Bình Dương: Chuyển nhượng 43ha đất công không qua đấu giá, nguy cơ thất thoát tài sản Nhà nước rất lớn?
Tổng Công ty Sản xuất - Xuất nhập khẩu Bình Dương là doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước do Tỉnh ủy tỉnh Bình Dương quản lý đã đem 43ha đất (được cho là đất công) bán cho doanh nghiệp khác không qua đấu giá. Việc bán đất có vị trí “vàng” nhưng với giá “rẻ bèo” này có dấu hiệu gây thất thoát ngân sách Nhà nước lên đến con số hàng nghìn tỷ đồng.
Công ty Thuận Lợi "né" trách nhiệm vụ “xẻ thịt” đất công bán tại Bình Dương, khách hàng lãnh đủ?
Công ty Kim Oanh “đá” trách nhiệm trong thương vụ bán đấu giá nghìn tỷ ở Bình Dương?
Bình Dương: Hé lộ bất thường trong vụ bán đấu giá tài sản nghìn tỷ tại dự án KDC Hòa Lân
Đường đi chuyển nhượng
Theo hồ sơ thể hiện, Công ty Sản xuất - Xuất nhập khẩu Bình Dương, sau này chuyển đổi thành Tổng Công ty Sản xuất - Xuất nhập khẩu Bình Dương TNHH MTV (TCty Bình Dương), là công ty Nhà nước do Tỉnh ủy Bình Dương sở hữu 100% vốn. Ngày 24/11/2004, Cty Bình Dương đã ký Hợp đồng “Đền bù mặt bằng đất đai và đầu tư công trình tạo lực” với Ban Quản lý dự án Khu liên hợp Công nghệ - Dịch vụ - Đô thị Bình Dương với số tiền hơn 414 tỷ đồng cho hơn 567 ha.
Nguồn tiền đền bù này có nguồn gốc từ vốn tự có của TCty khoảng 10% (hơn 42 tỷ đồng), vay ngân hàng 125 tỷ và nguồn hợp tác kinh doanh hơn 246 tỷ đồng.
Ngày 1/7/2010, TCty Bình Dương ký Hợp đồng thỏa thuận với Công ty Cổ phần Bất động sản Âu Lạc (Cty Âu Lạc) thành lập liên doanh - Công ty TNHH Đầu tư xây dựng Tân Phú (Cty Tân Phú) với mục đích là đầu tư xây dựng và kinh doanh dự án tại khu đất 43 ha thuộc khu đất dịch vụ hơn 567 ha của khu liên hợp trên. Trong đó, TCty Bình Dương góp 60 tỷ đồng, chiếm 30% vốn điều lệ và Cty Âu Lạc (Cty Âu Lạc) góp 140 tỷ đồng, chiếm 70% vốn điều lệ.

Bên ngoài khu đất 43ha đang làm dự án.
Ngày 17/8/2010, Thường trực Tỉnh ủy tỉnh Bình Dương ban hành Công văn số 1830-CV/TU đồng ý chủ trương cho TCty Bình Dương được hợp tác với Cty Âu Lạc để thành lập công ty liên doanh (Cty Tân Phú) đầu tư và kinh doanh tại khu đất 43ha trên.
Trên cơ sở các quyết định giao đất của UBND tỉnh Bình Dương cho TCty Bình Dương, ngày 06/02/2013, Sở Tài nguyên và Môi trường (TNMT) đã cấp cho TCty Bình Dương các Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đối với khu đất 43ha trên.
Ngày 29/7/2016, Tỉnh ủy tỉnh Bình Dương ban hành Công văn số 407–CV/TU, phê duyệt chi tiết phương án sử dụng đất của TCty Bình Dương, trong đó có nội dung đồng ý chuyển giao 59 khu đất cho Công ty TNHH MTV Đầu tư và Quản lý dự án Bình Dương đang được quản lý trực tiếp bởi TCty Bình Dương (bao gồm cả khu đất 43 ha).
Ngày 28/8/2016, TCty Bình Dương có Công văn số 145/TCTY–TCKT xin điều chỉnh phương án sử dụng đất tại Công văn 407-CV/TU trên. Một ngày sau, Tỉnh ủy tỉnh Bình Dương ban hành công văn số 477–CV/TU, điều chỉnh Công văn 407-CV/TU với nội dung đồng ý không chuyển giao khu đất 43 ha cho Công ty TNHH MTV Đầu tư và Quản lý dự án Bình Dương để TCty Bình Dương tiếp tục thực hiện chủ trương tại Công văn số 1830-CV/TU ngày 17/8/2010 của Thường trực Tỉnh ủy.
