Bác sĩ Nguyễn Huy Tiến giữ lửa y tế nơi đầu sóng

Những ngày đầu tháng 9, từ trung tâm đến các khu dân cư ven biển Vân Đồn, (TP Quảng Ninh) những tổ khám sức khỏe lần lượt tỏa đi.

Gần 20 tổ khám lưu động của Bệnh viện Đa khoa Khu vực Vân Đồn mỗi ngày mang theo máy móc, hồ sơ đến từng địa bàn, thăm khám, rà soát những trường hợp chưa thực hiện và cập nhật dữ liệu sức khỏe.

Trong nhịp công việc ấy, bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Huy Tiến, Giám đốc bệnh viện, vẫn dành nhiều thời gian theo dõi từng phần việc, từ tổ chức nhân lực, các điểm khám đến việc nhập và hoàn thiện dữ liệu sau mỗi lượt khám.

“Điều tôi mong muốn nhất là người dân Vân Đồn, Cô Tô được hưởng dịch vụ y tế ngày càng tốt hơn, không phải đi xa khi những kỹ thuật có thể làm được ngay tại địa phương”.

Tâm sự ấy phần nào lý giải cách bác sĩ Tiến tổ chức công việc trong những năm qua. Với bác sĩ, xây dựng một cơ sở y tế ở vùng biển đảo trước hết phải bắt đầu từ việc có đủ người, người làm được việc và có điều kiện để tiếp tục học hỏi.

Gần 30 năm trong nghề, bác sĩ Nguyễn Huy Tiến đã đi qua nhiều vị trí, từ bác sĩ trực tiếp điều trị đến cán bộ quản lý.

Năm 1999, sau khi tốt nghiệp chuyên ngành Ngoại khoa tại Trường Đại học Y Hải Phòng, bác sĩ công tác tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Ninh.

Những năm đầu làm nghề, bác sĩ chứng kiến không ít người bệnh phải chuyển tuyến về Hải Phòng, Hà Nội vì những kỹ thuật khó chưa thể thực hiện tại địa phương.

Có những trường hợp phải di chuyển trong đêm, trong khi gia đình người bệnh luôn ở trạng thái thấp thỏm vì không biết chặng đường phía trước sẽ ra sao.

Những trải nghiệm ấy khiến bác sĩ Tiến dành nhiều thời gian cho việc học tập và cập nhật kỹ thuật.

Trong quá trình công tác, bác sĩ tham gia triển khai nhiều kỹ thuật can thiệp, phẫu thuật ít xâm lấn tại Quảng Ninh như tán sỏi thận nội soi qua da, tán sỏi niệu quản bằng laser, phẫu thuật nội soi đường mật, cắt đốt u xơ tiền liệt tuyến… Khi một kỹ thuật mới được triển khai thành công, người bệnh có thêm một lựa chọn điều trị ngay tại tỉnh thay vì phải chuyển đi nơi khác.

Năm 2017, bác sĩ được bổ nhiệm Phó Giám đốc Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Ninh. Công việc quản lý khiến bác sĩ nhìn hoạt động chuyên môn ở một phạm vi rộng hơn.

Một kỹ thuật có thể được thực hiện tốt bởi một bác sĩ, nhưng để duy trì lâu dài cần có thêm người được đào tạo, có quy trình phù hợp và có môi trường để đội ngũ tiếp tục phát triển. Từ đây, đào tạo nhân lực trở thành một trong những công việc bác sĩ dành nhiều sự quan tâm.

Năm 2023, bác sĩ Tiến về Vân Đồn nhận nhiệm vụ Giám đốc Trung tâm Y tế huyện.

Địa bàn mới đặt ra nhiều vấn đề cụ thể. Dân cư phân bố rộng, có xã đảo, nhiều người làm nghề biển, kinh doanh, dịch vụ và thường xuyên di chuyển.

Trong cấp cứu, khoảng cách, phương tiện và thời tiết có thể ảnh hưởng đến thời gian đưa người bệnh đến cơ sở y tế.

Bác sĩ Tiến cho rằng nếu chỉ dựa vào việc đầu tư cơ sở vật chất thì chưa đủ. Vấn đề quan trọng là đội ngũ tại chỗ phải có khả năng xử lý ngày càng nhiều bệnh lý ngay tại địa phương.

Từ đó, bác sĩ tập trung nhiều hơn vào đào tạo. Các bác sĩ, điều dưỡng, kỹ thuật viên được tạo điều kiện tham gia các chương trình đào tạo, cập nhật kiến thức và tiếp cận kỹ thuật mới.

