp luật đi đôi với việc xây dựng, hoàn thiện cơ chế, tăng cường các chế tài và hoạt động giám sát, kiểm tra, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm.

Thúc đẩy các cơ quan quản lý nhà nước, các tổ chức xã hội tham gia bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng có liên quan thực hiện ít nhất 50 hoạt động khảo sát, thử nghiệm chất lượng hàng hóa, dịch vụ để thông tin, cảnh báo cho người tiêu dùng.

Tiếp tục đẩy mạnh việc thành lập mới, kiện toàn hệ thống, tổ chức, hoạt động, nguồn lực của các tổ chức xã hội có tôn chỉ, mục đích tham gia bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; tạo điều kiện, bảo đảm hoạt động thường xuyên của ít nhất 30 Hội Bảo vệ người tiêu dùng tại 30 tỉnh, thành phố trên cả nước.

Mở rộng phạm vi, nâng cao hiệu quả hoạt động của Hệ thống Tổng đài tư vấn, hỗ trợ người tiêu dùng 1800.6838 và Cơ sở dữ liệu thông tin quốc gia về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; xây dựng và duy trì hệ thống thống nhất về công nghệ thông tin, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, hệ thống chatbot/AI, đảm bảo tích hợp đủ các thông số liên quan đến quá trình tiêu dùng và người tiêu dùng, phục vụ công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Đảm bảo 100% các cơ quan quản lý nhà nước và tổ chức xã hội tham gia bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng ở trung ương và cấp tỉnh trên cả nước được kết nối, chia sẻ thông tin, vận hành đồng bộ, tận dụng tối đa cơ sở dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống” tại các hệ thống và cơ sở dữ liệu nói trên; tiến tới kết nối, chia sẻ thông tin của hệ thống này với các cơ quan nhà nước và tổ chức xã hội có liên quan tại cấp xã.

Đẩy mạnh hoạt động hợp tác quốc tế về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong khu vực và trên thế giới.

Giao nhiệm vụ cụ thể cho cơ quan, đơn vị

Chương trình hành động đã phân công các nhiệm vụ, nội dung công việc cụ thể cho các cơ quan, đơn vị liên quan thuộc Bộ Công Thương và cơ quan, đơn vị liên quan khác trong ngành Công Thương (như: Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia; Vụ Pháp chế; Vụ Kế hoạch, Tài chính và Quản lý doanh nghiệp; Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước; Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số; Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công; Cục Xuất Nhập khẩu; Cục Xúc tiến thương mại; Đơn vị truyền thông thuộc Bộ; Sở Công Thương các tỉnh, thành phố; Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam và các tổ chức xã hội tham gia bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; …).

Trên cơ sở các nhiệm vụ, hoạt động được giao quy định tại Chương trình hành động này,  yêu cầu các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ Công Thương và cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan có trách nhiệm tổ chức, đôn đốc thực hiện các nhiệm vụ và công việc thuộc lĩnh vực được giao bảo đảm chất lượng và đúng tiến độ, thời hạn yêu cầu; tham mưu, đề xuất các giải pháp, biện pháp cụ thể điều hành trong lĩnh vực phụ trách, kịp thời báo cáo Lãnh đạo Bộ xem xét, trình cấp có thẩm quyền đối với những vấn đề vượt thẩm quyền; chịu trách nhiệm trước Lãnh đạo Bộ về kết quả thực hiện các nhiệm vụ đơn vị được giao phụ trách; định kỳ trước ngày 15 tháng 11 hàng năm hoặc theo yêu cầu gửi báo cáo tới Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia để tổng hợp báo cáo Lãnh đạo Bộ.

Giao Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia là đơn vị đầu mối, quản lý, hướng dẫn, thực hiện và giám sát việc thực hiện Chương trình hành động; làm đầu mối, tổng hợp báo cáo, kiến nghị, đề xuất của các cơ quan, đơn vị liên quan; báo cáo Bộ trưởng tình hình thực hiện Chương trình hành động theo yêu cầu hoặc theo thực tiễn phát sinh.

Trong quá trình tổ chức thực hiện Chương trình hành động, nếu cần sửa đổi, bổ sung các nhiệm vụ cụ thể, các đơn vị chủ động báo cáo Lãnh đạo Bộ phụ trách và Bộ trưởng, cung cấp thông tin về Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia để tổng hợp, điều chỉnh khi được Lãnh đạo Bộ phụ trách và Bộ trưởng chấp thuận.

Chương trình hành động được xây dựng bám sát các nhiệm vụ, giải pháp giao cho Bộ Công Thương, ngành Công Thương tại Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2023, Kết luận số 207-KL/TW của Ban Bí thư, Nghị quyết số 87/NQ-CP của Chính phủ và đặc biệt là Quyết định số 239/QĐ-BCT của Bộ trưởng Bộ Công Thương.

Giải pháp, nhiệm vụ trọng tâm

Việc phân công nhiệm vụ cụ thể cho các cơ quan, đơn vị có liên quan trong ngành Công Thương dựa trên 8 nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm dưới đây:

Hoàn thiện thể chế, chính sách, khuôn khổ pháp lý về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, bao gồm tham mưu xây dựng, sửa đổi, bổ sung Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2023 và các văn bản pháp luật quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật này.

Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, tập huấn, giáo dục, phổ biến chính sách, pháp luật và nâng cao nhận thức về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; tăng cường các hoạt động trao quyền cho người tiêu dùng.

Tăng cường đào tạo, phát triển nguồn nhân lực về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Ứng dụng công nghệ thông tin, nâng cao hiệu quả thực thi bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong bối cảnh chuyển đổi số, chuyển đổi xanh.

Tăng cường vai trò của các tổ chức xã hội trong công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Tăng cường công tác khảo sát, đánh giá chất lượng hàng hóa, dịch vụ tiêu dùng để thông tin, cảnh báo cho người tiêu dùng; bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong các giao dịch trên không gian mạng; kiểm tra và xử lý nghiêm các vi phạm pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Triển khai các chương trình khuyến khích doanh nghiệp thực hiện quy tắc đạo đức ứng xử với người tiêu dùng, tiêu chí, chuẩn mực trong kinh doanh nhằm tối ưu hóa lợi ích của người tiêu dùng.

Chủ động, tích cực hội nhập quốc tế trong các hoạt động hợp tác về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.