Mặc dù Công văn số 1830-CV/TU chỉ đồng ý chủ trương cho TCty Bình Dương được hợp tác với Cty Âu Lạc để thành lập công ty liên doanh (Cty Tân Phú) đầu tư và kinh doanh tại khu đất 43ha, thế nhưng ngày 08/12/2016, TCty Bình Dương lại “qua mặt” Tỉnh ủy khi tự ý ký Hợp đồng chuyển nhượng Khu đất 43 ha cho Cty Tân Phú với giá hơn 250 tỷ đồng.

Công văn 407 của Tỉnh ủy tỉnh Bình Dương và Hợp đồng chuyển nhượng Quyền sử dụng đất.
Tiếp đó ngày 13/3/2017, TCty Bình Dương gửi công văn đến Thường trực Tỉnh ủy Bình Dương xin chủ trương chuyển nhượng phần vốn góp 30% tại Cty Tân Phú.
Tỉnh ủy tỉnh Bình Dương sau đó đã ban hành Thông báo số 287-TB/TU ngày 20/4/2017 với nội dung đồng ý chủ trương cho TCty Bình Dương được chuyển nhượng 30% vốn góp tại Cty Tân Phú cho Cty Âu Lạc. Đồng thời yêu cầu TCty Bình Dương phải thuê đơn vị tư vấn độc lập thẩm định giá đất làm cơ sở đàm phán ký kết hợp đồng chuyển nhượng và chịu trách nhiệm việc ký kết hợp đồng, thu tiền theo đúng quy định.
Để “hợp thức hóa” sai phạm của việc chuyển nhượng đất, ngày 10/10/2018, TCty Bình Dương có Công văn số 101/TCTY–TCKT xin điều chỉnh chi tiết phương án sử dụng đất theo Công văn 407-CV/TU với nội dung: “Theo Công văn 407-CV/TU, Thường trực Tỉnh ủy đã đồng ý chủ trương cho chuyển giao khu đất 430.000,3 m2 (khu đất 43 ha - PV) tại phường Hòa Phú, TP Thủ Dầu Một nằm trong danh mục 41 khu đất bàn giao về Công ty TNHH MTV Đầu tư và Quản lý Dự án Bình Dương, nhưng thực chất đây là phần vốn góp 30% của Tổng Công ty SX – XNK Bình Dương tại Công ty TNHH Đầu tư – Xây dựng Tân Phú và việc chuyển nhượng phần vốn góp này đã được Thường trực Tỉnh ủy đồng ý theo Thông báo 287-TBTU ngày 20/4/2017, do đó đề nghị điều chỉnh CV 407–CV/TU và cho phép chuyển nhượng vốn góp trên (trong đó có quyền sử dụng khu đất 43ha), không chuyển giao về cho Công ty TNHH MTV Đầu tư và Quản lý Dự án Bình Dương”.

Công văn của TCty Bình Dương và Thông báo của Tỉnh ủy tỉnh Bình Dương.
Cùng ngày 10/10/2018, Tỉnh ủy tỉnh Bình Dương ra Thông báo số 512–TB/TU với nội dung không chấp nhận. Cụ thể, Thông báo cho biết: Trong Công văn số 101/TCTY ngày 10/10/2018 của TCty Bình Dương về việc xin điều chỉnh chi tiết phương án sử dụng đất có thể hiện việc góp vốn bằng quyền sử dụng đất mà không phải góp vốn bằng tiền, do đó, để thực hiện nghiêm túc, thống nhất chủ trương của Thường trực Tỉnh ủy đã cho TCty Bình Dương góp 30% vốn bằng tiền để thành lập Cty Tân Phú: “Thường trực Tỉnh ủy quyết định thu hồi chủ trương đã cho Tổng Công ty SX - XNK Bình Dương TNHH MTV chuyển nhượng 30% vốn góp tại Công ty TNHH Đầu tư – Xây dựng Tân Phú cho Công ty Cổ phần Bất động sản Âu Lạc tại Thông báo số 287-TB/TU ngày 20/4/2017 của Thường trực Tỉnh ủy, để tiếp tục làm rõ thêm một số vấn đề có liên quan đến quá trình thực hiện chủ trương của Thường trực Tỉnh ủy”.