Những người có định hướng chuyên sâu được khuyến khích tiếp tục học tập tại các cơ sở y tế và trường đại học y dược.

Cùng với đào tạo đội ngũ đang có, bệnh viện tìm cách bổ sung nhân lực trẻ. Các bác sĩ trẻ được đào tạo tại Thái Nguyên, Hà Nội, Hải Phòng được vận động, thu hút về Vân Đồn công tác.

Đây không phải việc dễ, bởi với nhiều bác sĩ trẻ, lựa chọn nơi làm việc thường gắn với điều kiện chuyên môn, cơ hội học tập và khả năng phát triển nghề nghiệp.

Vì vậy, bác sĩ Tiến chú trọng tạo môi trường để bác sĩ trẻ có việc để làm, có người để học và có cơ hội tiếp cận những ca bệnh phù hợp với chuyên môn. Khi có ca khó, bệnh viện chủ động hội chẩn với tuyến trên hoặc mời chuyên gia về hỗ trợ.

Việc mời chuyên gia về Vân Đồn được thực hiện theo từng lĩnh vực chuyên môn. Chuyên gia đến khám, hội chẩn, hỗ trợ xử lý các trường hợp khó và hướng dẫn trực tiếp cho đội ngũ tại chỗ.

Sau một ca bệnh, bác sĩ địa phương không chỉ có thêm kinh nghiệm xử lý mà còn có thể trao đổi sâu hơn về chỉ định, kỹ thuật và theo dõi người bệnh.

Cách làm này giúp việc đào tạo gắn với thực tế. Một bác sĩ trẻ có thể học ngay từ một ca bệnh đang điều trị, thay vì chỉ tiếp nhận kiến thức qua lý thuyết. Với những người đã có kinh nghiệm, việc trao đổi với chuyên gia cũng giúp cập nhật thêm những phương pháp mới.

Bác sĩ Tiến dành sự quan tâm khá rõ cho việc này. Khi trao đổi với cán bộ, bác sĩ thường đặt câu hỏi về việc một kỹ thuật đã làm được đến đâu, ai có thể thực hiện độc lập, còn thiếu khâu nào và cần đào tạo thêm những gì.

Cách đặt vấn đề ấy khiến câu chuyện phát triển chuyên môn không dừng ở việc “có triển khai kỹ thuật” mà hướng tới việc có bao nhiêu người có thể thực hiện và duy trì kỹ thuật đó.

Từ quá trình này, Trung tâm Y tế Vân Đồn từng bước triển khai thêm nhiều kỹ thuật trước đây người bệnh thường phải đi xa như nội soi tán sỏi ngược dòng, cắt trĩ bằng phương pháp Longo, phẫu thuật hậu môn, trực tràng, điều trị mạch máu ngoại vi…

Cùng với chuyên môn, cơ sở vật chất được chỉnh trang, trang thiết bị từng bước được bổ sung, chuyển đổi số được đẩy mạnh, hồ sơ bệnh án điện tử được triển khai.

Nhưng với bác sĩ Tiến, thiết bị chỉ có ý nghĩa khi có người sử dụng thành thạo và quy trình vận hành phù hợp.

Ở bệnh viện, hình ảnh bác sĩ Tiến không chỉ gắn với những cuộc họp hay các chương trình đào tạo. Nhiều buổi tối, khi công việc trong ngày đã vãn, bác sĩ vẫn xuống các khoa phòng, xem hồ sơ bệnh án, hỏi thăm người bệnh.

Những việc ấy không tạo ra một con số trong báo cáo, nhưng giúp người đứng đầu nắm được hoạt động thực tế của từng khoa, những vấn đề người bệnh đang gặp và những việc đội ngũ còn phải điều chỉnh.

Bác sĩ cũng thường nhắc đồng nghiệp chú ý đến cách giao tiếp với người bệnh. Một lời giải thích rõ ràng, thái độ bình tĩnh trước một gia đình đang lo lắng hay việc chủ động hỏi thăm người bệnh sau điều trị đều là những phần việc của nghề y. Với bác sĩ, chuyên môn và thái độ phục vụ không thể tách rời.

Hoạt động chuyên môn của Bệnh viện Đa khoa khu vực Vân Đồn những năm qua có nhiều chuyển biến, với hơn 60.000 lượt khám ngoại trú, hơn 12.000 bệnh nhân nội trú, 620 ca phẫu thuật, trong đó có 250 ca nội soi và hơn 100.000 lượt thủ thuật.

Những con số này cho thấy lượng công việc lớn, nhưng điều bác sĩ Tiến quan tâm nhiều hơn là khả năng của đội ngũ sau mỗi năm có thêm những gì, kỹ thuật nào đã làm chủ và người bệnh còn phải chuyển tuyến vì những nguyên nhân nào.

Năm 2024, bác sĩ Nguyễn Huy Tiến được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu “Thầy thuốc Ưu tú”. Đó là sự ghi nhận cho chặng đường gần ba thập kỷ làm nghề, trong đó có nhiều năm trực tiếp điều trị và những năm làm công tác quản lý.

Năm 2025, khi Trung tâm Y tế Đặc khu Vân Đồn và Trung tâm Y tế Đặc khu Cô Tô được sáp nhập, hình thành Bệnh viện Đa khoa Khu vực Vân Đồn trực thuộc Sở Y tế, công việc của bác sĩ Tiến và tập thể bệnh viện bước sang một giai đoạn mới.

Phạm vi hoạt động rộng hơn, yêu cầu về nhân lực và chuyên môn cũng cao hơn. Những gì đã làm được trở thành nền tảng để tiếp tục tổ chức lại đội ngũ, phân công chuyên môn và xây dựng các hướng phát triển phù hợp với mô hình mới.

Trong công việc ấy, bác sĩ Tiến vẫn chú ý đến những việc khá cụ thể, đó là cán bộ nào cần đào tạo thêm, chuyên khoa nào còn thiếu người, kỹ thuật nào có thể đưa về cơ sở, trường hợp nào cần kết nối với chuyên gia và bác sĩ trẻ nào có thể trở thành lực lượng kế cận.

Những ngày này, khi toàn TP Quảng Ninh tập trung khám sức khỏe cho Nhân dân, cách tổ chức tại Vân Đồn tiếp tục thể hiện rõ phương thức làm việc ấy. Bệnh viện bố trí gần 20 tổ khám lưu động mỗi ngày cùng các điểm khám tại bệnh viện, nhà văn hóa, khu dân cư.

Những người khó thu xếp thời gian, thường xuyên vắng mặt hoặc chưa thực hiện được rà soát để tiếp cận. Phía sau các tổ khám là cán bộ công nghệ thông tin nhập liệu, kiểm tra, chuẩn hóa và cập nhật thông tin.

Một lượt khám vì thế không dừng ở việc bác sĩ hoàn thành phần thăm khám. Kết quả còn phải được nhập vào hệ thống, những thông tin thiếu phải được bổ sung và dữ liệu phải được kiểm tra để phục vụ việc theo dõi sức khỏe về sau.

Với một địa bàn dân cư phân tán như Vân Đồn, cách làm này giúp bệnh viện có thêm thông tin để nhìn rõ hơn bức tranh sức khỏe của cộng đồng.

Nhìn lại chặng đường từ khi về Vân Đồn, dấu ấn của bác sĩ Nguyễn Huy Tiến nằm khá rõ ở cách bác sĩ tổ chức công việc.

Đó là dành thời gian cho chuyên môn, nhưng không chỉ giữ chuyên môn cho riêng mình; đào tạo người đang có, tìm thêm người trẻ, mời chuyên gia về hỗ trợ và tạo điều kiện để những bác sĩ tại chỗ được học ngay từ công việc hằng ngày.

Từ một bác sĩ ngoại khoa từng trăn trở trước những chuyến chuyển tuyến xa, bác sĩ Tiến hôm nay đang làm một công việc khác, đó là xây dựng một đội ngũ có khả năng xử lý ngày càng nhiều trường hợp ngay tại Vân Đồn.

Với một địa bàn biển đảo, đó là một công việc cần nhiều thời gian, đòi hỏi sự kiên trì và đặc biệt cần những người lãnh đạo hiểu rằng chất lượng của bệnh viện cuối cùng vẫn được quyết định bởi chất lượng của những người đứng bên cạnh mình.

Gần 30 năm sau ngày khoác áo blouse trắng, bác sĩ Nguyễn Huy Tiến vẫn nói về nghề bằng những điều rất giản dị, đó là người bệnh được điều trị tốt hơn, bác sĩ trẻ có chỗ để học hỏi, cán bộ tại chỗ có điều kiện nâng cao tay nghề và người dân Vân Đồn không phải đi xa nếu bệnh viện có thể điều trị được.

Giữa vùng biển đảo đang đổi thay từng ngày, những điều ấy được thực hiện từ những công việc cụ thể, bền bỉ và ít ồn ào.

Và đó cũng là cách một người thầy thuốc tiếp tục với nghề của mình, từ chữa bệnh cho từng người đến góp phần xây dựng một đội ngũ đủ sức chăm sóc cho nhiều người hơn.