Nguy cơ thất thoát hàng nghìn tỷ đồng
Có thể thấy, năm 2016, thời điểm chuyển nhượng khu đất 43 ha, TCty Bình Dương vẫn là doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước (năm 2017 mới cổ phần hóa). Không chỉ vậy, khu đất 43ha đã được Sở TNMT tỉnh Bình Dương cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho công ty này ngày 6/2/2013, do đó theo một luật sư nhận định đây là tài sản công của Nhà nước, thuộc quyền định đoạt của Tỉnh ủy tỉnh Bình Dương. Tuy nhiên, việc TCty Bình Dương tự ý chuyển nhượng đất công không thông qua Tỉnh ủy là trái quy định.
Tại Báo cáo số 739/BC-STNMT ngày 28/01/2019 của Sở TNMT Bình Dương về việc thực hiện khu đất 43ha do Cty Tân Phú làm chủ đầu tư cũng cho biết, TCty Bình Dương chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho Cty Tân Phú ngày 8/12/2016 nhưng giữ nguyên giá trị của năm 2010 là 570.000 đồng/m2 là không sát với giá thực tế thị trường tại thời điểm chuyển nhượng. Ngoài ra, việc TCy Bình Dương chuyển nhượng 43ha đất cho Cty Tân Phú nhưng không báo cáo với Thường trực Tỉnh ủy là không làm theo đúng chỉ đạo.
Theo tìm hiểu của PV, khu đất 43 ha nằm ngay góc đường Võ Văn Kiệt và Phạm Ngọc Thạch, TP Thủ Dầu Một được xem là con đường đắt giá nhất Bình Dương, dẫn vào trung tâm hành chính tỉnh này.

Bên trong khu đất dự án 43ha.
Theo Quyết định số 66/2015/QĐ-UBND ngày 23/12/2015 của UBND tỉnh Bình Dương về quy định bảng giá các loại đất trên địa bàn thì bảng giá đất ở đô thị khu vực TP Thủ Dầu Một (trong đó có khu dự án 43ha) có mức giá chuẩn tại vị trí 1 là 24,570 triệu đồng/m2, vị trí 2 là 7,7 triệu đồng/m2, vị trí 3 là 5,64 triệu đồng/m2. Mức giá vị trí 1 này cao hơn đến 42 lần so với giá mà TCty Bình Dương chuyển nhượng.
Theo quy hoạch 1/500 thì vị trí 1 của dự án sẽ chiếm khoảng 100.000 m2 đất ở, và nếu được áp giá tại Quyết định của UBND tỉnh Bình Dương thì giá trị của nó đã là khoảng 2.457 tỷ đồng. Với diện tích đất ở còn lại được nhân với giá trung bình của vị trí 2 và 3 là 6,67 triệu đồng/m2 thì giá trị vào khoảng 667 tỷ đồng. Như vậy tổng giá trị khu đất chuyển nhượng cho Cty Tân Phú là khoảng 3.124 tỷ đồng, gấp 12,4 lần so với giá TCty Bình Dương đã bán cho Cty Tân Phú. Do đó, nếu áp dụng bảng giá đất của UBND tỉnh Bình Dương theo quy hoạch 1/500 đã được duyệt thì việc chuyển nhượng trên đã gây thất thoát khoảng 2.874 tỷ đồng. Nếu so với giá thực tế thị trường thì con số sẽ còn cao hơn nhiều nữa.
Thực tế, sau khi nhận chuyển nhượng và hoàn tất một số thủ tục pháp lý cần thiết, ngày 28/1/2018, Cty Tân Phú đã làm lễ động thổ dự án Khu dô thị thương mại dịch vụ Tân Phú (tên thương mại là Khu đô thị Mega City 3) tại khu đất 43ha trên. Dự án đô thị này được quảng cáo với quy mô đến hơn 2.000 lô đất nền và nhà phố liền kề, diện tích từ 60 – 150m2, dự kiến mở bán từ quý 3/2019.
Được biết, hiện nay các cơ quan chức năng tỉnh Bình Dương đang ráo riết vào cuộc kiểm tra, xem xét lại toàn bộ quá trình đền bù, hợp tác đầu tư, chuyển nhượng khu đất và thực hiện dự án Khu đô thị thương mại dịch vụ Tân Phú.

